ហោង នាម
[ហោង] hoang
ឈ្មោះខ្យងមួយប្រភេទ រាងមូល សំបករលីង សម្បុរស្នែងគោឬស្នែងក្របី, ច្រើនកើតនៅក្នុងបឹង :
ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។
[ហោង] hoang
ឈ្មោះខ្យងមួយប្រភេទ រាងមូល សំបករលីង សម្បុរស្នែងគោឬស្នែងក្របី, ច្រើនកើតនៅក្នុងបឹង :
[អ្ហង] hoang
(ព.បុ.) ពាក្យសម្រាប់ប្រើក្នុងខាងចុងបំផុតនៃដំណើរសេចក្ដីដែលចប់ស្រេច :
[អ្ហង] hoang
បុរាណប្រើសំដៅសេចក្ដីថា"ឯង"ក៏មាន :
មិនតិចជាង, យ៉ាងតិចណាស់, យ៉ាងអន់ណាស់ :
[ហោច] haoch
ដែលមានតិចណាស់, ដែលស្ទើរតែនឹងគ្មាន :
[ដោយ-ហោច-ទៅ] haoch
(សំនួន.) (ម.ព. ហោចទៅ)។
[ដោយ-ហោច-ទៅ] haoch
(ព.ទ.បុ.) អ្នកមានបុណ្យស័ក្ដិឬអ្នកមានទ្រព្យច្រើនដែលប្រើអំណាចជិះជាន់អ្នកតូចទាប, លុះដល់ខ្លួនមានសភាពជាអ្នកទន់ខ្សោយ, បែរជាអ្នកតូចទាបលែងគោរពកោតខ្លាចអាចធ្វើឫកគ្រហើដាក់វិញ (មានន័យស្រដៀងគ្នានឹង (ព.ទ.បុ.) ថា កង់ត្រាចកង់ធ្នង់ ដែរ)។
[យ៉ាង-ហោច-ណាស់] haoch
មិនតិចជាង, យ៉ាងតិចណាស់, យ៉ាងអន់ណាស់ :
យ៉ាងតិចណាស់ទៅ, យ៉ាងក្រណាស់ទៅឬដោយតិចណាស់ទៅ, ដោយពិបាករកណាស់ទៅ (ត្រូវប្រើពាក្យ សូម្បី, សព្វបើ, គ្រាន់តែ, ទុកជា នេះ ពាក្យណាមួយបន្ទាប់ជាដរាប) :
[ហោច-ទៅ] haochtov≈
យ៉ាងតិចណាស់ទៅ, យ៉ាងក្រណាស់ទៅឬដោយតិចណាស់ទៅ, ដោយពិបាករកណាស់ទៅ (ត្រូវប្រើពាក្យ សូម្បី, សព្វបើ, គ្រាន់តែ, ទុកជា នេះ ពាក្យណាមួយបន្ទាប់ជាដរាប) :
(ព.សា.) ហោចពន់ពេក, ហោចណាស់ :
[ហោច-ល្អោញ] haochlaounh
(ព.សា.) ហោចពន់ពេក, ហោចណាស់ :
របាំងដាក់ត្រង់ខាងក្រោមចុងដំបូលគ្រឹះវិហារឬសាលាជាដើម មានសណ្ឋានបីជ្រុងស្មើភាគឬស្រួចខាងលើជាងបន្តិច ធ្វើជាឋានលាតក៏មាន ឆ្លាក់ឬគូរជាក្បាច់រចនាក៏មាន :
[ហោ-ជាង] hohieng
របាំងដាក់ត្រង់ខាងក្រោមចុងដំបូលគ្រឹះវិហារឬសាលាជាដើម មានសណ្ឋានបីជ្រុងស្មើភាគឬស្រួចខាងលើជាងបន្តិច ធ្វើជាឋានលាតក៏មាន ឆ្លាក់ឬគូរជាក្បាច់រចនាក៏មាន :
ផ្ទះតូចទទឹងពីខាងមុខ តភ្ជាប់ពីផ្ទះធំមក បណ្ដោយប្រវែងគ្នានឹងទទឹងផ្ទះធំ សម្រាប់អង្គុយឬដេករំហើយសម្រាកកាយឬសម្រាប់ទទួលភ្ញៀវ។
[ហោ-ណាំង] haonaamng≈
ផ្ទះតូចទទឹងពីខាងមុខ តភ្ជាប់ពីផ្ទះធំមក បណ្ដោយប្រវែងគ្នានឹងទទឹងផ្ទះធំ សម្រាប់អង្គុយឬដេករំហើយសម្រាកកាយឬសម្រាប់ទទួលភ្ញៀវ។
(ម.ព. ហោណាំង)។
[ហោ-ណាំង] hoanang
(ម.ព. ហោណាំង)។
ឈ្មោះបែបកាត់សក់ខ្លីមានសណ្ឋានស្មើខាងលើ ឬខូងកណ្ដាលបន្តិច :
[ហោ-តិល] haotuel
ផ្ទះសម្រាប់ជួលដេក ព្រមទាំងមានលក់ភោជនាហារគ្រប់ព្រមផង; ភោជនាគារ, ភត្តាគារ :
[ហោ-តិល] haotuel
ឈ្មោះបែបកាត់សក់ខ្លីមានសណ្ឋានស្មើខាងលើ ឬខូងកណ្ដាលបន្តិច :
វត្ថុដ៏ឧត្តមសម្រាប់បូជាភ្លើង; ទឹកដោះថ្លាសម្រាប់ថ្វាយព្រះអគ្និ; ការបូជាយញ្ញ (តាមលទ្ធិព្រាហ្មណ៍)។
[ហោត-ត្រៈ] ឬ [ហោត] haotrak
វត្ថុដ៏ឧត្តមសម្រាប់បូជាភ្លើង; ទឹកដោះថ្លាសម្រាប់ថ្វាយព្រះអគ្និ; ការបូជាយញ្ញ (តាមលទ្ធិព្រាហ្មណ៍)។
(ម.ព. ហោត្រ័យ)។
[ហោ-ត្រៃ] haotrey≈
(ម.ព. ហោត្រ័យ)។
មន្ទីរតម្កល់គម្ពីរព្រះត្រៃបិដកឬតម្កល់គម្ពីរផ្សេងៗផងក៏បាន, ធម្មមន្ទីរ (ធ្វើតែក្នុងទីវត្ត)។
[ហោ-ត្រៃ] haotray
មន្ទីរតម្កល់គម្ពីរព្រះត្រៃបិដកឬតម្កល់គម្ពីរផ្សេងៗផងក៏បាន, ធម្មមន្ទីរ (ធ្វើតែក្នុងទីវត្ត)។
សំពៀតស្បែក (ហៅកាប៉ៅស្បែកក៏បាន)។
[ហោ-ប៉ៅ] haopau
ថង់ដេរភ្ជាប់នឹងអាវឬខោជាដើម :
[ធូ-ហោ-ប៉ៅ] haopau
(ព.ប្រ.) នៅសល់ប្រាក់បន្តិចបន្តួចចាយវាយមិនគ្រប់គ្រាន់។
[ស្ងួត-ហោ-ប៉ៅ] haopau
(ព.ប្រ.) អស់ប្រាក់ចាយ។
[ហោ-ប៉ៅ-ស្បែក] haopau
សំពៀតស្បែក (ហៅកាប៉ៅស្បែកក៏បាន)។
មន្ទីរតម្កល់ព្រះអដ្ឋិនៃក្សត្រិយ៍ទ្រង់រាជ្យនិងព្រះអដ្ឋិនៃក្សត្រាក្សត្រីទាំងឡាយ (ធ្វើក្នុងព្រះបរមរាជវាំង)។
[ហោ-ព្រះ] haopreah≈
មន្ទីរតម្កល់សុទ្ធតែព្រះពុទ្ធរូបច្រើនព្រះអង្គ (ធ្វើតែក្នុងទីវត្តនិងក្នុងព្រះបរមរាជវាំង)។
[ហោ-ព្រះ-បាត] haopreahbat≈
មន្ទីរតម្កល់រូបព្រះបាទដែលមានចារឹកអក្សរឬសញ្ញាផ្សេងៗ (ច្រើនមាននៅក្នុងទីវត្ត)។
[ហោ-ព្រះ-អ័ត-ឋិ] haopreahatthe≈
មន្ទីរតម្កល់ព្រះអដ្ឋិនៃក្សត្រិយ៍ទ្រង់រាជ្យនិងព្រះអដ្ឋិនៃក្សត្រាក្សត្រីទាំងឡាយ (ធ្វើក្នុងព្រះបរមរាជវាំង)។
(ម.ព. ហោមវេស្ម័ន)។
[ហោម] haom
ការបូជាទេវតាដោយសាចទឹកដោះថ្លាទៅក្នុងភ្លើង (តាមលទ្ធិព្រាហ្មណ៍) ; ការបូជាយញ្ញ; ការសែន, ការសែនព្រេន :
[ហោ-មៈ-កាំ] haom
ការធ្វើហោម។
[ហោ-មៈ-កា] haom
អ្នកធ្វើហោម។
[ហោ-មៈ-កា-រ៉ៈ-កៈ] haom
(ម.ព. ហោមការ)។
[ហោ-មៈ-កាល] haom
កាលឬពេលដែលត្រូវធ្វើហោម។
[ហោ-មៈ-ពិ-ធី] haom
ពិធីធ្វើហោម; ការតាំងពិធីប្រសិទ្ធីសិល្បវិទ្យាជាដើម :
[ហោ-មៈ-ភ័ណ] haom
ប្រដាប់សម្រាប់ប្រើក្នុងការធ្វើហោម, គ្រឿងហោម។
[ហោ-មៈ-វេ-ស្ម័ន] haom
រោងសម្រាប់ធ្វើហោម។
[ហោ-មៈ-សាលា] haom
(ម.ព. ហោមវេស្ម័ន)។
(ម.ព. ហោមវេស្ម័ន)។
[ហោម-រោង] haomrung
ល្ខោនហោមរោង គឺល្ខោនផ្ដើមបើកឆាក។
[ហោម-រោង] haomrung
ការបូជារោង គឺការតាំងហោមពិធីមុនបង្អស់ក្នុងពេលចូលរោងពិធីបុណ្យធំ ឬពិធីមង្គលការអាពាហ៍ពិពាហ៍, គេត្រូវឱ្យអ្នកភ្លេងលេងបទតន្ត្រីឈ្មោះហោមរោង មុនបទភ្លេងឯទៀត។ អ្នកភ្លេងស្រុកខ្លះហៅក្លាយឃ្លាតថា ភ្លេងហ៊ុមរោង, ខ្លះហៅក្លាយមកទៀតថា ភ្លេងឃុំរោង; គួរហៅ ហោមរោងវិញ ទើបត្រឹមត្រង់តាមប
[ហោ-មា-គា] haomrung
(ម.ព. ហោមវេស្ម័ន)។
(ម.ព. ហោម) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[ហោ-មា—] haomea—≈
(ម.ព. ហោម) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
(ម.ព. ហោម) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[ហោ-មៈ—] haomeak—≈
(ម.ព. ហោម) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
អ្នកស្ទាត់ជំនាញខាងហោរាសាស្ត្រ, គ្រូហោរ, ជោតិកាចារ្យ, ហិណ្ឌិកាចារ្យ។
[ហោ] hoar
អ្នកចេះហោរាសាស្ត្រឬអ្នកចេះតារាសាស្ត្រ, ហិណ្ឌិក :
[ហោ] hoar
(ព.ទ.បុ.) ធម្មតាហោរច្រើនតែភូតកុហកផ្សំខ្លះ, ធម្មតាជាងមាសប្រាក់ច្រើនតែលបគៃកិបយកមាសប្រាក់ដែលគេយកមកជួលឱ្យធ្វើគ្រឿងមាសប្រាក់ខ្លះ (ប៉ុន្តែបើតាមពិត, មិនមែនសុទ្ធតែដូច្នោះទាំងអស់គ្នាទេ)។
[ហោ-រ៉ា-ចា] hoar
អ្នកស្ទាត់ជំនាញខាងហោរាសាស្ត្រ, គ្រូហោរ, ជោតិកាចារ្យ, ហិណ្ឌិកាចារ្យ។
[ហោ-រ៉ា] hoarea
កម្រិតវេលា, កម្រិតរាសី, ដំណើរនៃចក្ករាសី; ម៉ោង; ជតាឬជាតា, ជតារាសី; លក្ខណៈ; លេខា។ សព្វថ្ងៃ ពាក្យនេះក៏មានន័យសម្គាល់អ្នកចេះហោរាសាស្ត្រ ដូចពាក្យ ហោរ ដែរ។
ក្បួនហោរ; វិជ្ជាសម្រាប់ហោរ, តារាសាស្ត្រឬជោតិសាស្ត្រ។
[ហោ-រ៉ា-សាស] haorasas≈
ក្បួនហោរ; វិជ្ជាសម្រាប់ហោរ, តារាសាស្ត្រឬជោតិសាស្ត្រ។
ឈ្មោះក្ដាតមួយប្រភេទ ស្លឹកធំៗឡើងគល់ជាមើមធំ មានរសជាតិរមាស់ខ្លាំង :
[ហោ-រ៉ា] haora
ឈ្មោះក្ដាតមួយប្រភេទ ស្លឹកធំៗឡើងគល់ជាមើមធំ មានរសជាតិរមាស់ខ្លាំង :
ដុតថ្នាំរម្ងាប់រោគ ឱ្យហុយផ្សែង ទទូរសំពត់ហ៊ុមជិត ស្រូបផ្សែង ដើម្បីឱ្យសះជារោគ ដោយអំណាចថ្នាំនោះ :
[ហោល] hoal
ដុតថ្នាំរម្ងាប់រោគ ឱ្យហុយផ្សែង ទទូរសំពត់ហ៊ុមជិត ស្រូបផ្សែង ដើម្បីឱ្យសះជារោគ ដោយអំណាចថ្នាំនោះ :
រហោលៗ (ម.ប្រ., ច្រ.ប្រ. រហោលៗ ជាង)។
[ហោល-ហោល] haolhaol
រហោលៗ (ម.ប្រ., ច្រ.ប្រ. រហោលៗ ជាង)។
[ហោះ] hoh
ទៅឯអាកាស, អណ្ដែតទៅឯអាកាស :
[ហោះ] hoh
(ព.ប្រ.) ទៅមកភ្លែតចុះភ្លែតឡើងឬប៉ើចចុះប៉ើចឡើង :
[ហោះ-ធ្យាន] hoh
ទៅតាមផ្លូវអាកាសដោយអំណាចធ្យានឬដោយឫទ្ធិនៃធ្យាន។
[ហោះ-ហើ] hoh
ហោះលឿនភ្លែតដូចបក្សីហើរ។
[ហៅ] hav
ពោលពាក្យចេញឈ្មោះដល់ :
[ហៅ] hav
ស្រែកដង្ហោយចេញឈ្មោះពីចម្ងាយ :
[ហៅ] hav
ថា, ឈ្មោះថា, មានឈ្មោះថា :
[ហៅ] hav
ឱ្យឈ្មោះថា, សន្មតនាមថា :
[ហៅ] hav
បង្គាប់ឱ្យមកឬឱ្យទៅ :
[ហៅ-ព្រ-លឹង] hav
និយាយបូរបាច់ដង្ហោយហៅព្រលឹងឱ្យចូលមកកាន់រូបកាយវិញ (ធ្វើតាមតម្រាព្រាហ្មណ៍)។
[ហៅ-ភ្ញៀវ] hav
អញ្ជើញភ្ញៀវក្នុងអាវាហវិវាហមង្គលជាដើម។
ហៅចេញឈ្មោះដោយសេចក្ដីរាប់អាន កាលណាបាត់មុខតែងសួររក។
[ហៅ-រក] havrka≈
ហៅចេញឈ្មោះដោយសេចក្ដីរាប់អាន កាលណាបាត់មុខតែងសួររក។
មោះមុត, ក្លាហានខ្លាំង :
[ហៅ-ហាន] havhan
មោះមុត, ក្លាហានខ្លាំង :
[ហំ] ham
មាំ, មាំមួន, មាំសាច់ហាប់; សំណំ :
[ហៈ] hakk
ឬ, អេះ?; (ព.សា.) អ៊ីចេះ?) :
សូរសុនខធំៗព្រុសគំរាម។
[ហ៊] h
សូរសុនខធំៗព្រុសគំរាម។
ឯងចូរឈប់!ឬចូរឈប់!; សម្ដីសាមញ្ញសម្រាប់ឱ្យសញ្ញាដល់គោឬក្របីឱ្យឈប់ (ប្រើជាឈប!សំឡេងបង្អូសវែងក៏បាន)។
[ហ៊ប] hba≈
ឯងចូរឈប់!ឬចូរឈប់!; សម្ដីសាមញ្ញសម្រាប់ឱ្យសញ្ញាដល់គោឬក្របីឱ្យឈប់ (ប្រើជាឈប!សំឡេងបង្អូសវែងក៏បាន)។
សូរសើចខ្លាំង :
[ហ៊ស] has
សូរសើចខ្លាំង :
(ម.ព. ហ៊ស)។
[ហ៊ស-ហ៊ស] hsahsa≈
(ម.ព. ហ៊ស)។
បងប្រុស។
[ហ៊ា] hea≈
បងប្រុស។
(សំនួន.) ហ៊ានចំណេញហើយក៏ហ៊ានខាតបង់, ហ៊ានធ្វើ ហ៊ានទទួលខុសត្រូវ :
[ហ៊ាន] hean
មិនខ្លាច, អាច :
[ហ៊ាន-ថ្លៃ] hean
ហ៊ានទិញមិនគិតពីថ្លៃថោក។
[ហ៊ាន-ស៊ី] hean
អាចទិញស៊ីមិនកំណាញ់។
[ហ៊ាន-ស៊ី] hean
(សំនួន.) ហ៊ានចំណេញហើយក៏ហ៊ានខាតបង់, ហ៊ានធ្វើ ហ៊ានទទួលខុសត្រូវ :
(សំនួន.) (ម.ព. ហានតែថា)។