ស្លឹករឹត

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

អង់តាកទិក

(ភូមិ.) ឈ្មោះទ្វីបមួយនៅកណ្ដាលប៉ូលខាងត្បូង មានទំហំជាង ១៤លានគីឡូម៉ែត្រការ៉េ ដែលគ្របដណ្ដប់ស្ទើរតែទាំងមូលដោយទឹកកក :

អង់តាកទិក នាម

[អង់-តាក-ទិច] angtaktich≈

(ភូមិ.) ឈ្មោះទ្វីបមួយនៅកណ្ដាលប៉ូលខាងត្បូង មានទំហំជាង ១៤លានគីឡូម៉ែត្រការ៉េ ដែលគ្របដណ្ដប់ស្ទើរតែទាំងមូលដោយទឹកកក :

អង់តែន

ឧបករណ៍ធ្វើពីលោហធាតុ សម្រាប់ទទួលឬបញ្ជូនរលកសញ្ញា :

អង់តែន នាម

[អង់-តែន] angtaen≈

ឧបករណ៍ធ្វើពីលោហធាតុ សម្រាប់ទទួលឬបញ្ជូនរលកសញ្ញា :

អង់ត្រូប៉ូអ៊ីដ នាម

[អង់-ត្រូ-ប៉ូ-អ៊ីត] angtrubouait≈

មានសណ្ឋានខាងក្រៅស្រដៀងមនុស្ស ព្រីម៉ាតថ្នាក់ខ្ពស់។

អង់ទីករ នាម

[អង់-ទី-ក] angtika≈

(វេជ្ជ.) (ម.ព. អង្គបដិបក្ខ)។

អង់ទីប៉ូត

(ភូមិ.) ទីកន្លែងមួយនៃផែនដី ដែលឈមនឹងទីកន្លែងមួយទៀតតាមបន្ទាត់ផ្ចិត។

អង់ទីប៉ូត នាម

[អង់-ទី-ប៉ូត] angtibout≈

(ភូមិ.) ទីកន្លែងមួយនៃផែនដី ដែលឈមនឹងទីកន្លែងមួយទៀតតាមបន្ទាត់ផ្ចិត។

អង់ទីប្យូទិក

(វេជ្ជ.) សារធាតុឱសថមានប្រភពពីធម្មជាតិឬពីសារធាតុគីមីឬការធ្វើសំយោគដែលមានសកម្មភាពអាចទប់ស្កាត់ការលូតលាស់ឬបំផ្លាញពពួកបាក់តេរីឬផ្សិត។ ពាក្យសាមញ្ញច្រើនហៅថាថ្នាំផ្សះ :

អង់ទីប្យូទិក នាម

[អង់-ទី-ប្យូ-ទិក] angtibyutik≈

(វេជ្ជ.) សារធាតុឱសថមានប្រភពពីធម្មជាតិឬពីសារធាតុគីមីឬការធ្វើសំយោគដែលមានសកម្មភាពអាចទប់ស្កាត់ការលូតលាស់ឬបំផ្លាញពពួកបាក់តេរីឬផ្សិត។ ពាក្យសាមញ្ញច្រើនហៅថាថ្នាំផ្សះ :

អង់ទីសែន

សារធាតុម្យ៉ាងដែលជំរុញឱ្យមានការផលិតអង់ទីករនៅក្នុងរាងកាយ។

អង់ទីសែន នាម

[អង់-ទី-សែន] angtisaen≈

សារធាតុម្យ៉ាងដែលជំរុញឱ្យមានការផលិតអង់ទីករនៅក្នុងរាងកាយ។

អង់ស៊ីម

(ជីវ.) កាតាលីករជីវៈ ដែលជួយជំរុញល្បឿនប្រតិកម្មគីមីជីវៈ :

អង់ស៊ីម នាម

[អង់-ស៊ីម] angsim≈

(ជីវ.) កាតាលីករជីវៈ ដែលជួយជំរុញល្បឿនប្រតិកម្មគីមីជីវៈ :

អង់ស្យូស្ពែម នាម

[អង់-ស្យូ-ស្ពែម] angsyuspem≈

(ជីវ.) រុក្ខជាតិមានផ្កា មានគ្រាប់ដែលការពារដោយសំបក។

អង់អាច

ដែលអាចហាន, ក្លាហាន, ឥតញញើត, ឥតក្រែង, ឥតភ្លឹក :

អង់អាច គុណនាម

[អង់-អាច] aongoaach

ដែលអាចហាន, ក្លាហាន, ឥតញញើត, ឥតក្រែង, ឥតភ្លឹក :

អង្ក នាម

[អង់-កៈ] aongkor

គ្រឿងសម្គាល់, គ្រឿងចំណាំ; ស្នាម, ស្នាមគំនូស; ត្រា, ស្នាមត្រា; លេខទំព័រឬអក្សរប្រាប់ទំព័រ, អង្កា (ឱង្កា)។

អង្ក នាម

[អង់-កៈ-វិត-ទ្យា] aongkor

វិទ្យាលេខ, វិជ្ជានព្វន្ត។

អង្កត់

កន្ទុយឧសឬកំណាត់ឈើតូចខ្លី :

អង្កត់ នាម

[អង់-កត់] aangkot

កន្ទុយឧសឬកំណាត់ឈើតូចខ្លី :

អង្កត់ខ្មៅ

ឈ្មោះបក្សីមួយប្រភេទ, ពួកកុកឬរនាល, ចំពុះនិងជើងខ្មៅ ស្លាបខ្មៅស្រដៀងនឹងអក ប៉ុន្តែជើងវែងខ្ពស់ចង្គ្រោង។

អង្កត់ខ្មៅ នាម

[អង់-កត់-ខ្មៅ] aangkotakhmau

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ សំបកខ្មៅ ស្លឹកជុកជិតស្រដៀងនឹងខ្ចាស់តែស្រួចៗបន្តិចជាងស្លឹកខ្ចាស់, គេច្រើនគាស់យកមកដាំក្នុងផើង ថែទាំទុកជាគ្រឿងតាំង។

អង្កត់ខ្មៅ នាម

[អង់-កត់-ខ្មៅ] aangkotakhmau

ឈ្មោះបក្សីមួយប្រភេទ, ពួកកុកឬរនាល, ចំពុះនិងជើងខ្មៅ ស្លាបខ្មៅស្រដៀងនឹងអក ប៉ុន្តែជើងវែងខ្ពស់ចង្គ្រោង។

អង្កត់ត្រង់

(គណិត.) ផ្នែកនៃបន្ទាត់មួយដែលស្ថិតនៅចន្លោះចំណុចពីរនៅលើបន្ទាត់នោះ (ក្នុងករណីខ្លះដោយរួមបញ្ចូលចំណុចទាំងពីរផង)។

អង្កត់ត្រង់ នាម

[អង់-កត់-ត្រង់] angktatarng≈

(គណិត.) ផ្នែកនៃបន្ទាត់មួយដែលស្ថិតនៅចន្លោះចំណុចពីរនៅលើបន្ទាត់នោះ (ក្នុងករណីខ្លះដោយរួមបញ្ចូលចំណុចទាំងពីរផង)។

អង្កត់ធ្នូ

(គណិត.) អង្កត់មួយដែលភ្ជាប់ចំណុចពីរនៅលើខ្សែកោង។

អង្កត់ធ្នូ នាម

[អង់-កត់-ធ្នូ] angktathnu≈

(គណិត.) អង្កត់មួយដែលភ្ជាប់ចំណុចពីរនៅលើខ្សែកោង។

អង្កត់ផ្ចិត

(គណិត.) អង្កត់ធ្នូដែលកាត់ផ្ចិតនៃរង្វង់ឬស្វ៊ែមួយ។

អង្កត់ផ្ចិត នាម

[អង់-កត់-ផ្ចិត] angktaphchet≈

(គណិត.) អង្កត់ធ្នូដែលកាត់ផ្ចិតនៃរង្វង់ឬស្វ៊ែមួយ។

អង្កន់

អារដោយមុខកាំបិតឱ្យមុតជាស្នាមក្រឡាញជាសង្កាត់ៗ (ច្រើនប្រើចំពោះតែត្រីស្រស់និងសាច់ស្រស់) :

អង្កន់ កិរិយាសព្ទ

[អង់-កន់] aongkon

អារដោយមុខកាំបិតឱ្យមុតជាស្នាមក្រឡាញជាសង្កាត់ៗ (ច្រើនប្រើចំពោះតែត្រីស្រស់និងសាច់ស្រស់) :

អង្កបាលី នាម

[អង់-កៈ-ប៉ា-ឡី] angkakbalei≈

(ម.ព. អង្កបាលិកា)។

អង្ករ

អង្ករដែលគ្រាន់តែបុកឬកិនយកអង្កាមចេញនៅមិនទាន់ស្រិត។

អង្ករ នាម

[អង់-ក] aongkor

គ្រាប់ស្រូវឬគ្រាប់ធញ្ញជាតិដែលបុកឬកិនយកអង្កាមឬយកសំបកចេញហើយ :

អង្ករ កិរិយាសព្ទ

[ចាក់-អង់-ក-យក-អង់-កាម] aongkor

(ព.ទុ. បុ.) បោះបង់ប្រយោជន៍ធំ បែរទៅយកឯប្រយោជន៍តូចវិញ ឬបោះបង់មនុស្សល្អ បែរទៅរាប់រកយកមនុស្សអាក្រក់ជាគ្នាវិញ។

អង្ករ នាម

[អង់-ក-ឈើ-ព្រៃ] aongkor

អង្ករនិងអុសបន្លែជាដើម។

អង្ករ នាម

[អង់-ក-ដើម] aongkor

អង្ករដែលសម្រាំងយកសុទ្ធតែល្អឥតបាក់គ្រាប់។

អង្ករ នាម

[អង់-ក-លីង] aongkor

អង្ករដែលលីងឱ្យខ្លោចប្រើជាគ្រឿងផ្សំអាហារ។

អង្ករ នាម

[អង់-ក-សំ-រ៉ិត] aongkor

អង្ករដែលស្រិតរួចហើយ។

អង្ករ នាម

[អង់-ក-សំ-រ៉ូប] aongkor

អង្ករដែលគ្រាន់តែបុកឬកិនយកអង្កាមចេញនៅមិនទាន់ស្រិត។

អង្កា នាម

[អង់-កា] aongkea

លេខឬអក្សរដែលសរសេរឬចាររៀងតាមលំដាប់មិនឱ្យច្រឡំទំព័រ, លេខទំព័រឬអក្សរប្រាប់ទំព័រ :

អង្កាញ់

(ព.ប្រ.) ដែលរត់ឬដើរលឿនញាប់ជើងរមេញ :

អង្កាញ់ នាម

[អង់-កាញ់] aangkeanh

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទផ្កាលឿង ខ្លឹមខ្មៅ មានរសល្វីង, ផ្កានោបឬក្រពុំស្រុសហើយពូតច្របាច់យករសល្វីងចេញខ្លះប្រើជាបន្លែស្លបាន រាប់អានថាជាថ្នាំរម្ងាប់រោគផង :

អង្កាញ់ កិរិយាសព្ទ

[អង់-កាញ់] aangkeanh

កាងម្រាមដៃម្ខាងឱ្យតឹងចាប់ចុងផ្ទាំងសំពត់ត្រឡប់បត់ចុះបត់ឡើងច្រើនដង ធ្វើឱ្យមានជាផ្នត់ :

អង្កាញ់ នាម ១)

[អង់-កាញ់] aangkeanh

ជួរឬស្រទាប់រលកតូចៗ :

អង្កាញ់ គុ.កិ., គុ. ២)

[អង់-កាញ់] aangkeanh

(ព.ប្រ.) ដែលរត់ឬដើរលឿនញាប់ជើងរមេញ :

អង្កាន់

(ព.ប្រ.) សេចក្ដីសៅហ្មងដែលមានខ្លះ មិនទាន់បរិសុទ្ធស្អាត :

អង្កាន់ នាម ១)

[អង់-កាន់] aongkean

គ្រាប់ស្រូវដែលបុកឬជាន់មិនទាន់របកសំបកចេញ នៅសល់ខ្លះបន្តិចបន្តួចលាយជាមួយនឹងអង្ករដែលអុំយកអង្កាមនិងកន្ទក់ចេញហើយ :

អង្កាន់ នាម ២)

[អង់-កាន់] aongkean

(ព.ប្រ.) សេចក្ដីសៅហ្មងដែលមានខ្លះ មិនទាន់បរិសុទ្ធស្អាត :

អង្កាប់អង្កើ

ដែលរអាក់រអួលឬទទាក់ទទាមនាំឱ្យពិបាកច្រើនលើកច្រើនដង :

អង្កាប់អង្កើ គុណកិរិយា

[អង់-កាប់-អង់-កើ] aangkeabangkau

ដែលរអាក់រអួលឬទទាក់ទទាមនាំឱ្យពិបាកច្រើនលើកច្រើនដង :

អង្កាម

ឈ្មោះជីរមួយប្រភេទ ដុះវារលើដី ស្លឹកតូចៗ មូលៗ ក្លិនប្រហើរឈ្ងុយឆ្ងាញ់ :

អង្កាម នាម

[អង់-កាម] aangkeam

សំបកគ្រាប់ស្រូវដែលរបកចេញ, សំបកអង្ករ :

អង្កាម នាម

[អង់-កាម] aangkeam

ឈ្មោះជីរមួយប្រភេទ ដុះវារលើដី ស្លឹកតូចៗ មូលៗ ក្លិនប្រហើរឈ្ងុយឆ្ងាញ់ :

អង្កាល់ គុណកិរិយា

[អង់-កាល់] aangkeal

កាលណា, វេលាណា (ពាក្យសួរ ឬពាក្យឆ្ងល់) :

អង្កាល់ គុណកិរិយា

[អង់-កាល់-ដែល] aangkeal

កាលដែល :

អង្កាល់ គុណកិរិយា

[អង់-កាល់-ណា] aangkeal

កាលណា :

អង្កាំ

គ្រាប់មូលតូចឬល្អិត មានប្រហោងដោតខ្សែបាន, ធ្វើដោយកែវ, ដោយមាសជាដើម; សម្រាប់ប្រើជាកម្រងឬប៉ាក់វិចិត្រការផ្សេងៗ ឬក៏ប្រើជាគ្រឿងប្រដាប់កាយស្ត្រីក៏មាន :

អង្កាំ នាម

[អង់-កាំ] aangkoam

គ្រាប់មូលតូចឬល្អិត មានប្រហោងដោតខ្សែបាន, ធ្វើដោយកែវ, ដោយមាសជាដើម; សម្រាប់ប្រើជាកម្រងឬប៉ាក់វិចិត្រការផ្សេងៗ ឬក៏ប្រើជាគ្រឿងប្រដាប់កាយស្ត្រីក៏មាន :

អង្កឹ

សម្ដីបដិសេធក្លាយមកពី អង្គឺ "មិន, ពុំ, ឥត" ជាសម្ដីអ្នកស្រុកក្រៅឆ្ងាយនៅចុងកាត់មាត់ញកពួកខ្លះ បើអ្នកដែលមិនធ្លាប់ឮក៏ពុំអាចដឹងជាថាអ្វី :

អង្កឹ គុណកិរិយា

[អង់-កឹ] aongkue

សម្ដីបដិសេធក្លាយមកពី អង្គឺ "មិន, ពុំ, ឥត" ជាសម្ដីអ្នកស្រុកក្រៅឆ្ងាយនៅចុងកាត់មាត់ញកពួកខ្លះ បើអ្នកដែលមិនធ្លាប់ឮក៏ពុំអាចដឹងជាថាអ្វី :

អង្កឹក គុណកិរិយា

[អង់-កឹក] aangkuek

ត្រឹកៗញាប់ជើងមិនឈប់ :

អង្កឺល

ដែលងក់ងើបៗខិតចូលបន្តិចៗរឿយៗ; ដែលកម្រើកខ្ពស់ទាបៗរឿយៗ :

អង្កឺល គុណកិរិយា

[អង់-កឺល] aangkueul

ដែលងក់ងើបៗខិតចូលបន្តិចៗរឿយៗ; ដែលកម្រើកខ្ពស់ទាបៗរឿយៗ :

អង្កុក គុ.កិ., គុ.

[អង់-កុក] aangkuk

ដែលងក់ងើបៗបន្តិចៗរឿយៗ :

អង្កុញ

(ព.ប្រ.) បង្រួញចិត្ត, បន្ថយគំនិត។

អង្កុញ កិរិយាសព្ទ

[អង់-កុញ] aangkunh

បង្រួញជើងឬដៃចូល :

អង្កុញ កិរិយាសព្ទ

[អង់-កុញ-ចិត] aangkunh

(ព.ប្រ.) បង្រួញចិត្ត, បន្ថយគំនិត។

អង្កុល

ដែលដើរបន្ទន់កាយឱនក្ងុលជើងញាប់ៗ :

អង្កុល គុ.កិ., គុ.

[អង់-កុល] aongkul

ដែលដើរបន្ទន់កាយឱនក្ងុលជើងញាប់ៗ :

អង្កុស នាម

[អង់-កុស] aangkus

(រ.ស.) កង្វេរ :

អង្កូរ នាម

[អង់-កូ] aongkur

ពន្លក; ទំពាំង; លំពង់; ខ្នែងខ្ចី។

អង្កូរ នាម

[ព្រឹក-ក្ស័ង-កូ] aongkur

ពន្លកឈើ; លំពង់ឬខ្នែងឈើខ្ចី។

អង្កូរ នាម

[រុក-ខ័ង-កូ] aongkur

(ម.ព. ព្រឹក្សង្កូរ)។

អង្កូរ នាម

[វេ-ឡុ-រ៉ង់-កូ] aongkur

ទំពាំងឫស្សី។

អង្កួច

ឈ្មោះបទសូត្រមានលំនាំឮស្រដៀងនឹងសូរអង្កួចស្នែង :

អង្កួច កិរិយាសព្ទ

[អង់-កួច] aongkuoch

ផ្លុំស្នែងជាបទឮសូរតិចៗខ្លាំងៗរលាក់រលែកគួរឱ្យស្រណោះឬស្រងេះស្រងោច :

អង្កួច នាម

[អង់-កួច] aongkuoch

ឈ្មោះបទសូត្រមានលំនាំឮស្រដៀងនឹងសូរអង្កួចស្នែង :

អង្កួញ

បង្រួញដៃឬជើងរវៃចូលដើម្បីនឹងដាល់, តប់, ទាត់ ធាក់ :

អង្កួញ កិរិយាសព្ទ

[អង់-កួញ] aangkuonh

បង្រួញដៃឬជើងរវៃចូលដើម្បីនឹងដាល់, តប់, ទាត់ ធាក់ :

អង្កួញដី

ឈ្មោះវល្លិមួយប្រភេទ ស្រដៀងនឹងវល្លិប្រេង :