អាគន្តុ នាម
[អា-គ័ន-តុ] aakntu
អ្នកដែលទើបមកដល់ថ្មី, ភ្ញៀវ, ភ្ញៀវដែលមករក។
ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។
[អា-គ័ន-តុ] aakntu
អ្នកដែលទើបមកដល់ថ្មី, ភ្ញៀវ, ភ្ញៀវដែលមករក។
[អា-គ័ន-តុ-កៈ] aakntuk
អ្នកដែលទើមមកដល់ថ្មី, ភ្ញៀវ, ភ្ញៀវដែលមករក :
(ម.ព. អាគន្តុក)។
[អា-គ័ន-តុ-កា] aaknotoka≈
(ម.ព. អាគន្តុក)។
វត្តដែលភិក្ខុសាមណេរអ្នកនៅក្នុងអាវាសត្រូវធ្វើចំពោះភិក្ខុសាមណេរជាអាគន្តុកៈ។
[អា-គ័ន-តុ-កៈ] aaknotokak≈
(ម.ព. អាគន្តុក)។
[អា-គ័ន-តុ-កៈ-ជន់] aaknotokakchno≈
ជនជាអាគន្តុកៈ។
[អា-គ័ន-តុ-កៈ-ទាន] aaknotokaktean≈
ទានដែលគេឱ្យដល់អាគន្តុកៈ។ ទានដែលទាយកប្រគេនដល់បព្វជិតជាអាគន្តុកៈ។
[អា-គ័ន-តុ-ក័ប-ប៉ៈ-ដិ-សន់-ឋា-រ៉ៈ] aaknotokbabakdesnotharak≈
(ម.ព. អាគន្តុកប្បដិសណ្ឋារៈ)។
[អា-គ័ន-តុ-ក័ប-ប៉ៈ-ដិ-សន់-ឋា-រ៉ៈ] aaknotokbabakdesnotharak≈
ការទទួលរាក់ទាក់ចំពោះអាគន្តុកៈ។
[អា-គ័ន-តុ-កៈ-ប័ត] aaknotokakbta≈
សំពត់ថែមថ្មី គឺសំពត់ដែលគេដាក់ឬដេរថែមកុំឱ្យខ្វះមិនពេញខ្នាត :
[អា-គ័ន-តុ-កៈ-ភ័ត] aaknotokakphta≈
ភត្តដែលទាយកប្រគេនចំពោះបព្វជិតជាអាគន្តុកៈ។
[អា-គ័ន-តុ-កៈ-ភិក-ខុ] aaknotokakphikkho≈
ភិក្ខុជាអាគន្តុកៈ។
[អា-គ័ន-តុ-កៈ-វ័ត] aaknotokakvta≈
វត្តដែលភិក្ខុសាមណេរអ្នកនៅក្នុងអាវាសត្រូវធ្វើចំពោះភិក្ខុសាមណេរជាអាគន្តុកៈ។
(ម.ព. អាគន្តុក) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[អា-គ័ន-តុ-កៈ—] aaknotokak—≈
(ម.ព. អាគន្តុក) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
(ភាសា.) សទ្ទតាដែលឥតទាក់ទងនឹងជាតិសព្ទ កើតឡើងក្នុងពាក្យឬកន្សោមពាក្យខ្លះ ដើម្បីជាវិសាលសូរ ឬ ដើម្បីសម្រួលអំណាន :
[អា-គំ] aakom
ការមក, ដំណើរមកដល់; ការរៀនសូត្រ; សេចក្ដីដឹង; ការចេះដឹង; គម្ពីរ, សាស្ត្រឬសាស្ត្រា, ពុទ្ធមន្ត; គាថាដែលរៀនចេះចាំតៗគ្នាមក; របៀន។
[អា-គំ] aakom
ពាក្យដែលខ្មែរច្រើនហៅចំពោះតែមន្តគាថាសម្រាប់សូត្រសែកឬស្ដោះផ្លុំថា អាគម "របៀន" :
[អា-គំ-អា-ស្រៃ] aakom
ការអាស្រ័យដោយមន្តអាគម; មន្តអាគមរាយរង :
[អា-គំ] aakom
(ព.វ.) អក្សរដែលចុះថែមមក, សម្រាប់បាលីភាសា, ដូចជាចតុ + អរិយសច្ច ចុះ រ ថែមមកជា ចតុរ ហើយធ្វើ អ ជា អា > ចតុរារិយសច្ច "អរិយសច្ចបួន"; អក្សរ រ ដែលចុះថែមហៅថា រ អាគម។
[អា-គំ] aakom
(ភាសា.) សទ្ទតាដែលឥតទាក់ទងនឹងជាតិសព្ទ កើតឡើងក្នុងពាក្យឬកន្សោមពាក្យខ្លះ ដើម្បីជាវិសាលសូរ ឬ ដើម្បីសម្រួលអំណាន :
(ម.ព. អាគារវិន័យ)។
[អា-គា] ឬ [អា-គា-រៈ] aakear
អ្នកដែលមានផ្ទះ ឬអ្នកដែលមានប្រយោជន៍ដោយផ្ទះសំបែង (គ្រហស្ថ)។
[អា-គា] ឬ [អា-គា-រៈ] aakear
សំ. អាគារ ប្រែត្រឹមតែថា "ផ្ទះ" ដូចជា អគារ ដែរក៏មាន។
[អា-គា-រៈ-ធ័រ] aakear
ធម៌សម្រាប់គ្រហស្ថ។
[អា-គា-រៈ-វិ-នៃ] aakear
វិន័យសម្រាប់គ្រហស្ថ, ច្បាប់គ្រហស្ថ។
[អា-គា-រិ-យៈ-ធ័រ] aakear
(ម.ព. អាគារធម៌)។
[អា-គា-រិ-យៈ-វិ-នៃ] aakear
(ម.ព. អាគារវិន័យ)។
ដូចគ្នានឹង អាគារិយ ដែរ។
[អា-គា-រិក] ឬ [អា-គា-រិ-កៈ] aakearik
ដូចគ្នានឹង អាគារិយ ដែរ។
(ម.ព. អាគារ)។
[អា-គា-រិ-យៈ] aakeariy
(ម.ព. អាគារ)។
គ្រឺះស្ថានសម្រាប់លក់គ្រឿងឧបភោគបរិភោគរបស់និយោជកទៅឱ្យកម្មករនិយោជិត។
[អា-គា-រូ-ប៉័ត-ឋាន] aakearubtathan≈
គ្រឺះស្ថានសម្រាប់លក់គ្រឿងឧបភោគបរិភោគរបស់និយោជកទៅឱ្យកម្មករនិយោជិត។
ឧបករណ៍ផ្ទុកនិងផ្ដល់ចរន្តអគ្គិសនីដែលបានមកពីថាមពលគីមី មានថាមពលច្រើនជាងថ្មពិល មានរាងជាធុងប្រលេពីប៉ែតកែង ទំហំប្រមាណ៣០សង់ទីម៉ែត្រ ឬក៏ធំជាងនេះ :
[អា-គុយ] aakuy
ឧបករណ៍ផ្ទុកនិងផ្ដល់ចរន្តអគ្គិសនីដែលបានមកពីថាមពលគីមី មានថាមពលច្រើនជាងថ្មពិល មានរាងជាធុងប្រលេពីប៉ែតកែង ទំហំប្រមាណ៣០សង់ទីម៉ែត្រ ឬក៏ធំជាងនេះ :
(វេជ្ជ.) បាតុភូតនៃសរីរាង្គមិនឆ្លើយតបនឹងការប្រើឱសថ គ្រឿងពុល ឬគ្រឿងញៀន ដែលតម្រូវឱ្យប្រើពីកម្រិតទាបទៅខ្ពស់ដើម្បីទទួលបាននូវប្រសិទ្ធភាព :
[អា-គូ-ទុយ-ម៉ង់] aakutuymngo≈
(វេជ្ជ.) បាតុភូតនៃសរីរាង្គមិនឆ្លើយតបនឹងការប្រើឱសថ គ្រឿងពុល ឬគ្រឿងញៀន ដែលតម្រូវឱ្យប្រើពីកម្រិតទាបទៅខ្ពស់ដើម្បីទទួលបាននូវប្រសិទ្ធភាព :
(វេជ្ជ.) ការវាស់សំឡេងដែលត្រចៀកអាចស្ដាប់ឮដោយប្រើអាគូម៉ែត្រ។
[អា-គូ-មេ-ទ្រី] aakumetri≈
(វេជ្ជ.) ការវាស់សំឡេងដែលត្រចៀកអាចស្ដាប់ឮដោយប្រើអាគូម៉ែត្រ។
(វេជ្ជ.) ឧបករណ៍វេជ្ជសាស្ត្រសម្រាប់វាស់សំឡេងដែលត្រចៀកអាចស្ដាប់ឮ។
[អា-គូ-ម៉ែត] aakumaet≈
(វេជ្ជ.) ឧបករណ៍វេជ្ជសាស្ត្រសម្រាប់វាស់សំឡេងដែលត្រចៀកអាចស្ដាប់ឮ។
(វេជ្ជ.) ជំងឺថ្លង់ម្យ៉ាង ដែលបណ្ដាលមកពីប្រព័ន្ធសរសៃប្រសាទកណ្ដាលមិនអាចចាប់ឬដឹងសំឡេងអ្វីមួយបានច្បាស់។
[អា-គូ-ស្មា-តា-ញ៉ូ-ស៊ី] aakusmeatanhousi≈
(វេជ្ជ.) ជំងឺថ្លង់ម្យ៉ាង ដែលបណ្ដាលមកពីប្រព័ន្ធសរសៃប្រសាទកណ្ដាលមិនអាចចាប់ឬដឹងសំឡេងអ្វីមួយបានច្បាស់។
ទិសដែលអគ្និទេពគ្រប់គ្រង គឺទិសតូចជាចន្លោះនៃទិសបូព៌និងទិសទក្សិណ :
[អា-គ្នេ] aakney
ដែលទាក់ទងដោយអគ្និ, ដែលជារបស់អគ្និទេព។
[អា-គ្នេ] aakney
ទិសដែលអគ្និទេពគ្រប់គ្រង គឺទិសតូចជាចន្លោះនៃទិសបូព៌និងទិសទក្សិណ :
(វេជ្ជ.) សមត្ថភាពនៃវិញ្ញាណដែលអាចវិនិច្ឆ័យអ្វីៗដែលតូចឬតិចបំផុត។
[អា-គ្វី-តេ] aakvite≈
(វេជ្ជ.) សមត្ថភាពនៃវិញ្ញាណដែលអាចវិនិច្ឆ័យអ្វីៗដែលតូចឬតិចបំផុត។
(ម.ព. អាឃាតការណ៍)។
[អា-ឃាត] aakheat
(រ.ស.) គុំកួន :
[អា-ឃាត] aakheat
ការបៀតបៀន; អាក្រោធន៍; សេចក្ដីក្រោធខ្លាំង; គំនុំ :
[អា-ឃា-តៈ-កា] aakheat
ការណ៍ឬហេតុ (ដំណើរ) ដែលនាំឱ្យមានគំនុំឬឱ្យមានការបៀតបៀនគ្នា។
[អា-ឃា-តៈ-បុក-គល់] aakheat
បុគ្គលដែលមានគំនុំនឹងគ្នា; បុគ្គលអ្នកបៀតបៀនគ្នា។
[អា-ឃា-តៈ-ពន់] aakheat
ការចងគំនុំ។
[អា-ឃា-តៈ-ព័ន] aakheat
(ម.ព. អាឃាតពន្ធ)។
[អា-ឃា-តៈ-មូល] aakheat
មូលហេតុនៃអាឃាត។
[អា-ឃា-តៈ-វ័ត-ថុ] aakheat
វត្ថុដែលនាំឱ្យកើតអាឃាត។
[អា-ឃា-តៈ-វិ-មុត] aakheat
អ្នកដែលរួចស្រឡះចាកគំនុំហើយ។
[អា-ឃា-តៈ-ហែត] aakheat
(ម.ព. អាឃាតការណ៍)។
(ម.ព. អាឃាតនៈ)។
[អា-ឃា-តៈ-ណាត់-ឋាន] aakheataknatthan≈
(ម.ព. អាឃាតនៈ)។
[អា-ឃា-តៈ-ណៈ] aakheatoneak
ការពិឃាត។
[អា-ឃា-តៈ-ណៈ] aakheatoneak
ទីសម្រាប់ពិឃាត (ហៅ អាឃាតនដ្ឋាន ក៏បាន)។
(ម.ព. អាឃាតនៈ)។
[អា-ឃាត] aakheat≈
(ម.ព. អាឃាតនៈ)។
(ម.ព. អាឃាត) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[អា-ឃា-តៈ—] aakheatak—≈
(ម.ព. អាឃាត) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[អា-ឃោ-សៈ-ណៈ] aakhousan
ការប្រកាសសេចក្ដីឱ្យឮសាយសុស, ការស្រែកប្រកាសឮខ្លាំងៗ; សូរសព្ទគឹកកងឬកងរំពង (ប្រើជា អាឃោសនៈ ក៏បាន)។
[អា-ឃោ-សៈ-ណៈ-កា] aakhousan
ការប្រកាសដំណឹងផ្សាយឱ្យឮសុសសព្វ។
សូរគឹកកង, សូរសព្ទកងរំពង, សូរឮខ្លាំងៗ។
[អា-ឃោ-សៈ-ណៈ-ស័ប] aakhosaknaksba≈
សូរគឹកកង, សូរសព្ទកងរំពង, សូរឮខ្លាំងៗ។
(ម.ព. អាឃោសន)។
[អា-ឃោ-សៈ-ណា] aakhosakna≈
(ម.ព. អាឃោសន)។
(ម.ព. អាឃោសន)។
[អា-ឃោ-សៈ-ណៈ] aakhosaknak≈
(ម.ព. អាឃោសន)។
(ម.ព. អឃ៌)។
[អា] aakhr
(ម.ព. អឃ៌)។
[អាង] ang
សង្ឃឹមដល់, សង្ឃឹមទៅរក; ពោលដល់; ចង្អុលទៅរក, យកជាគោល, យកជាកសិណឬជាតឹកតាង; ពឹងផ្អែកទៅលើ, យកជាទីពឹង :
[អាង-ខ្នង] ang
(សំនួន.) អាងបុគ្គលដែលមានអំណាច ឬទ្រព្យយសណាមួយ ចាំជួយធ្វើអន្តរាគមន៍ ការពារ :
[អាង] ang
ពាងមាឌរាក់ (ប៉ុន្តែខ្ពស់ជាងផើង) មាត់រីកធំ បាតតូច សម្រាប់ដាក់ទឹក :
[អាង-ទឹក] ang
(ម.ព. អាង២)។
[អាង-ទឹក] ang
ទីតម្កល់ទឹកដែលមានធារទឹកធំទូលាយ :
ដែលស្ទាក់ស្ទើរ, រារែក :
[អាង-ខ្នាង] aangkhnang
ស្ទាក់ស្ទើរ, រារែក, ហ៊ីងហ៊ាង; ទើសមុខទើសក្រោយ :
[អាង-ខ្នាង] aangkhnang
ដែលស្ទាក់ស្ទើរ, រារែក :
(ភូមិ.) តំបន់ភូមិសាស្ត្រដែលកំណត់ដោយព្រំប្រទល់ផ្ទៃជម្រាលទទួលទឹកភ្លៀងបង្កើតជាប្រព័ន្ធទឹកហូរ ដោយរាប់បញ្ចូលទាំងទឹកលើដីនិងទឹកក្រោមដី។ អាងទន្លេដែលធំ មានអាងទន្លេរង :
[អាង-ទន់-លេ] aangtnole≈
(ភូមិ.) តំបន់ភូមិសាស្ត្រដែលកំណត់ដោយព្រំប្រទល់ផ្ទៃជម្រាលទទួលទឹកភ្លៀងបង្កើតជាប្រព័ន្ធទឹកហូរ ដោយរាប់បញ្ចូលទាំងទឹកលើដីនិងទឹកក្រោមដី។ អាងទន្លេដែលធំ មានអាងទន្លេរង :
ហ៊ាន; ប្រព្រឹត្តទៅបាន, ធ្វើបាន; មិនរួញរា, មិនរួញថយ; មិនញញើត; មិនទើសទាក់ :
[អាច] arch
ហ៊ាន; ប្រព្រឹត្តទៅបាន, ធ្វើបាន; មិនរួញរា, មិនរួញថយ; មិនញញើត; មិនទើសទាក់ :
(ស.ស.) (ព.បុ.) ពាក្យជាបុរិសសព្វនាមសម្រាប់បព្វជិតប្រើជាជំនួសឈ្មោះខ្លួន និយាយទៅរកគ្រហស្ថជាសាធារណជន ជាជំនួសពាក្យថា "អាត្មា" (ដោយសេចក្ដីថា "ជាអ្នកដឹងសេចក្ដីខុសត្រូវរាក់ជ្រៅបាន" ឬថា "ជាអ្នកអាចដឹងកិច្ចការក្នុងក្ដី គឺក្នុងវត្តអារាមបាន") :
[អាច-ក្ដី] aachkdei≈
(ស.ស.) (ព.បុ.) ពាក្យជាបុរិសសព្វនាមសម្រាប់បព្វជិតប្រើជាជំនួសឈ្មោះខ្លួន និយាយទៅរកគ្រហស្ថជាសាធារណជន ជាជំនួសពាក្យថា "អាត្មា" (ដោយសេចក្ដីថា "ជាអ្នកដឹងសេចក្ដីខុសត្រូវរាក់ជ្រៅបាន" ឬថា "ជាអ្នកអាចដឹងកិច្ចការក្នុងក្ដី គឺក្នុងវត្តអារាមបាន") :
[អា-ចំ] aacham
ការលាងជម្រះឱ្យស្អាត, ឱ្យជ្រះមន្ទិលកខ្វក់ :
[អា-ចំ] aacham
ឧច្ចារៈ (អាចម៍) :
[អា-ចៈ-ម៉ៈ-ណៈ] aachomon
ការលាងជម្រះ (មាត់ជាដើម) ឱ្យជ្រះមន្ទិល :
[អា-ចៈ-ម៉ៈ-ណៈ-កិច] aachomon
កិច្ចលាងជម្រះឱ្យជ្រះមន្ទិល (នៃមាត់ជាដើម) :
(ម.ព. អាចមន)។
[អា-ចៈ-ម៉ៈ-ណៈ] aachakmaknak≈
(ម.ព. អាចមន)។
(សំនួន.) យ៉ាងល្អិតល្អន់ យ៉ាងដិតដល់ :