ស្រងាត់ គុណនាម
[ស្រ-ង៉ាត់] srongeat
ដែលមានសម្បុរខៀវឬបៃតងស្រងាំហាក់ដូចជាឆ្លុះពន្លឺស្រទំដល់ភ្នែក :
ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។
[ស្រ-ង៉ាត់] srongeat
ដែលមានសម្បុរខៀវឬបៃតងស្រងាំហាក់ដូចជាឆ្លុះពន្លឺស្រទំដល់ភ្នែក :
[ស្រ-ង៉ាត់] srongeat
(ព.ប្រ.) ដែលស្រងោចលន្លោចហាក់ដូចជាស្ងប់ស្ងាត់ :
(ព.ប្រ.) ដែលស្លៀកពាក់សមរម្យមិនរន្ទាលពេក :
[ស្រ-ង៉ាំ] srongoam
ដែលមានសម្បុរស្រទំប្រឿងមិនចាំងភ្នែក :
[ស្រ-ង៉ាំ] srongoam
ដែលស្រទំស្រឡះល្ហល្ហេវ :
[ស្រ-ង៉ាំ] srongoam
(ព.ប្រ.) ដែលស្លៀកពាក់សមរម្យមិនរន្ទាលពេក :
ដែលពភ្លឹម, ពព្រឹមបើកមិនសូវស្រឡះ (ចំពោះតែភ្នែក) :
[ស្រ-ង៉ឹម] sranguem
ដែលពភ្លឹម, ពព្រឹមបើកមិនសូវស្រឡះ (ចំពោះតែភ្នែក) :
ស្រងូតស្ងៀមស្ងាត់, សញ្ជប់សញ្ជឹង គួរឱ្យអាណិត។
[ស្រ-ង៉ូត] srangut
ដែលស្រពោនស្រពាប់មិនស្រស់បស់ (ចំពោះតែទឹកមុខ) :
[ស្រ-ង៉ូត-ស្រ-ង៉ាត់] srangut
ស្រងូតស្ងៀមស្ងាត់, សញ្ជប់សញ្ជឹង គួរឱ្យអាណិត។
ដែលងើបមុខបន្តិចចេញអាការៈឱ្យឃើញថាមានបើឆ្ងល់មិនជាក់លាក់ ឬដែលមានមុខងើបបន្តិចយ៉ាងជើយសមរម្យ (តាមធម្មតាពីកំណើត) :
[ស្រ-ង៉ើ] srongau
ដែលងើបមុខបន្តិចចេញអាការៈឱ្យឃើញថាមានបើឆ្ងល់មិនជាក់លាក់ ឬដែលមានមុខងើបបន្តិចយ៉ាងជើយសមរម្យ (តាមធម្មតាពីកំណើត) :
ធ្មេចភ្នែកម្ខាងបើកភ្នែកម្ខាងផ្ទៀងតម្រង់ឱ្យចំទីឬអ្វីៗដែលសំដៅ :
[ស្រ-ងៀវ] srangiev
ធ្មេចភ្នែកម្ខាងបើកភ្នែកម្ខាងផ្ទៀងតម្រង់ឱ្យចំទីឬអ្វីៗដែលសំដៅ :
ដែលមានភ្នែកតូចម្ខាង (តាមធម្មតាពីកំណើតឬដោយប្រឹងធ្វើ) :
[ស្រ-ង៉េវ] srongev
ដែលមានភ្នែកតូចម្ខាង (តាមធម្មតាពីកំណើតឬដោយប្រឹងធ្វើ) :
នឹកភ្នកដល់ទីដែលធ្លាប់ឃើញ, ធ្លាប់នៅមកពីដើម ឬនឹកភ្នកដល់រឿង, ហេតុ ដែលធ្លាប់ដឹងមកពីមុនយូរហើយ ក៏ស្រណោះលន្លង់លន្លោច :
[ស្រ-ង៉េះ-ស្រ-ង៉ោច] srangehsrangouch
នឹកភ្នកដល់ទីដែលធ្លាប់ឃើញ, ធ្លាប់នៅមកពីដើម ឬនឹកភ្នកដល់រឿង, ហេតុ ដែលធ្លាប់ដឹងមកពីមុនយូរហើយ ក៏ស្រណោះលន្លង់លន្លោច :
ឈ្មោះក្ដាមស្រែមួយប្រភេទ មាឌតូច ច្រើនជ្រកនៅក្នុងគុម្ពស្រងែ, ក្នុងគុម្ពស្រូវ :
[ស្រ-ង៉ែ] srongeae
ធញ្ញជាតិមួយប្រភេទ ដើមដូចស្រូវ ដុះឯងក្នុងទឹក ផ្លែមានព្រុយជាកន្ទុយត្រង់ខាងចុងគ្រាប់, ប្រើការដូចស្រូវបានដែរ ប៉ុន្តែបាយរឹងណាស់ រសជាតិផ្អោះៗ :
[ស្រ-ង៉ែ] srongeae
ឈ្មោះក្ដាមស្រែមួយប្រភេទ មាឌតូច ច្រើនជ្រកនៅក្នុងគុម្ពស្រងែ, ក្នុងគុម្ពស្រូវ :
នឹកលន្លោចចិត្ត :
[ស្រ-ង៉ោច] srangouch
នឹកលន្លោចចិត្ត :
(ព.ប្រ.) ស្រស់បស់, ស្រស់បំព្រង, ឈ្មង :
[ស្រ-ង៉ៅ] srangov
ដែលឡើងសម្បុរភ្លឺរលោងឆ្លុះស្រមោលបាន, ដែលឡើងសម្បុរង៉ៅ :
[ស្រ-ង៉ៅ] srangov
(ព.ប្រ.) ស្រស់បស់, ស្រស់បំព្រង, ឈ្មង :
ឈ្មោះភ្នំធំមួយក្នុងស្រុកគងពិសី ខេត្តកំពង់ស្ពឺ។
[ស្រង់] srong
លើកយកឱ្យផុតពីទឹក, លើកយកពីក្នុងទឹក :
[ស្រង់] srong
(ព.ប្រ.) យោង, ជួយសង្គ្រោះ ឱ្យរួចពីទុក្ខ, ពីភ័យ, ពីសេចក្ដីវិនាស :
[ស្រង់] srong
ចម្លងដាក់ដល់ត្រើយគឺអមតមហានិញ្វន :
[ស្រង់] srong
សរសេរដកចេញខ្លះយកមក :
[ស្រង់] srong
(រ.ស.) ឬ (ស.ស.) ងូតទឹក :
[ស្រង់] srong
ឈ្មោះភ្នំធំមួយក្នុងស្រុកគងពិសី ខេត្តកំពង់ស្ពឺ។
(ព.សា.) ព្យាយាមប្រមូលយកមកវិញនូវប្រាក់ឬថ្លៃដើមដែលចាញ់គេ បង់ខាតឬបាត់បង់ (ជាពិសេសនៅក្នុងល្បែង ជំនួញជាដើម) :
[ស្រង់-ដើម] sarngdaeum≈
(ព.សា.) ព្យាយាមប្រមូលយកមកវិញនូវប្រាក់ឬថ្លៃដើមដែលចាញ់គេ បង់ខាតឬបាត់បង់ (ជាពិសេសនៅក្នុងល្បែង ជំនួញជាដើម) :
ពិធីស្រោចទឹកដោយអប់ផ្កាភ្ញីនិងទឹកអប់ ដើម្បីសម្អាតព្រះពុទ្ធបដិមា នៅថ្ងៃឡើងស័កនៃពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំ ដើម្បីសេចក្ដីសុខសប្បាយ ត្រជាក់ត្រជំ។
[ស្រង់-ព្រះ] sarngpreah≈
ពិធីស្រោចទឹកដោយអប់ផ្កាភ្ញីនិងទឹកអប់ ដើម្បីសម្អាតព្រះពុទ្ធបដិមា នៅថ្ងៃឡើងស័កនៃពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំ ដើម្បីសេចក្ដីសុខសប្បាយ ត្រជាក់ត្រជំ។
ឈ្មោះប្រទាលមួយប្រភេទមានស្លឹករួញៗបន្តិច មានមើមមូលៗ ច្រើនដុះនៅដីលាយខ្សាច់ ក្នុងរដូវភ្លៀងពួកក្មេងគង្វាលគោច្រើនជីកយកមកប្រដំលេង។
[ស្រ-ជែត] sracheaet
ឈ្មោះប្រទាលមួយប្រភេទមានស្លឹករួញៗបន្តិច មានមើមមូលៗ ច្រើនដុះនៅដីលាយខ្សាច់ ក្នុងរដូវភ្លៀងពួកក្មេងគង្វាលគោច្រើនជីកយកមកប្រដំលេង។
រង្វើលឃ្លាតពីគ្នាយ៉ាងល្មម, ស្រឡះ, មិនញឹក, មិនដាសជិតគ្នា :
[ស្រ-ដាស់] sradas
រង្វើលឃ្លាតពីគ្នាយ៉ាងល្មម, ស្រឡះ, មិនញឹក, មិនដាសជិតគ្នា :
ស្ដី, និយាយ, ថា :
[ស្រ-ដី] srodey
ស្ដី, និយាយ, ថា :
ប្រហាក់ប្រហែលគ្នា, ដូច, ដូចគ្នា, ហាក់ដូច, ពាក្យនេះច្រើនប្រើជាមួយនឹងពាក្យ «នឹង» :
[ស្រ-ដៀង] srodieng
ប្រហាក់ប្រហែលគ្នា, ដូច, ដូចគ្នា, ហាក់ដូច, ពាក្យនេះច្រើនប្រើជាមួយនឹងពាក្យ «នឹង» :
លំនៅមានសណ្ឋានជាធ្នះ តែមានដំបូល ធ្វើលើដើមឈើធំ សម្រាប់នៅបណ្ដោះអាសន្ន ឱ្យផុតភ័យអំពីសត្វសាហាវមានខ្លាជាដើម :
[ស្រ-ណាង] sronang
លំនៅមានសណ្ឋានជាធ្នះ តែមានដំបូល ធ្វើលើដើមឈើធំ សម្រាប់នៅបណ្ដោះអាសន្ន ឱ្យផុតភ័យអំពីសត្វសាហាវមានខ្លាជាដើម :
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ស្រណុក ថា ស្រណុកស្រណាន គឺស្រណុកក្សេមក្សាន្ត, ស្រណុកសុខសប្បាយឥតមោះហ្មង, សុខសាន្តត្រាណ, សុខសម្រាន្ត :
[ស្រ-ណាន] sronan
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ស្រណុក ថា ស្រណុកស្រណាន គឺស្រណុកក្សេមក្សាន្ត, ស្រណុកសុខសប្បាយឥតមោះហ្មង, សុខសាន្តត្រាណ, សុខសម្រាន្ត :
ស្រួលចិត្ត, ឥតព្រួយ។
[ស្រ-ណុក] sranok
ដែលជាសុខ; ដែលមិននឿយ; ស្រួល; ងាយ (សរសេរជា ស្រណុក មកយូរហើយ) :
[ស្រ-ណុក] sranok
(ព.ទ.បុ.) បើចង់បរិភោគឱ្យឆ្ងាញ់ពិសា ត្រូវរកអន្លក់ទឹកគ្រឿងផ្សំនាំមុខ បើចង់ឱ្យខ្លួនស្រណុក ត្រូវខំប្រឹងធ្វើការឱ្យនឿយជាមុនសិន។
[មិន-សូវ-ស្រ-ណុក-ខ្លួន] sranok
មិនសូវជា, ឈឺចាប់បន្តិចបន្តួច។
[ស្រ-ណុក-ខ្លួន] sranok
ស្រួលខ្លួន, មិនឈឺចាប់។
[ស្រ-ណុក-ចិត] sranok
ស្រួលចិត្ត, ឥតព្រួយ។
(ម.ព. ស្រណុក)។
[ស្រ-ណុក] sronok≈
(ម.ព. ស្រណុក)។
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ស្រណោះ ថា ស្រណោះស្រណោក គឺស្រណោះសោកស្ដាយ, សោកស្ដាយស្រណោះ។
[ស្រ-ណោក] sronaok
សេចក្ដីសោកស្ដាយ (ម.ប្រ.)។
[ស្រ-ណោក] sronaok
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ស្រណោះ ថា ស្រណោះស្រណោក គឺស្រណោះសោកស្ដាយ, សោកស្ដាយស្រណោះ។
(ព.សា.) នឹកឃើញ, នឹកដល់, រឭកដល់ :
[ស្រ-ណោះ] sronaoh
នឹកស្ដាយស្រងោចចិត្ត, ភ្នកនឹកដល់ដំណើរដើមដែលធ្លាប់ ឬបានឃើញដំណែលដែលធ្លាប់ ក៏កើតលន្លង់លន្លោចចិត្ត ឬនឹកស្ដាយស្រងោច :
[ស្រ-ណោះ] sronaoh
(ព.សា.) នឹកឃើញ, នឹកដល់, រឭកដល់ :
ស្ដឹក, ជ្រលៀកល្វើយ :
[ស្រ-តឹក] srotoek
ស្ដឹក, ជ្រលៀកល្វើយ :
ស្រខូវ :
[ស្រ-តូវ] srotov
ស្រខូវ :
ដែលស្រទំយ៉ាងទន់ :
[ស្រ-ទន់] sroton
ទន់ស្រួល, ទន់ល្វន់, ទន់ផ្អែមសុភាព :
[ស្រ-ទន់] sroton
ដែលស្រទំយ៉ាងទន់ :
សំបកដែលស្ទបលើគ្នាជាស្រទាប់ៗឬដែលស្ទបឱបពីក្រៅ :
[ស្រ-ទប] srotob
សំបកដែលស្ទបលើគ្នាជាស្រទាប់ៗឬដែលស្ទបឱបពីក្រៅ :
ដែលត្រដាងចង្គ្រាង, ច្រងាង :
[ស្រ-ទាង] sroteang
ដែលត្រដាងចង្គ្រាង, ច្រងាង :
(វ.វិចិ.) ស្រទាប់ដីដែលមានសំណល់សកម្មភាពមនុស្ស មានដូចជាបុរាណវត្ថុសិល្បៈ បុរាណអចលនវត្ថុ បុរាណជីវវត្ថុ បុរាណភូគព្ភវត្ថុ រចនាសម្ព័ន្ធសំណង់ជាដើម ដែលអាចឱ្យយើងយល់ដឹងនិងបែងចែកសម័យកាលនីមួយៗដាច់ដោយឡែកៗពីគ្នា។
[ស្រ-ទាប់] srateab
ត្របក, ផ្នត់, បន្ទះ, ផ្ទាំង, ជាន់ដែលត្រួតលើគ្នាជាសង្កាត់, ដោយឡែក :
[ស្រ-ទាប់] srateab
ជំនាន់វ័យណាមួយរបស់មនុស្ស :
[ស្រ-ទាប់] srateab
ផ្នែក ជាន់ ថ្នាក់ (ជាពិសេសនៅក្នុងសង្គម) :
[ស្រ-ទាប់-ម៉ង់-តូ] srateab
(ភូមិ.) ស្រទាប់ថ្មដែលនៅចន្លោះសំបកផែនដីនិងស្នូលផែនដី មានកម្រាស់ពី៣៥គីឡូម៉ែត្រទៅ២៩០០គីឡូម៉ែត្រ។
[ស្រ-ទាប់-វ៉ាប់-ប៉ៈ-ធ័រ] srateab
(វ.វិចិ.) ស្រទាប់ដីដែលមានសំណល់សកម្មភាពមនុស្ស មានដូចជាបុរាណវត្ថុសិល្បៈ បុរាណអចលនវត្ថុ បុរាណជីវវត្ថុ បុរាណភូគព្ភវត្ថុ រចនាសម្ព័ន្ធសំណង់ជាដើម ដែលអាចឱ្យយើងយល់ដឹងនិងបែងចែកសម័យកាលនីមួយៗដាច់ដោយឡែកៗពីគ្នា។
ជ្រលៀក, ស្តឹក មិនកម្រើកខ្លួនប្រាណ :
[ស្រ-ទៀក] srotiek
ជ្រលៀក, ស្តឹក មិនកម្រើកខ្លួនប្រាណ :
ដែលមានពន្លឺទន់ ព្រោះបាំងដោយពពក, ដោយកញ្ចក់ព័ណ៌ជាដើម :
[ស្រ-ទំ] sratum
ដែលមានពន្លឺទន់ ព្រោះបាំងដោយពពក, ដោយកញ្ចក់ព័ណ៌ជាដើម :
(ម.ព. សទ្ធា)។
[ស្រ័ត-ធា] sratthea
(ម.ព. សទ្ធា)។
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ បន់ ថា បន់ស្រន់ គឺបន់សុំឱ្យជំងឺបានធូរស្រាល,ឱ្យបានដូចបន់ :
[ស្រន់] sron
ស្រាក, អន់, ថយ :
[ស្រន់] sron
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ បន់ ថា បន់ស្រន់ គឺបន់សុំឱ្យជំងឺបានធូរស្រាល,ឱ្យបានដូចបន់ :
[ស្រប] srob
ដែលបណ្ដោយតាមគ្នា; ដែលមានសូរសម្ផស្សចុងចួនត្រូវគ្នា :
[ស្រប] srob
ដែលបណ្ដោយទន្ទឹមគ្នា :
[យល់-ស្រប] srob
យល់តាម។
ខណៈ, វេលាតូច, រំពេច :
[ស្រ-បក់] srabak
ខណៈ, វេលាតូច, រំពេច :
ស្របាលៗគ្នា, បន្ទាប់ៗគ្នា :
[ស្រ-បក់-ស្រ-បាល] srabakasrabal
ស្របាលៗគ្នា, បន្ទាប់ៗគ្នា :
ដែលត្រឹមត្រូវតាមច្បាប់ :
[ស្រប-ច្បាប់] srabachbab
ដែលត្រឹមត្រូវតាមច្បាប់ :
(ម.ព. ស្របក់ស្របាល)។