សេម្ហ— នាម
[សេម-ហៈ—] semhak—≈
(ម.ព. សេម្ហៈ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។
[សេម-ហៈ—] semhak—≈
(ម.ព. សេម្ហៈ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
ការប្រកាន់ខ្លួនថាប្រសើរ ឧត្តុង្គឧត្តមជាងគេ។
[សៃ-យ៉ៈ-មា-នះ] saiyakmeaneah≈
ការប្រកាន់ខ្លួនថាប្រសើរ ឧត្តុង្គឧត្តមជាងគេ។
(ម.ព. សយ្យា)។
[សៃ-យ៉ា] seyyea
(ម.ព. សយ្យា)។
(ម.ព. សយ្យាសន៍)។
[សៃ-យ៉ាស] seyyeason
(ម.ព. សយ្យាសន៍)។
(ម.ព. សិរ)។
[សេ-រ៉ៈ] se
ដែលមានសិទ្ធិលើខ្លួនឯង, ដែលធ្វើអ្វីបានតាមចិត្ត; ការប្រព្រឹត្តទៅបានតាមទំនើងខ្លួន, ការធ្វើអ្វីបានតាមអំពើចិត្ត, អំណាចលើខ្លួន។
[សេ-រ៉ៈ-កៈ-ថា] se
សម្ដីឥតក្រែង, ឥតញញើត។
[សេ-រ៉ៈ-ជន់] se
អ្នកដែលមានសិទ្ធិលើខ្លួន។
[សេ-រ៉័ប-ប៉ៈ-ទេស] se
ប្រទេសឯករាជ្យដែលមានអំណាចលើខ្លួនឯង។
[សេ-រ៉ៈ] se
(ម.ព. សិរ)។
(ម.ព. សិរមាន់)។
[សេ-មាន់] sermean
(ម.ព. សិរមាន់)។
(ម.ព. សេរី)។
[សេ-រ៉ិ-ណី] serini
(ម.ព. សេរី)។
[សេ-រ៉ី] series
អ្នកដែលមានអំណាចលើខ្លួន, អត្តាធីន។
[សេ-រ៉ី-កា] series
ការដោះខ្លួនឱ្យរួច, ការធ្វើខ្លួនឱ្យមានសេរីភាព, ការរំដោះចេញឱ្យផុតស្រឡះពីអំណាចរបស់ជនដទៃ។
[សេ-រ៉ី-ប៉ៈ-ទេស] series
ប្រទេសឯករាជ្យដែលមានអំណាចពេញទី។
[សេ-រ៉ី-រ័ត] series
រដ្ឋសេរី, រដ្ឋដែលមានសេរីភាពឬអំណាចពេញទី, រដ្ឋឯករាជ្យ។
[ស្វៃ-រី-ប្រ-ទេស] series
(ម.ព. សេរីបទេស)។
[ស្វៃ-រី-ភាប] series
(ម.ព. សេរីភាព)។
អ្នកដែលមានគំនិតឯករាជ្យមិនចំណុះគំនិតអ្នកដទៃ ជាពិសេសទាក់ទងនឹងជំនឿសាសនា។
[សេ-រ៉ី-ច] sereicha≈
អ្នកដែលមានគំនិតឯករាជ្យមិនចំណុះគំនិតអ្នកដទៃ ជាពិសេសទាក់ទងនឹងជំនឿសាសនា។
ការប្រកាន់នូវគំនិតបែបជាសេរី :
[សេ-រ៉ី-និ-យំ] sereiniyum≈
ការប្រកាន់នូវគំនិតបែបជាសេរី :
អំណាចដែលអាចធ្វើអ្វីបានតាមអំពើចិត្ត ប៉ុន្តែក្រោមច្បាប់, អំណាចពេញទី (ប៉ុន្តែមានមាត្រាច្បាប់ជាគោលដែរ) :
[សេ-រ៉ី-ភាប] sereypheap
អំណាចដែលអាចធ្វើអ្វីបានតាមអំពើចិត្ត ប៉ុន្តែក្រោមច្បាប់, អំណាចពេញទី (ប៉ុន្តែមានមាត្រាច្បាប់ជាគោលដែរ) :
ដំណើរការដែលធ្វើឱ្យមានសេរីភាពទូលំទូលាយ, ការធ្វើឱ្យច្បាប់ ប្រព័ន្ធនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ចជាដើម មិនសូវតឹងរ៉ឹង :
[សេ-រ៉ី-ភា-វូ-ប៉ៈ-នី-យៈ-កាំ] sereipheavubakniyeakkaam≈
ដំណើរការដែលធ្វើឱ្យមានសេរីភាពទូលំទូលាយ, ការធ្វើឱ្យច្បាប់ ប្រព័ន្ធនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ចជាដើម មិនសូវតឹងរ៉ឹង :
បុរាណវត្ថុសិល្បៈធ្វើពីដីឥដ្ឋដុតមានលក្ខណៈរឹង ធន់នឹងកម្ដៅនិងសារធាតុគីមី។ សេរ៉ាមិក រួមមានកុលាលភាជន៍ ពរ្សឺឡែន ទែរ៉ាកូតា និងផលិតផលធ្វើពីដីដុតផ្សេងៗទៀត។
[សេ-រ៉ា-មិច] seramich≈
បុរាណវត្ថុសិល្បៈធ្វើពីដីឥដ្ឋដុតមានលក្ខណៈរឹង ធន់នឹងកម្ដៅនិងសារធាតុគីមី។ សេរ៉ាមិក រួមមានកុលាលភាជន៍ ពរ្សឺឡែន ទែរ៉ាកូតា និងផលិតផលធ្វើពីដីដុតផ្សេងៗទៀត។
ការបែងចែកពពួកបាក់តេរី វីរុស ឬមីក្រូសារពាង្គកាយ ដោយផ្អែកលើលក្ខណៈអង់ទីសែនរបស់បាក់តេរី វីរុស ឬមីក្រូសារពាង្គកាយទាំងនោះ :
[សេ-រ៉ូ-ទីប] seroutib≈
ការបែងចែកពពួកបាក់តេរី វីរុស ឬមីក្រូសារពាង្គកាយ ដោយផ្អែកលើលក្ខណៈអង់ទីសែនរបស់បាក់តេរី វីរុស ឬមីក្រូសារពាង្គកាយទាំងនោះ :
(វេជ្ជ.) វត្ថុរាវវេជ្ជសាស្ត្រដែលមានលក្ខណៈស្រដៀងទៅនឹងសារធាតុរាវថ្លាៗនៅក្នុងឈាម ផលិតឡើងសម្រាប់ចាក់ចូលទៅក្នុងខ្លួនអ្នកជំងឺតាមសរសៃវ៉ែនពេលសង្គ្រោះបន្ទាន់ :
[សេ-រ៉ូម] seroum≈
(វេជ្ជ.) វត្ថុរាវវេជ្ជសាស្ត្រដែលមានលក្ខណៈស្រដៀងទៅនឹងសារធាតុរាវថ្លាៗនៅក្នុងឈាម ផលិតឡើងសម្រាប់ចាក់ចូលទៅក្នុងខ្លួនអ្នកជំងឺតាមសរសៃវ៉ែនពេលសង្គ្រោះបន្ទាន់ :
[សេ-ឡៈ] sel
ភ្នំ (ភ្នំថ្ម)។ (ព.កា.) ប្រើជា សេលា, សេលោ, សេលំ ក៏បាន។
[សេ-ឡៈ-ប-រ-ពត់] sel
ភ្នំថ្ម។
[សេ-ឡៈ-ម៉ៃ] sel
ដែលសុទ្ធតែភ្នំ, ដែលដេរដាសដោយភ្នំ :
(ម.ព. សេល)។
[សេ-ឡា] sela≈
(ម.ព. សេល)។
(ម.ព. សេល)។
[សេ-ឡោ] selao≈
(ម.ព. សេល)។
(ម.ព. សេល)។
[សេ-ឡ័ង] selngo≈
(ម.ព. សេល)។
(ម.ព. សេល) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[សេ-ឡៈ—] selak—≈
(ម.ព. សេល) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
សៀវចេញឬចូល, សៀវបត់បែន, សៀវចុះសៀវឡើង :
[សេវ] sev
សៀវចេញឬចូល, សៀវបត់បែន, សៀវចុះសៀវឡើង :
[សេ-វ៉ៈ-កៈ] sevokak
អ្នកបម្រើ, អ្នកចាំទទួលការបម្រើ, អ្នកគាល់បម្រើ; បរិវារ :
[សេ-វ៉ៈ-កៈ-ជន់] sevokak
មនុស្សអ្នកបម្រើ។
[សេ-វ៉ៈ-កៈ-បុ-រ៉ស់] sevokak
បុរសអ្នកចាំទទួលការបម្រើ (ក្នុងក្រសួងឬក្រុមរាជការនីមួយ)។
[សេ-វ៉ៈ-កៈ-យោ-សិត] sevokak
ស្ត្រីអ្នកចាំទទួលការបម្រើ, ស្ត្រីអ្នកបម្រើ។
[សេ-វ៉ៈ-កា-ម៉ាត] sevokak
មន្ត្រីអ្នកគាល់បម្រើព្រះរាជា, មន្ត្រីក្នុងព្រះរាជសំណាក់, ខ្ញុំរាជការជិតព្រះអង្គ (ហៅ រាជសេវ័ក ឬ រាជសេវកាមាត្យ ក៏បាន) :
(ម.ព. សេវកៈ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[សេ-វ៉ៈ-កៈ—] sevakkak—≈
(ម.ព. សេវកៈ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
(ម.ព. សេវនៈ)។
[សេ-វ៉ៈ-ណា] sevakna≈
(ម.ព. សេវនៈ)។
[សេ-វ៉ៈ-ណៈ] sevoneak
ការសេពគប់, ការគប់រក, ការរាប់រក, ការរាប់រកយកជាគ្នា; ការជិតដិតស្និទ្ធស្នាល :
[សេ-វ៉ៈ-ណៈ-ធ័រ] sevoneak
ធម៌សេពគប់, ដំណើររាប់រកយកជាគ្នា។
[សេ-វ៉ៈ-ណៈ-ភាប] sevoneak
ភាវៈឬដំណើរសេពគប់។
បន្ទុកដែលផ្ទុកលើអចលនវត្ថុមួយ (ដីបម្រើឬដីក្រោម) ដើម្បីជាប្រយោជន៍ដល់អចលនវត្ថុមួយទៀត (ដីប្រើឬដីលើ) ដែលជារបស់កម្មសិទ្ធិករផ្សេងទៀត :
[សេ-វ៉ៈ-ភាប] sevakpheab≈
បន្ទុកដែលផ្ទុកលើអចលនវត្ថុមួយ (ដីបម្រើឬដីក្រោម) ដើម្បីជាប្រយោជន៍ដល់អចលនវត្ថុមួយទៀត (ដីប្រើឬដីលើ) ដែលជារបស់កម្មសិទ្ធិករផ្សេងទៀត :
សកម្មភាពទាំងឡាយដែលគេធ្វើក្នុងពេលបម្រើមុខងារអ្វីមួយ :
[សេ-វ៉ា] seva
សកម្មភាពទាំងឡាយដែលគេធ្វើក្នុងពេលបម្រើមុខងារអ្វីមួយ :
ប្រព័ន្ធផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការសាធារណជន :
[សេ-វ៉ា-កាំ] seveakamm
ប្រព័ន្ធផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការសាធារណជន :
ការផ្ដល់សេវាព្យាបាលវេជ្ជសាស្ត្រដោយមិនមានការសម្រាក ក្នុងមូលដ្ឋានសុខាភិបាលមិនលើសពី១២ម៉ោង។
[សេ-វ៉ា-ពិ-គ្រោះ-ជំ-ងឺ-ក្រៅ] sevapikroeahchumngeukrov≈
ការផ្ដល់សេវាព្យាបាលវេជ្ជសាស្ត្រដោយមិនមានការសម្រាក ក្នុងមូលដ្ឋានសុខាភិបាលមិនលើសពី១២ម៉ោង។
វារិជជាតពួកអណ្ដែតទឹកមានសារាយ, ចកជាដើម។
[សេ-វ៉ាល] seveal
សារាយ; ចក :
[សេ-វ៉ា-ឡៈ-ជាត] seveal
វារិជជាតពួកអណ្ដែតទឹកមានសារាយ, ចកជាដើម។
ម៉ាកដែលប្រើប្រាស់សម្រាប់សេវា។
[សេ-វ៉ា-ស័ញ-ញ៉ា] sevasnhonha≈
ម៉ាកដែលប្រើប្រាស់សម្រាប់សេវា។
សេវាកម្មដែលបានផ្ដល់ដោយដោយរដ្ឋាភិបាលទៅកាន់ប្រជាជនដែលរស់នៅក្នុងដែនដីសមត្ថកិច្ចរបស់ខ្លួនដោយផ្ទាល់ (តាមរយៈវិស័យសាធារណៈ) ឬដោយការផ្ដល់ជាហិរញ្ញវត្ថុដល់ផ្នែកឯកជនក្នុងការផ្គត់ផ្គង់សេវានោះ :
[សេ-វ៉ា-សា-ធា-រៈ-ណៈ] sevasatheareaknak≈
សេវាកម្មដែលបានផ្ដល់ដោយដោយរដ្ឋាភិបាលទៅកាន់ប្រជាជនដែលរស់នៅក្នុងដែនដីសមត្ថកិច្ចរបស់ខ្លួនដោយផ្ទាល់ (តាមរយៈវិស័យសាធារណៈ) ឬដោយការផ្ដល់ជាហិរញ្ញវត្ថុដល់ផ្នែកឯកជនក្នុងការផ្គត់ផ្គង់សេវានោះ :
(ម.ព. សេវកៈ)។
[សេ-វ៉ិ-កា] sevika
(ម.ព. សេវកៈ)។
កុំព្យូទ័រឬឧបករណ៍ដែលផ្គត់ផ្គង់ព័ត៌មានឬសេវាផ្សេងៗដល់កុំព្យូទ័រដទៃទៀតក្នុងបណ្ដាញ។
[សេ-វ៉ូ-ប៉ៈ-ក] sevoubakka≈
កុំព្យូទ័រឬឧបករណ៍ដែលផ្គត់ផ្គង់ព័ត៌មានឬសេវាផ្សេងៗដល់កុំព្យូទ័រដទៃទៀតក្នុងបណ្ដាញ។
(ម.ព. សេវកៈ)។
[សេ-វ័ក] sevka≈
(ម.ព. សេវកៈ)។
(ម.ព. សេវនៈ)។
[សេ-វ័ន] sevno≈
(ម.ព. សេវនៈ)។
[សែស] ses
សល់ :
[សែស] ses
ដែលសល់; ដែលឥតគូ :
[សែស] ses
សំណល់; របស់ជាដែល :
[សែស-សល់] ses
ដែលសល់ពីគេ :
[សែស-សូន] ses
សល់សូន្យ (០) នេះ (ព.ហ.)។
ព្យញ្ជនៈដែលសល់អំពីវគ្គ, មាន ៨តួ គឺ យ រ ល វ ស ហ ឡ º, ឬបើរាប់យក ឝ ឞ ផង មាន ១០តួ; ហៅ អវគ្គ ក៏បាន "ព្យញ្ជនៈឥតពួក"។
[សេ-សៈ-វ័ក] sesvokk
ព្យញ្ជនៈដែលសល់អំពីវគ្គ, មាន ៨តួ គឺ យ រ ល វ ស ហ ឡ º, ឬបើរាប់យក ឝ ឞ ផង មាន ១០តួ; ហៅ អវគ្គ ក៏បាន "ព្យញ្ជនៈឥតពួក"។
ដែលសល់; សំណល់ :
[សេ-សា] sesa
ដែលសល់; សំណល់ :
(ម.ព. សេសា)។
[សេ-សោ] sesao≈
(ម.ព. សេសា)។
ដែលសល់, ដែលជាសំណល់, ជាដែល។ ពាក្យសាមញ្ញ សម្រាប់និយាយចំពោះភោជនាហារឬរបស់ដែលសេសសល់ :
[សេ-ស័ង] ឬ [សែស-ស័ង] sesam
ដែលសល់, ដែលជាសំណល់, ជាដែល។ ពាក្យសាមញ្ញ សម្រាប់និយាយចំពោះភោជនាហារឬរបស់ដែលសេសសល់ :
ឯកតាថាមពលសម្រាប់វាស់កម្លាំងគ្រឿងម៉ាស៊ីនឬគ្រឿងអេឡិចត្រូនិក :
[សេះ] seh
បសុសត្វចតុប្បាទ មាឌខ្ពស់ស្រឡះ មានក្រចកជើងទាំង៤កន្តុបៗឥតឆែក មានសក់កំប៉ោយ, សក់លើ ក, សក់ស្វាយ មានដងកន្ទុយខ្លីស្រោបដោយសក់កន្ទុយវែងៗជាសំណុំ ..., សម្រាប់ប្រើជិះឬទឹមរថ (អ្នកប្រទេសខ្លះគេប្រើការភ្ជួររាស់ផងក៏បាន) :