អេចអូច
(ព.ប្រ.) ដែលគ្រាន់តែខ្សឹបខ្សៀវចចាក់ចចុចនាយអាយមិនទាន់សម្រេចការជាអ្វីនៅឡើយ; រឆៀបរញេញ :
ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។
(ព.ប្រ.) ដែលគ្រាន់តែខ្សឹបខ្សៀវចចាក់ចចុចនាយអាយមិនទាន់សម្រេចការជាអ្វីនៅឡើយ; រឆៀបរញេញ :
[អេច-អូច] aechaaouch
ដែលចេញអាការៈបបូរមាត់អូចៗឬទុលហើបៗមិនច្បាស់ការជាថាអ្វី :
[អេច-អូច] aechaaouch
(ព.ប្រ.) ដែលគ្រាន់តែខ្សឹបខ្សៀវចចាក់ចចុចនាយអាយមិនទាន់សម្រេចការជាអ្វីនៅឡើយ; រឆៀបរញេញ :
ជំងឺដែលបង្កដោយមេរោគធ្វើឱ្យអង្គបដិបក្ខ (អង់ទីករ) ចុះខ្សោយ ងាយរងគ្រោះដោយជំងឺឱកាសនិយមផ្សេងៗ។ វាចាប់ផ្ដើមឆ្លងរាលដាលជាសាកល ក្នុងអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៨០ហើយបន្តរហូតមក :
[អេត] aet≈
ជំងឺដែលបង្កដោយមេរោគធ្វើឱ្យអង្គបដិបក្ខ (អង់ទីករ) ចុះខ្សោយ ងាយរងគ្រោះដោយជំងឺឱកាសនិយមផ្សេងៗ។ វាចាប់ផ្ដើមឆ្លងរាលដាលជាសាកល ក្នុងអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៨០ហើយបន្តរហូតមក :
គ្រឿងខ្ជាំ ឬវត្ថុជាសំណល់ពីការប្រើប្រាស់ អាចយកមកប្រើឡើងវិញបាន ឬអាចយកមកកែច្នៃ ឬក៏អាចជាវត្ថុធាតុដើមបម្រើដល់ការផលិត :
[អេត-ចាយ] aetchay≈
គ្រឿងខ្ជាំ ឬវត្ថុជាសំណល់ពីការប្រើប្រាស់ អាចយកមកប្រើឡើងវិញបាន ឬអាចយកមកកែច្នៃ ឬក៏អាចជាវត្ថុធាតុដើមបម្រើដល់ការផលិត :
(ជីវ.) ប្រដាប់បន្តពូជឈ្មោលរបស់រុក្ខជាតិដែលមានផ្កាឬអង់ស្យូស្ពែម ហើយមានសណ្ឋានជាទងតូចវែងមួយនិងមានអង់តែនមួយខាងចុងផ្ទុកទៅដោយលម្អង។
[អេ-តា-មីន] aetamin≈
(ជីវ.) ប្រដាប់បន្តពូជឈ្មោលរបស់រុក្ខជាតិដែលមានផ្កាឬអង់ស្យូស្ពែម ហើយមានសណ្ឋានជាទងតូចវែងមួយនិងមានអង់តែនមួយខាងចុងផ្ទុកទៅដោយលម្អង។
(គីមី.) សមាសធាតុសរីរាង្គមួយប្រភេទដែលមានរូបមន្តទូទៅគឺ R1–O–R2 :
[អេ-ទែ] aete≈
(គីមី.) សមាសធាតុសរីរាង្គមួយប្រភេទដែលមានរូបមន្តទូទៅគឺ R1–O–R2 :
[អេប] aeb≈
សូមចៀស! ពាក្យសម្រាប់អ្នកបររថសេះ ស្រែកបន្លឺឱ្យសញ្ញាដល់អ្នកដើរក្នុងផ្លូវចំពីមុខរថឱ្យចៀស តាមច្បាប់ចរាចរណ៍ដើរក្នុងផ្លូវ (ដោយមិនប្រើកណ្ដឹង)។
ជំងឺដែលឆ្លងពីសត្វប្រជៀវមកមនុស្ស ហើយរាលដាលក្នុងអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ២០១០។ ជំងឺនេះមិនទាន់មានថ្នាំព្យាបាលនោះទេ :
[អេ-បូ-ឡា] aeboula≈
ជំងឺដែលឆ្លងពីសត្វប្រជៀវមកមនុស្ស ហើយរាលដាលក្នុងអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ២០១០។ ជំងឺនេះមិនទាន់មានថ្នាំព្យាបាលនោះទេ :
(វេជ្ជ.) កំណកឈាមជាដុំៗនៅក្នុងជាលិកាឬក្នុងសរីរាង្គដោយមិនមានរហែកស្បែក បណ្ដាលមកពីរបួសសរសៃឈាមឬការប៉ះទង្គិចធ្ងន់ធ្ងរ។
[អេ-ម៉ា-តូម] aematoum≈
(វេជ្ជ.) កំណកឈាមជាដុំៗនៅក្នុងជាលិកាឬក្នុងសរីរាង្គដោយមិនមានរហែកស្បែក បណ្ដាលមកពីរបួសសរសៃឈាមឬការប៉ះទង្គិចធ្ងន់ធ្ងរ។
(គណិត.) ខ្សែកោងបិទដែលផលបូកចម្ងាយពីគ្រប់ចំណុចរបស់វាទៅនឹងកំណុំទាំងពីរជាចំនួនថេរ។
[អេ-លីប] aelib≈
(គណិត.) ខ្សែកោងបិទដែលផលបូកចម្ងាយពីគ្រប់ចំណុចរបស់វាទៅនឹងកំណុំទាំងពីរជាចំនួនថេរ។
(គណិត.) ផ្ទៃគណិតដែលស្ទើរតែដូចនឹងផ្ទៃផែនដី ហើយត្រូវកំណត់ឡើងសម្រាប់បម្រើឱ្យការវាស់វែងនិងការផលិតផែនទី។
[អេ-លីប-សូ-អ៊ីដ] aelibsouaid≈
(គណិត.) ផ្ទៃគណិតដែលស្ទើរតែដូចនឹងផ្ទៃផែនដី ហើយត្រូវកំណត់ឡើងសម្រាប់បម្រើឱ្យការវាស់វែងនិងការផលិតផែនទី។
ខ្នាតកណ្ដាលមួយ សម្រាប់វាយតម្លៃនៃលុយដែលបង្កើតឡើងនិងគ្រប់គ្រងដោយមូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ។
[អេស-ដេ-អ៊ែរ] aesdeaer≈
ខ្នាតកណ្ដាលមួយ សម្រាប់វាយតម្លៃនៃលុយដែលបង្កើតឡើងនិងគ្រប់គ្រងដោយមូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ។
ប្រព័ន្ធសម្រាប់បញ្ជូនសារអេឡិចត្រូនិកខ្លីៗជាអក្សរពីទូរសព្ទចល័តមួយទៅទូរសព្ទចល័តមួយទៀត។
[អេស-អឹម-អេស] aesaoemaes≈
ប្រព័ន្ធសម្រាប់បញ្ជូនសារអេឡិចត្រូនិកខ្លីៗជាអក្សរពីទូរសព្ទចល័តមួយទៅទូរសព្ទចល័តមួយទៀត។
(គីមី.) សមាសធាតុសរីរាង្គមួយប្រភេទដែលមានរូបមន្តទូទៅគឺ R1-COO-R2 :
[អេ-ស្ទែ] aeste≈
(គីមី.) សមាសធាតុសរីរាង្គមួយប្រភេទដែលមានរូបមន្តទូទៅគឺ R1-COO-R2 :
(រូប.) ភាគល្អិតនៃអាតូមដែលមានបន្ទុកអគ្គិសនីអវិជ្ជមាន។
[អេ-ឡិច-ត្រុង] aelechtrung≈
(រូប.) ភាគល្អិតនៃអាតូមដែលមានបន្ទុកអគ្គិសនីអវិជ្ជមាន។
(គីមី.) ការសិក្សាអំពីការបំប្លែងថាមពលគីមីទៅជាថាមពលអគ្គិសនីនិងច្រាសមកវិញ។
[អេ-ឡិច-ត្រូ-គី-មី] aelechtrukimi≈
(គីមី.) ការសិក្សាអំពីការបំប្លែងថាមពលគីមីទៅជាថាមពលអគ្គិសនីនិងច្រាសមកវិញ។
បង្គោលក្នុងជនិតាមានពីរ ហៅថាប៉ូលវិជ្ជមាននិងអវិជ្ជមានដែលបង្កើតជាថាមពលអគ្គិសនីរវាងបង្គោលទាំងពីរនោះ :
[អេ-ឡិច-ត្រូត] aelechtrut≈
បង្គោលក្នុងជនិតាមានពីរ ហៅថាប៉ូលវិជ្ជមាននិងអវិជ្ជមានដែលបង្កើតជាថាមពលអគ្គិសនីរវាងបង្គោលទាំងពីរនោះ :
ឧបករណ៍វិទ្យាសាស្ត្រម្យ៉ាងសម្រាប់ពិសោធឱ្យដឹងពីវត្តមានបន្ទុកអគ្គិសនីនិងបញ្ជាក់ប៉ូលរបស់វា។ ពាក្យសាមញ្ញគេហៅថា ប៊ិកភ្លើង :
[អេ-ឡិច-ត្រូ-ទស់] aelechtrutsa≈
ឧបករណ៍វិទ្យាសាស្ត្រម្យ៉ាងសម្រាប់ពិសោធឱ្យដឹងពីវត្តមានបន្ទុកអគ្គិសនីនិងបញ្ជាក់ប៉ូលរបស់វា។ ពាក្យសាមញ្ញគេហៅថា ប៊ិកភ្លើង :
(រូប.) អ្វីៗដែលពាក់ព័ន្ធនឹងបច្ចេកវិទ្យា ដែលមានចរន្តអគ្គិសនី ឌីជីថល ម៉ាញ៉េទិក អុបទិក ជាដើម។
[អេ-ឡិច-ត្រូ-និច] eletronic
(រូប.) អ្វីៗដែលពាក់ព័ន្ធនឹងបច្ចេកវិទ្យា ដែលមានចរន្តអគ្គិសនី ឌីជីថល ម៉ាញ៉េទិក អុបទិក ជាដើម។
(រូប.) មែកធាងមួយនៃរូបវិទ្យា ដែលសិក្សាអំពីកម្លាំងអេឡិចត្រូម៉ាញ៉ទិកដែលកើតឡើងរវាងចុណ្ណភាគមានបន្ទុកអគ្គិសនី។
[អេ-ឡិច-ត្រូ-ម៉ា-ញ៉េ-ទិច] aelechtrumanhetich≈
(រូប.) មែកធាងមួយនៃរូបវិទ្យា ដែលសិក្សាអំពីកម្លាំងអេឡិចត្រូម៉ាញ៉ទិកដែលកើតឡើងរវាងចុណ្ណភាគមានបន្ទុកអគ្គិសនី។
លក្ខណៈគីមីដែលបង្ហាញអំពីទំនោររបស់អាតូមក្នុងការបោះបង់គូអេឡិចត្រុងរបស់វា។
[អេ-ឡិច-ត្រូ-វិច-ជៈ-មាន] aelechtruvichcheakmean≈
លក្ខណៈគីមីដែលបង្ហាញអំពីទំនោររបស់អាតូមក្នុងការបោះបង់គូអេឡិចត្រុងរបស់វា។
(រូប.) ផ្នែកមួយនៃរូបវិទ្យាដែលសិក្សាអំពីបន្ទុកអគ្គិសនីនៅនឹង។
[អេ-ឡិច-ត្រូ-ស្តា-ទិច] (ជើង ត)] aelechtrustatich](cheungt)a≈
(រូប.) ផ្នែកមួយនៃរូបវិទ្យាដែលសិក្សាអំពីបន្ទុកអគ្គិសនីនៅនឹង។
អេឡិចត្រុងដែលអាចផ្លាស់ទីពីអាតូមមួយទៅអាតូមមួយទៀត ក្រោមអំពើនៃដែនអគ្គិសនីឬម៉ាញ៉េទិក។
[អេ-ឡិច-ត្រូ-អៈ-វិច-ជៈ-មាន] aelechtruaakvichcheakmean≈
លក្ខណៈគីមីដែលបង្ហាញអំពីទំនោររបស់អាតូមក្នុងការទាញយកគូអេឡិចត្រុងទៅជិតខ្លួនរបស់វា។
[អេ-ឡិច-ត្រុង-វ៉ា-ឡង់] aelechtrungvalngo≈
អេឡិចត្រុងទាំងឡាយនៅក្នុងស្រទាប់ក្រៅនៃអាតូមមួយ សម្រាប់បង្កើតវ៉ាឡង់។ វាអាចឆ្លងពីអាតូមមួយទៅអាតូមមួយទៀត (សម្ព័ន្ធប៉ូលែ) ឬសម្រាប់ប្រើប្រាស់រួមដោយអាតូមពីរ (សម្ព័ន្ធមិនប៉ូលែ)។
[អេ-ឡិច-ត្រុង-សេ-រ៉ី] aelechtrungserei≈
អេឡិចត្រុងដែលអាចផ្លាស់ទីពីអាតូមមួយទៅអាតូមមួយទៀត ក្រោមអំពើនៃដែនអគ្គិសនីឬម៉ាញ៉េទិក។
ទៅរ៉ា :
[អេះ] aeh
ខ្វារស្រាលៗដោយចុងម្រាមដៃឬដោយក្រចកឱ្យបាត់រមាស់ :
[អេះ] aeh
ហ្ន៎; ហ៏; ហៈ; រ៉ា :
[ទៅ-អេះ] aeh
ទៅរ៉ា :
[អេះ-អុ] aeahao≈
សូរលាន់ចេញពីមាត់ ប៉ុន្តែមិនឮជាសម្ដីថាអ្វី, សូរនិយាយមិនចេញសំឡេង, សូរសម្ដីមនុស្សគ :
(ម.ព. អេះអុះ)។
[អេះ-អុញ] aeahaonh≈
(ម.ព. អេះអុះ)។
ត្រេះត្រុះ ដោយទាល់គំនិតឬទាល់សម្ដី, ទាល់សេចក្ដីឆ្លើយ ឬក៏ដោយអផ្សុកចង់ក្រោកចង់ចេញ ប៉ុន្តែមិនហ៊ាន ព្រោះខ្លាចឬព្រោះញញើតជាដើម :
[អេះ-អុះ] aehaoh
ត្រេះត្រុះ ដោយទាល់គំនិតឬទាល់សម្ដី, ទាល់សេចក្ដីឆ្លើយ ឬក៏ដោយអផ្សុកចង់ក្រោកចង់ចេញ ប៉ុន្តែមិនហ៊ាន ព្រោះខ្លាចឬព្រោះញញើតជាដើម :
(ម.ព. អេប!)។
[អេប] aeb≈
(ម.ព. អេប!)។
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំជាទូទៅជាមួយនឹងពាក្យ ខ្មៅ ថា ខ្មៅអែ គឺខ្មៅជាំស្រអាប់ :
[អែ] aae
ដែលជជែកគ្នាច្រើននាក់ឮតែសូរសព្ទមិនប្រាកដជាថាអ្វី ឬមិនច្បាស់ថាសម្ដីអ្នកណាជាអ្នកណា :
[អែ] aae
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំជាទូទៅជាមួយនឹងពាក្យ ខ្មៅ ថា ខ្មៅអែ គឺខ្មៅជាំស្រអាប់ :
(ម.ព. ឯក{¥¥}១{££})។
[អែក] aaek≈
(ម.ព. ឯក១)។
(ម.ព. ឯកង៉ាវ ក្នុង ឯក{¥¥}១{££})។
[អែក-ង៉ាវ] aaekngav≈
(ម.ព. ឯកង៉ាវ ក្នុង ឯក១)។
ដែលបញ្ចេញឫកឬឥរិយាបថដើរក្រអឺតក្រអោង :
[អែង-អោង] aaengoaaong
ដែលបញ្ចេញឫកឬឥរិយាបថដើរក្រអឺតក្រអោង :
[អែន] aaen≈
(ម.ព. អ៊ែន)។
ដែលរេឬពត់ខ្លួនងាកឆ្វេងងាកស្ដាំយឺតៗ :
[អែន-អន] aaenoaan
ដែលរេឬពត់ខ្លួនងាកឆ្វេងងាកស្ដាំយឺតៗ :
អែបយកជាអាង, យកជាទីពឹងឬជាទីពំនាក់។
[អែប] aaeb
ផ្ទាប់លាក់ខ្លួនប្រប ឬពួនបំបៀតខ្លួនប្រប :
[អែប] aaeb
នែបជិត, បំបៀតជិត :
[អែប] aaeb
ដាក់ផ្ទាប់ប្របៀតគ្នា, ដាក់ឬតាំងប្របគ្នា :
[អែប] aaeb
ទន្ទឹមកៀកគ្នាឬប្របៀតគ្នា :
[អែប] aaeb
(ព.ប្រ.) ចូលប្របឬចូលផ្គាប់ផ្គុនឱ្យជិតដិត :
[ប៉ិន-អែប] aaeb
ប៉ិនផ្គាប់ផ្គុនឱ្យទុកចិត្ត។
[អែប-ជិត] aaeb
ផ្គាប់ផ្គុនដើម្បីឱ្យជិតដិតទុកចិត្តជឿស្ដាប់។
[អែប-នែប] aaeb
អែបជិត, អែបស៊ប់, ដាក់ផ្អបឬស៊ែមឱ្យជិតជាប់គ្នា។
[អែប-អប] aaeb
(ព.ប្រ.) ផ្គាប់ផ្គុនរណេបរណិបដើម្បីឱ្យជិតស្និទ្ធស្នាល, ឡែបឡប :
[អែប-អាង] aaeb
អែបយកជាអាង, យកជាទីពឹងឬជាទីពំនាក់។
(ម.ព. អែមឱជ)។
[អែម] aaem
ផ្អែម។
[ជូ-អែម] aaem
ជូរនិងផ្អែមលាយគ្នា :
[ដូង-អែម] aaem
ដូងមានទឹកផ្អែម។
[អែម-អោច] ឬ [អែម-អោ-ជៈ] aaem
ឱជារសផ្អែម,ឱជៈផ្អែម :
[អែម-អោ-ជា] aaem
(ម.ព. អែមឱជ)។
ប្រដាប់បង្កើតភ្លើងមួយប្រភេទ ធ្វើដោយឈើខ្លឹមសាច់ជិតឬដោយភ្លុក, ដោយស្នែងមានរាងស្រដៀងគ្នានឹងត្បាល់បុកស្លា, មានស្នូលសម្រាប់ដាក់ប៉ុយគឬប៉ុយទន្សែនៅត្រង់ចុងបំផុតខាងក្រោម, ប្រើទះនឹងបាតដៃឱ្យទង្គិចគ្នាកើតជាភ្លើងឆេះប៉ុយ :
[អែម-ផ្លែម] aaemphlaem
ប្រដាប់បង្កើតភ្លើងមួយប្រភេទ ធ្វើដោយឈើខ្លឹមសាច់ជិតឬដោយភ្លុក, ដោយស្នែងមានរាងស្រដៀងគ្នានឹងត្បាល់បុកស្លា, មានស្នូលសម្រាប់ដាក់ប៉ុយគឬប៉ុយទន្សែនៅត្រង់ចុងបំផុតខាងក្រោម, ប្រើទះនឹងបាតដៃឱ្យទង្គិចគ្នាកើតជាភ្លើងឆេះប៉ុយ :
[អែល-អល] aaeloaal
ងីកងាកៗយឺតៗ; ទ្រែលទ្រល :
បង្អែបង្អង់, រារង់ :
[អែ-អង់] aaeaang
បង្អែបង្អង់, រារង់ :
ដែលប្រជ្រៀតគ្នាឮតែសូរមាត់អែ; ចង្អៀតថ្ដែថ្ដុក, ចង្អៀតក្ដន់, ស្ញែស្ញុក :
[អែ-អុក] aaeaok
ដែលប្រជ្រៀតគ្នាឮតែសូរមាត់អែ; ចង្អៀតថ្ដែថ្ដុក, ចង្អៀតក្ដន់, ស្ញែស្ញុក :
ដែលឆេះមិនសូវខ្លាំង, ដែលភ្លឺមិនសូវច្បាស់, ដែលស្រទន់ :
[អែ-អែ] aaeaae≈
ដែលឆេះមិនសូវខ្លាំង, ដែលភ្លឺមិនសូវច្បាស់, ដែលស្រទន់ :
ឧស្ម័ន (ចំហាយ, កម្សួល)។
[អៃ] aai
ឧស្ម័ន (ចំហាយ, កម្សួល)។
(ម.ព. ឰ!)។
[អៃ] aai≈
(ម.ព. ឰ!)។
(ម.ព. ឯក) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។