ឧបករណ៍
(ប.ព.) សំណុំកម្មវិធីឬប្រដាប់ប្រដាសម្រាប់ប្រើក្នុងកុំព្យូទ័រឬក្នុងបណ្ដាញ។
ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។
(ប.ព.) សំណុំកម្មវិធីឬប្រដាប់ប្រដាសម្រាប់ប្រើក្នុងកុំព្យូទ័រឬក្នុងបណ្ដាញ។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក] ubakaron
សេចក្ដីទំនុកបម្រុង, ការជួយទប់ទល់គ្នា :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក] ubakaron
គ្រឿងចិញ្ចឹមជីវិត, មុខការរបរ, ផ្លូវធ្វើការរកស៊ី :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក] ubakaron
គ្រឿងទប់ទល់, គ្រឿងប្រុង, គ្រឿងប្រកបផ្សំគ្នា :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក] ubakaron
គ្រឿងប្រើប្រាស់ជិតដៃ (គ្រឿងដៃ), គ្រឿងប្រដាប់សម្រាប់ធ្វើការ, គ្រឿងហត្ថកម្ម :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក] ubakaron
គ្រឿងចក្រឬគ្រឿងម៉ាស៊ីនដែលប្រើក្នុងសម័យបច្ចុប្បន្ននេះក៏ចាត់ជា ឧបករណ៍ ដែរ :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក] ubakaron
បរិធានសម្រាប់ជាជំនួយដោះស្រាយបញ្ហានានា។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក] ubakaron
(ប.ព.) សំណុំកម្មវិធីឬប្រដាប់ប្រដាសម្រាប់ប្រើក្នុងកុំព្យូទ័រឬក្នុងបណ្ដាញ។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា] ubakar
ការទំនុកបម្រុង, ការផ្គត់ផ្គង់, ការផ្ចុងផ្ដើម; ការអនុលោមតាម; ប្រយោជន៍, គុណប្រយោជន៍ :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រៈ-កិច] ubakar
កិច្ចទំនុកបម្រុង។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រៈ-ក្រឹត] ubakar
(ម.ព. ឧបការកិច្ច)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រៈ-គុន] ubakar
គុណដែលមានព្រោះបានទំនុកបម្រុង (ហៅ គុណូបការៈ ក៏បាន)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រៈ-ធ័រ] ubakar
(ម.ព. ឧបការធម្ម)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រៈ-ធ័ម] ubakar
ធម៌ជាឧបការៈ, ធម៌មានគុណប្រយោជន៍។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រ៉ិ-ណី] ubakar
(ម.ព. ឧបការី)។
(ម.ព. ឧបការី)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រិ-នី] aubakkarini≈
(ម.ព. ឧបការី)។
ជំនួយការ អ្នកជួយ :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រ៉ី] ubokari
អ្នកទំនុកបម្រុង, អ្នកផ្គត់ផ្គង់ឬផ្ចុងផ្ដើម :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រ៉ី] ubokari
ជំនួយការ អ្នកជួយ :
(ម.ព. ឧបការ)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រ៉ៈ] aubakkarak≈
(ម.ព. ឧបការ)។
(ម.ព. ឧបការ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កា-រ៉ៈ—] aubakkarak—≈
(ម.ព. ឧបការ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
និយាយបញ្ឆៀងតម្រូវតាមដំណើរដែលត្រូវការ, ធ្វើដោយសន្មតិ, សន្មតតាមត្រូវការ :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កិច] ubokechch
កិច្ចដែលត្រូវធ្វើភ្លាមៗ; កិច្ចផ្ទាល់ខ្លួន។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កិច] ubokechch
ការបំប្លែងដំណើរ, បំប្លែងកិច្ច; ការបំបៀតបំបែរកិច្ច; ការនិយាយបញ្ឆៀងតម្រូវតាមដំណើរដែលត្រូវការ, ការធ្វើដោយសន្មតិ, សន្មតិតាមត្រូវការ :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កិច] ubokechch
និយាយបញ្ឆៀងតម្រូវតាមដំណើរដែលត្រូវការ, ធ្វើដោយសន្មតិ, សន្មតតាមត្រូវការ :
អាការៈសម្រាប់បញ្ចេញទឹកមាត់។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កាន់] aubakkan≈
អាការៈសម្រាប់បញ្ចេញទឹកមាត់។
ជំងឺរលាកក្រពេញទឹកមាត់ក្រោមត្រចៀក។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-កាន់-ណៈ-រោក] aubakkannakrok≈
ជំងឺរលាកក្រពេញទឹកមាត់ក្រោមត្រចៀក។
គ្រឿងសៅហ្មង, សេចក្ដីមិនបរិសុទ្ធ, មន្ទិល, មន្ទិលសៅហ្មង; គ្រឿងសៅហ្មងចិត្ត; គ្រឿងនាំឱ្យស្រអ័ព្ទ, ឱ្យអ័ព្ទពន្លឺ, ឱ្យអ័ព្ទអន់ :
[អ៊ុ-បុ័ក-កិ-ឡែស] ubokkeles
គ្រឿងសៅហ្មង, សេចក្ដីមិនបរិសុទ្ធ, មន្ទិល, មន្ទិលសៅហ្មង; គ្រឿងសៅហ្មងចិត្ត; គ្រឿងនាំឱ្យស្រអ័ព្ទ, ឱ្យអ័ព្ទពន្លឺ, ឱ្យអ័ព្ទអន់ :
ការលុកលុយ, ការចូលលុក :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក្រំ] ubakram
ការផ្គងព្យាយាម, ព្យាយាមធ្វើ :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក្រំ] ubakram
ការលុកលុយ, ការចូលលុក :
(ម.ព. ឧបកិច្ច)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក្រិត] ubakroetyar
(ម.ព. ឧបកិច្ច)។
ដែលពោលទោសគេ, ដែលតិះដៀលគេ :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក្រោស] ubakraos
ការពោលទោសគេ, ការតិះដៀលគេ, ដំណៀល; ការជេរប្រទេចគេ។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ក្រោស] ubakraos
ដែលពោលទោសគេ, ដែលតិះដៀលគេ :
ព្រះនាមរបស់ព្រះថេរមួយរូប នៅក្នុងសម័យពុទ្ធកាល។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-គុប-តៈ] aubakkubtak≈
ព្រះនាមរបស់ព្រះថេរមួយរូប នៅក្នុងសម័យពុទ្ធកាល។
ការប្រព្រឹត្តអំពើហិង្សាមួយឬច្រើនក្នុងគោលបំណងបង្កឱ្យមានគ្រោះថ្នាក់ដល់ស្ថាប័នឬនាំឱ្យមានផលប៉ះពាល់ដល់បូរណភាពនៃដែនដី។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ឃាត] ubokheat
ការបៀតបៀនគេដោយកាយ; ការប្រហារជីវិតគេ :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ឃាត] ubokheat
ការប្រព្រឹត្តអំពើហិង្សាមួយឬច្រើនក្នុងគោលបំណងបង្កឱ្យមានគ្រោះថ្នាក់ដល់ស្ថាប័នឬនាំឱ្យមានផលប៉ះពាល់ដល់បូរណភាពនៃដែនដី។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ឃា-ដក់] ubakheatak
អ្នកបៀតបៀនគេដោយកាយ; អ្នកប្រហារជីវិតគេ។
(ព.ពុ.) អកុសលកម្មពីព្រេងនាយដែលជាប់តាមមកចេញមុខឱ្យផលផ្ដាច់ជីវិតឱ្យមានអាយុខ្លី (ដូចយ៉ាងស្លាប់ដោយធ្លាក់ពីលើចុងឈើ, ដោយលង់ទឹក, ដោយដំរីព្រេចជាដើម)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ឃា-តៈ-កៈ-កាំ] aubakkheatakkakkaam≈
អំពើប្រហារជីវិតគេ។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ឃា-តៈ-កៈ-កាំ] aubakkheatakkakkaam≈
(ព.ពុ.) អកុសលកម្មពីព្រេងនាយដែលជាប់តាមមកចេញមុខឱ្យផលផ្ដាច់ជីវិតឱ្យមានអាយុខ្លី (ដូចយ៉ាងស្លាប់ដោយធ្លាក់ពីលើចុងឈើ, ដោយលង់ទឹក, ដោយដំរីព្រេចជាដើម)។
(ម.ព. ឧបឃាតក)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ឃា-តៈ-កៈ] aubakkheatakkak≈
(ម.ព. ឧបឃាតក)។
(ម.ព. ឧបឃាតក)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ឃា-តិ-កា] ubokheateka
(ម.ព. ឧបឃាតក)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ចា] ubochar
ការចូលជិត; ទីជិត; ព្រំ; ខេត្ត :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ចា-រ៉ៈ-កិ-រ៉ិ-យ៉ា] ubochar
ឫកពាឬសណ្ដាប់ធ្នាប់គួរសម, ត្រឹមត្រូវ។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ចា-រ៉ៈ-ក្រិ-យ៉ា] ubochar
(ម.ព. ឧបចារកិរិយា)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ចា-រ៉ៈ-បត់] ubochar
ពាក្យគួរសម, សម្ដីមានច្បាប់។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ចា-រ៉ៈ-វាត់] ubochar
ព្រំវត្ត (អារាមូបចារ) :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ចា-រ៉ៈ-ស-មា-ធិ] ubochar
សមាធិដែលជិតដល់អប្បនា។
(ម.ព. ឧបចារ)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ចា-រ៉ៈ] aubakcharak≈
(ម.ព. ឧបចារ)។
(ម.ព. ឧបចារ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ចា-រ៉ៈ—] aubakcharak—≈
(ម.ព. ឧបចារ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
ការផ្ដាច់បង់, ការផ្ដាច់ផ្ដិល; ការដាច់ស្រឡះ។
[អ៊ុ-បុ័ច-ឆែត] ubochchhet
ការផ្ដាច់បង់, ការផ្ដាច់ផ្ដិល; ការដាច់ស្រឡះ។
អ្នកផ្ដាច់បង់, អ្នកផ្ដាច់ផ្ដិល; អ្នកធ្វើឱ្យដាច់ស្រឡះ។
[អ៊ុ-បុ័ច-ឆេ-ទៈ-កៈ] ubochchhetok
អ្នកផ្ដាច់បង់, អ្នកផ្ដាច់ផ្ដិល; អ្នកធ្វើឱ្យដាច់ស្រឡះ។
(ព.ពុ.) អកុសលកម្មពីព្រេងនាយដែលអន្ទោលជាប់តាមមកចេញមុខឱ្យផលផ្ដាច់ជីវិត :
[អ៊ុ-បុ័ច-ឆេ-ទៈ-កៈ—] aubochchheteakkak—≈
(ម.ព. ឧបច្ឆេទក) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[អ៊ុ-បុ័ច-ឆេ-ទៈ-មៈ-រៈ-ណៈ] aubochchheteakmeakreaknak≈
សេចក្ដីស្លាប់មុនកំណត់អាយុគឺ ស្លាប់ដោយឧបច្ឆេទកកម្មមកផ្ដាច់អាយុ (ព.ពុ.)។
[អ៊ុ-បុ័ច-ឆេ-ទៈ-កៈ-កាំ] aubochchheteakkakkaam≈
(ព.ពុ.) អកុសលកម្មពីព្រេងនាយដែលអន្ទោលជាប់តាមមកចេញមុខឱ្យផលផ្ដាច់ជីវិត :
ឆន្ទឬកាព្យមានលំនាំសូរសព្ទបទលាយគ្នាដោយឥន្ទវជីរនិងឧបេន្ទវជីរ គឺត្រង់បាទទី១និងទី ៤ដូចឧបេន្ទវជិរច្ឆន្ទត្រង់បាទទី ២និងទី ៣ដូចឥន្ទវជិរច្ឆន្ទ។ ជាឈ្មោះឆន្ទឬគាថាមួយយ៉ាង សម្រាប់ប្រើខាងភាសាសំស្ក្រឹតនិងបាលីដោយងាយស្រួល ឬប្រើជាភាសាខ្មែរក៏បាន ប៉ុន្តែពិបាកតែងណាស់; បួនបាទ គឺបួ
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ជា-តិច-ឆ័ន] ubocheatechchhontor
ឆន្ទឬកាព្យមានលំនាំសូរសព្ទបទលាយគ្នាដោយឥន្ទវជីរនិងឧបេន្ទវជីរ គឺត្រង់បាទទី១និងទី ៤ដូចឧបេន្ទវជិរច្ឆន្ទត្រង់បាទទី ២និងទី ៣ដូចឥន្ទវជិរច្ឆន្ទ។ ជាឈ្មោះឆន្ទឬគាថាមួយយ៉ាង សម្រាប់ប្រើខាងភាសាសំស្ក្រឹតនិងបាលីដោយងាយស្រួល ឬប្រើជាភាសាខ្មែរក៏បាន ប៉ុន្តែពិបាកតែងណាស់; បួនបាទ គឺបួ
អ្នកដែលចូលនៅអែបអាងចិញ្ចឹមជីវិតដោយសារគេឱ្យទទេៗ :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ជី-វិក] ubachivik
អ្នកដែលចូលនៅអែបអាងចិញ្ចឹមជីវិតដោយសារគេឱ្យទទេៗ :
ការបួសព្រោះឃើញទំនងងាយចិញ្ចឹមជីវិត បួសដើម្បីចិញ្ចឹមជីវិត។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ជី-វិ-កា] ubochivika
(ម.ព. ឧបជីវិក)។
[ប័ប-ពៈ-ជិត-អ៊ុ-បៈ-ជី-វិក] ឬ [ប័ប-ពៈ-ជិ-តៈ-អ៊ុ-បៈ-ជី-វិ-កៈ] ubochivika
អ្នកដែលបួសក្នុងសាសនាគ្រាន់តែចិញ្ចឹមជីវិតប៉ុណ្ណោះ ពុំគិតដល់ការខុសត្រូវតាមច្បាប់សាសនាឡើយ។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ជី-វិ-កៈ-ប៉័ប-ពៈ-ជិត] ubochivika
(ម.ព. បព្វជិតឧបជីវិក)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ជី-វិ-កា-ប៉័ប-ព័ច-ជា] ubochivika
ការបួសព្រោះឃើញទំនងងាយចិញ្ចឹមជីវិត បួសដើម្បីចិញ្ចឹមជីវិត។
អ្នកដែលរស់ដោយសារគេចិញ្ចឹម :
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ជី-វិន] ubochivin
អ្នកដែលរស់ដោយសារគេចិញ្ចឹម :
(ម.ព. ឧបជីវិន)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ជី-វិ-នី] ubochivini
(ម.ព. ឧបជីវិន)។
(ម.ព. ឧបជីវិន)។
[អ៊ុ-ប៉ៈ-ជី-វី] aubakchivi≈
(ម.ព. ឧបជីវិន)។
វត្តប្រតិបត្តិដែលសទ្ធិវិហារិកត្រូវធ្វើចំពោះឧបជ្ឈាយ៍របស់ខ្លួន (ជាគូគ្នានឹង សទ្ធិវិហារិកវត្ត)។
[អ៊ុ-បុ័ច-ឈា] ubochchhea
គ្រូបង្រៀនធម៌ ឬគ្រូបង្រៀនច្បាប់ :
[អ៊ុ-បុ័ច-ឈា] ubochchhea
(ព.ពុ.) ព្រះថេរៈ ដែលភិក្ខុឬសាមណេរសូមនិស្ស័យប្រគល់ខ្លួនឱ្យលោកត្រួតត្រាស្ដីថា ទូន្មានបង្រៀនប្រដៅតាមច្បាប់ពុទ្ធសាសន គឺលោកគ្រូអ្នកពិនិត្យមើលការខុសត្រូវរបស់សទ្ធិវិហារិក (ក្នុងវិន័យពុទ្ធសាសនាថា លុះតែភិក្ខុដែលមានវស្សាយ៉ាងតិចត្រឹម ១០ហើយ ចេះធម៌វិន័យល្មមដល់ឋានៈជាឧបជ្ឈាយ
[អ៊ុ-បុ័ច-ឈា-យៈ-វាត់] ubochchhea
វត្តប្រតិបត្តិដែលសទ្ធិវិហារិកត្រូវធ្វើចំពោះឧបជ្ឈាយ៍របស់ខ្លួន (ជាគូគ្នានឹង សទ្ធិវិហារិកវត្ត)។
(ម.ព. ឧបជ្ឈា)។
[អ៊ុ-បុ័ច-ឈា] aubochchhea≈
(ម.ព. ឧបជ្ឈា)។
ពាក្យប្រាប់ដំណើរទំនង ឬពាក្យបូរបាច់ប្រាប់ក្នុងខាងដើមនៃគម្ពីរឬសៀវភៅ; ពាក្យផ្ដើម, អារម្ភកថា (ដែលប្រើសេចក្ដីវែង)។
[អ៊ុ-បុ័ញ-ញ៉ា-សៈ-កៈ-ថា] ubonhnheasokotha
ពាក្យប្រាប់ដំណើរទំនង ឬពាក្យបូរបាច់ប្រាប់ក្នុងខាងដើមនៃគម្ពីរឬសៀវភៅ; ពាក្យផ្ដើម, អារម្ភកថា (ដែលប្រើសេចក្ដីវែង)។
បម្រើ :
[អ៊ុ-បុ័ត-ឋាក] ubodthak
អ្នកនៅជិតឱ្យហៅប្រើ, អ្នកនៅបង្ហាញមុខឱ្យប្រើប្រាស់, អ្នកបម្រើ; អ្នកគាល់បម្រើ; កូនក្មួយ :
[អ៊ុ-បុ័ត-ឋាក] ubodthak
(ព.ពុ.) អ្នកទំនុកបម្រុង, អ្នកផ្គត់ផ្គង, អ្នកផ្គង់ចតុប្បច្ច័យឬផ្គង់ចង្ហាន់។
[អ៊ុ-បុ័ត-ឋាក] ubodthak
បម្រើ :