ស្ដាំនិយម
(វិ.ន.) និន្នាការឬមនោគមវិជ្ជានយោបាយដែលនិយមការរក្សាទុកឬអភិរក្សនូវការបែងចែកអំណាចនិងទ្រព្យសម្បត្តិតាមរយៈប្រព័ន្ធដែលមានស្រាប់ ឬការបែរទៅរកការគ្រប់គ្រងតាមបែបប្រពៃណី :
ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។
(វិ.ន.) និន្នាការឬមនោគមវិជ្ជានយោបាយដែលនិយមការរក្សាទុកឬអភិរក្សនូវការបែងចែកអំណាចនិងទ្រព្យសម្បត្តិតាមរយៈប្រព័ន្ធដែលមានស្រាប់ ឬការបែរទៅរកការគ្រប់គ្រងតាមបែបប្រពៃណី :
[ស្ដាំ-និ-យំ] sdaamniyum≈
(វិ.ន.) និន្នាការឬមនោគមវិជ្ជានយោបាយដែលនិយមការរក្សាទុកឬអភិរក្សនូវការបែងចែកអំណាចនិងទ្រព្យសម្បត្តិតាមរយៈប្រព័ន្ធដែលមានស្រាប់ ឬការបែរទៅរកការគ្រប់គ្រងតាមបែបប្រពៃណី :
ឈ្មោះឈើធំមួយប្រភេទ ស្លឹកស្រដៀងនឹងធ្នង់ តែតូចៗជាងស្លឹកធ្នង់បន្តិច ច្រើនដុះនៅក្បែរមាត់ទន្លេ, មាត់ព្រែក, មាត់ស្ទឹង :
[ស្ដី] sdei
និយាយ, ថា :
[ស្ដី] sdei
រក, ពឹងរក, រកគេ :
[ជេ-ស្ដី] sdei
(ម.ព. ស្ដីជេរ)។
[មិន-ស្ដី-នឹង-គ្នា] sdei
(ម.ព. មិនស្ដីរកគ្នា)។
[មិន-ស្ដី-រក-គ្នា] sdei
តមមាត់មិននិយាយគ្នា។
[ស្ដី-ជេ] sdei
ជេរបន្ទោសស្ដីប្រដៅ។
[ស្ដី-ថា] sdei
ស្ដីប្រដៅ, ដាស់តឿនក្រើនរំឭក; បន្ទោស :
[ស្ដី-ប្រ-ដៅ] sdei
ទូន្មានប្រដៅ។
[ស្ដី-ប្រ-ពន់] sdei
ដណ្ដឹងប្រពន្ធ។
[ស្ដី-អោយ] sdei
ថាឱ្យ, បន្ទោសនៅមុខ។
[ស្ដី] sdei
ឈ្មោះឈើធំមួយប្រភេទ ស្លឹកស្រដៀងនឹងធ្នង់ តែតូចៗជាងស្លឹកធ្នង់បន្តិច ច្រើនដុះនៅក្បែរមាត់ទន្លេ, មាត់ព្រែក, មាត់ស្ទឹង :
ការកាន់កាប់មុខតំណែងអ្វីមួយបណ្ដោះអាសន្នមួយរយៈ ជំនួសបុគ្គលណាម្នាក់ជាលាយលក្ខណ៍អក្សរ :
[ស្ដី-ទី] sdeiti≈
ការកាន់កាប់មុខតំណែងអ្វីមួយបណ្ដោះអាសន្នមួយរយៈ ជំនួសបុគ្គលណាម្នាក់ជាលាយលក្ខណ៍អក្សរ :
លាតលាសន្ធឹងឱ្យតឹងដោយគ្រឿងរឹត :
[ស្ដឹង] sdoeng
ដែលសម្ដឹងខ្លួនឥតកម្រើក, ដែលសន្ធឹងស្ដឹង, ដែលមើលទៅឃើញធំវែង :
[ស្ដឹង] sdoeng
ប្រដាប់សម្រាប់សន្ធឹងសាច់សំពត់ឱ្យតឹងស្មើ ប្រើក្នុងការប៉ាក់, ដេរ :
[ស្ដឹង] sdoeng
លាតលាសន្ធឹងឱ្យតឹងដោយគ្រឿងរឹត :
ដែលវែងសម្ដឺត, រៀវកំប៉ឺត :
[ស្ដឺត] sdeut
ដែលវែងសម្ដឺត, រៀវកំប៉ឺត :
(ព.ប្រ.) អ្នកមានទ្រព្យច្រើន។
[ស្ដុក] sdok
ដែលមានទំហំ, មានទម្ងន់, មានកម្រាស់មាំមួនឬក្រាស់ក្រួន, ទ្រុបទ្រុល :
[នាក់-មាន-ស្តុក] sdok
(ព.ប្រ.) អ្នកមានទ្រព្យច្រើន។
ឈ្មោះឈើធំមួយប្រភេទ សំបកក្រាស់, ផ្លែតូចៗមូលៗជាចង្កោមៗ អ្នកស្រុកខ្លះប្រើស្ងោរបរិភោគ (ហៅក្លាយថា ស្ដុកស្ដោរ ក៏មាន)។
[ស្ដុក-ស្ដុល] sdoksdor
ឈ្មោះឈើធំមួយប្រភេទ សំបកក្រាស់, ផ្លែតូចៗមូលៗជាចង្កោមៗ អ្នកស្រុកខ្លះប្រើស្ងោរបរិភោគ (ហៅក្លាយថា ស្ដុកស្ដោរ ក៏មាន)។
(ម.ព. ស្ដុកស្ដុរ)។
[ស្ដុក-ស្ដោ] sdoksdao≈
(ម.ព. ស្ដុកស្ដុរ)។
ស្ដូកសម្ដឹងភ្លឹងឥតកម្រើក។
[ស្ដូក] sdouk
ស្ដឹង, ភ្លឹង, រាបនៅទីផ្ទៃឥតកម្រើក :
[ផស-ស្ដូក] sdouk
វាយតែមួយផសដួលស្ដូក។
[ស្ដូក-ស្ដឹង] sdouk
ស្ដូកសម្ដឹងភ្លឹងឥតកម្រើក។
(ម.ព. ស្ដួចស្ដើង)។
[ស្ដួច] sduoch
រៀវតូច មានថ្នាក់, មានគន្លាក់, មានលំដាប់ :
[ស្ដួច-ឆ្មា] sduoch
តូចល្អិត, តូចរៀវណាស់។
[ស្ដួច-ស្ដើង] sduoch
តិចពេក, មិនបរិបូណ៌ :
[ស្ដើង-ស្ដួច] sduoch
(ម.ព. ស្ដួចស្ដើង)។
ស្ដើងណាស់, ស្ដើងពេក, ស្ដើងប៉ើងរ៉ើង។
[ស្ដើង] sdaeung
ដែលមានកម្រាស់តិច, តិចកម្រាស់ :
[ស្ដើង] sdaeung
ដែលមានរាងតូចស្រឡះ, មិនធាត់ពេកឬស្គមពេក (សម្រាប់តែមនុស្ស) :
[ម្ហូប-ស្ដើង] sdaeung
ម្ហូបតិច។
[ស្ដើង-ហៀ] sdaeung
ស្ដើងណាស់, ស្ដើងពេក, ស្ដើងប៉ើងរ៉ើង។
(ម.ព. ស្បៀង{¥¥}២{££})។
[ស្ដៀង] sdieng
(ម.ព. ស្បៀង២)។
តឹងដោយស្ដៀន ឬតឹងដូចគេស្ដៀន។
[ស្ដៀន] sdien
ស្លង់ឱ្យតឹង, ឱ្យណែនក្ដន់ :
[តឹង-ស្តៀន] sdien
តឹងដោយស្ដៀន ឬតឹងដូចគេស្ដៀន។
ឡើងពីរាស្ត្រទៅជាស្ដេច។
[ស្ដាច់] sdech
ក្សត្រិយ៍, អ្នកដែលកើតក្នុងវង្សក្សត្រិយ៍ :
[ស្ដាច់-ភ្នំ] sdech
ភ្នំដែលធំខ្ពស់ចម្បងជាងភ្នំនានា (ភ្នំព្រះសុមេរុ៍; ភ្នំហិមពាន្តឬហិមាល័យ)។
[ស្ដាច់-ម្រឹក] sdech
ម្រឹគដែលមានអានុភាពជាងម្រឹគនានា (សីហៈ)។
[ស្ដាច់-ស័ត] sdech
សត្វដែលមានអំណាចលើពួករបស់ខ្លួន :
[ស្ដាច់-ស្ដែង] sdech
ស្ដេចជាក់ស្ដែង, អ្នកដែលប្រាកដជាស្ដេច, ស្ដេចសុទ្ធ (ព.កា.)។
[ស្ដែង-ស្ដាច់] sdech
(ម.ព. ស្ដេចស្ដែង)។
[ស្ដាច់] sdech
(រ.ស.) យាង, ទៅ, មក, ដើរ, ទ្រង់ចេញព្រះរាជដំណើរ :
[ឡើង-ជា-ស្ដាច់] sdech
ឡើងពីរាស្ត្រទៅជាស្ដេច។
ឈ្មោះល្បែងមួយប្រភេទបែងគ្នាជាពីរពួក មានម្នាក់អង្គុយកណ្ដាលធ្វើជាស្ដេច, លេងដោយវិធីខ្សឹប ..., ដែលដឹងថាពួកខាងណាឈ្នះឬចាញ់ ដោយអ្នកកណ្ដាលប្រាប់ :
[ស្ដាច់-ចង់] sdechochong
ឈ្មោះល្បែងមួយប្រភេទបែងគ្នាជាពីរពួក មានម្នាក់អង្គុយកណ្ដាលធ្វើជាស្ដេច, លេងដោយវិធីខ្សឹប ..., ដែលដឹងថាពួកខាងណាឈ្នះឬចាញ់ ដោយអ្នកកណ្ដាលប្រាប់ :
ឈ្មោះបទភ្លេងខ្មែរបុរាណមួយមេ :
[ស្ដាច់-ដើ] sdechadaeur
ឈ្មោះបទភ្លេងខ្មែរបុរាណមួយមេ :
ចៅហ្វាយស្រុកស័ក្ដិ១០ហ៊ូពាន់ (ហៅថា ១០ហ៊ូពាន់ក្នុង) នៅប្រទេសកម្ពុជាក្នុងរជ្ជកាលព្រេងនាយ ជាមេទ័ពធំ ហៅថាស្ដេចសឹកមានអំណាចកាប់សម្លាប់បានក្នុងនាទីរបស់ខ្លួន; ក្នុងប្រទេសកម្ពុជានាសម័យបុរាណព្រេងនាយនោះ មានស្ដេចត្រាញ់៥ស្រុកគឺ ១ស្រុកកំពង់ស្វាយ មានងារជា អ្នកឧកញ៉ាតេជោបុរារាជ
[ស្ដាច់-ត្រាញ់] sdechtranh
ចៅហ្វាយស្រុកស័ក្ដិ១០ហ៊ូពាន់ (ហៅថា ១០ហ៊ូពាន់ក្នុង) នៅប្រទេសកម្ពុជាក្នុងរជ្ជកាលព្រេងនាយ ជាមេទ័ពធំ ហៅថាស្ដេចសឹកមានអំណាចកាប់សម្លាប់បានក្នុងនាទីរបស់ខ្លួន; ក្នុងប្រទេសកម្ពុជានាសម័យបុរាណព្រេងនាយនោះ មានស្ដេចត្រាញ់៥ស្រុកគឺ ១ស្រុកកំពង់ស្វាយ មានងារជា អ្នកឧកញ៉ាតេជោបុរារាជ
ឈ្មោះបទភ្លេងខ្មែរមួយមេ :
[ស្ដាច់-ផ្ទំ] sdechphtam
ឈ្មោះបទភ្លេងខ្មែរមួយមេ :
ស្ដាប់ឮជាក់ (ព.កា.)។
[ស្ដែង] sdaeng
ជាក់ច្បាស់, ជាក់ស្បាន់; ដែលគួរស្ញែង :
[ស្ដែង-ស្ដាប់] sdaeng
ស្ដាប់ឮជាក់ (ព.កា.)។
ស្ដោះដោយបញ្ចេញទឹកមាត់ឱ្យចេញព្រោងទៅលើអ្នកជំងឺ :
[ស្ដោះ] sdaoh
បញ្ចេញទឹកមាត់ចោល។
[ស្ដោះ-ដាក់] sdaoh
ស្ដោះលើឬស្ដោះក្នុង។
[ស្ដោះ-ផ្លុំ] sdaoh
សូត្រសែកមន្តអាគម ហើយប្រឹងបិទទប់បបូរមាត់ បញ្ចេញទឹកមាត់ឱ្យចេញល្អិតដូចជាផ្សែងហើយផ្លុំផង (ស្ដោះផ្លុំជំងឺ)។
[ស្ដោះ-ព្រួស] sdaoh
ស្ដោះដោយបញ្ចេញទឹកមាត់ឱ្យចេញព្រោងទៅលើអ្នកជំងឺ :
ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ មានរសល្វីង ស្លឹកខ្ចីប្រើជាអន្លក់ឬញាំបរិភោគបាន, ប្រើជាថ្នាំរម្ងាប់គ្រុនក្ដៅក៏បាន :
[ស្ដៅ] sdau
ចាក់ចំណងចងអបទប់ដៅៗបណ្ដើរសិនដើម្បីឱ្យងាយក្ដាប់កណ្ដាប់មាត់សម្រេចការ :
[ស្ដៅ] sdau
(ព.ប្រ.) និយាយឬធ្វើម្ដងដំបូងឱ្យជាតម្រាយ ឬលំអានលមើលសិន :
[ស្ដៅ] sdau
ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ មានរសល្វីង ស្លឹកខ្ចីប្រើជាអន្លក់ឬញាំបរិភោគបាន, ប្រើជាថ្នាំរម្ងាប់គ្រុនក្ដៅក៏បាន :
រោងតាំងក្នុងពិព័រណ៍; រានឬតូបលក់ដូរនៅតាមផ្សារជាដើម :
[ស្តង់] (ជើង ត)] stong
រោងតាំងក្នុងពិព័រណ៍; រានឬតូបលក់ដូរនៅតាមផ្សារជាដើម :
អ្វីមួយដែលគេទទួលស្គាល់ជាទូទៅ ហើយប្រើជារង្វាស់ និយាម ឬគំរូនៅក្នុងការវាយតម្លៃប្រៀបធៀប :
[ស្តង់-ដា] (ជើង ត)] satngda](cheungt)a≈
កម្រិតនៃគុណភាពឬសមិទ្ធផលដែលសម្រេចបាន :
[ស្តង់-ដា] (ជើង ត)] satngda](cheungt)a≈
អ្វីមួយដែលគេទទួលស្គាល់ជាទូទៅ ហើយប្រើជារង្វាស់ និយាម ឬគំរូនៅក្នុងការវាយតម្លៃប្រៀបធៀប :
យារស្យត :
[ស្តត] (ជើង ត)] stat
យារស្យត :
ដោះ, កន្សោមដោះ; (រ.ស.) :
[ស្ដន់] (ជើង ត អានជា ដ)] sadn](cheungtaaanchead)a≈
ដោះ, កន្សោមដោះ; (រ.ស.) :
វិសជ៌នីយ (ះ), ខ្មែរបុរាណហៅដោយសន្មតិ ព្រោះថាមានសណ្ឋានស្រដៀងនឹងចុងដោះទាំងគូ។
[ស្តៈ-ណៈ-យុ-គល់] (ជើង ត)] staknakyukl]o(cheungt)a≈
ដោះទាំងគូ។
[ស្តៈ-ណៈ-យុ-គល់] (ជើង ត)] staknakyukl]o(cheungt)a≈
វិសជ៌នីយ (ះ), ខ្មែរបុរាណហៅដោយសន្មតិ ព្រោះថាមានសណ្ឋានស្រដៀងនឹងចុងដោះទាំងគូ។
សត្វមានដោះ គឺសត្វតិរច្ឆានដែលមានដោះឱ្យកូនបៅបាន :
[ស្តៈ-និ-កៈ-ស័ត] (ជើង ត)] stoniksotvor
សត្វមានដោះ គឺសត្វតិរច្ឆានដែលមានដោះឱ្យកូនបៅបាន :
(ម.ព. ស្តនិកសត្វ)។
[ស្តៈ-នី-ស័ត] (ជើង ត)] staknist]a(cheungt)a≈
(ម.ព. ស្តនិកសត្វ)។
ដែលចេញលំនាំខ្ទែត :
[ស្តា] (ជើង ត)] sta
ដែលចេញលំនាំខ្ទែត :
(រូប.) ផ្នែកមួយនៃមេកានិកដែលសិក្សាអំពីលក្ខខណ្ឌលំនឹងរបស់អង្គធាតុក្រោមអំពើនៃកម្លាំង។
[ស្តា-ទិក] (ជើង ត)] statik](cheungt)a≈
(រូប.) ផ្នែកមួយនៃមេកានិកដែលសិក្សាអំពីលក្ខខណ្ឌលំនឹងរបស់អង្គធាតុក្រោមអំពើនៃកម្លាំង។
(ភូមិ.) ថ្មស្រួចៗមួយប្រភេទដុះចេញពីពិតាននៃល្អាងភ្នំ។
[ស្តា-ឡាក់-ទីត] (ជើង ត)] stalaktit](cheungt)a≈
(ភូមិ.) ថ្មស្រួចៗមួយប្រភេទដុះចេញពីពិតាននៃល្អាងភ្នំ។
(ភូមិ.) ថ្មស្រួចៗមួយប្រភេទទីទៃពីស្តាឡាក់មីត ដែលដុះចេញពីបាតគុហាភ្នំ។