ស្លឹករឹត
English ចូល បង្កើតគណនី

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

សច្ច នាម

[ស័ច-ចៈ-បា-រៈ-ម៉ី] sochch

បារមីដែលមានសច្ចៈជាទីតាំង។

សច្ច នាម

[ស័ច-ច័ប-ប៉ៈ-ណិ-ធាន] sochch

ការតាំងប្រកាសពាក្យពិត; ការសំបូងសង្រូង :

សច្ច នាម

[ស័ច-ចៈ-វា-ចា] sochch

ពាក្យពិត។

សច្ច នាម

[ស័ច-ចៈ-វា-ទិ-នី] sochch

(ម.ព. សច្ចវាទី)។

សច្ច នាម

[ស័ច-ចៈ-វា-ទី] sochch

អ្នកពោលតែពាក្យពិត :

សច្ចធម៌

សភាវៈពិតប្រាកដ មិនបន្លំក្លែងក្លាយ ទៀងត្រង់ ឥតល្អៀង អ្វីដែលប្រាកដមែនជាក់ស្តែង មិនភូតភកុហក :

សច្ចធម៌ នាម

[ស័ច-ចៈ-ធ័រ] schachakthro≈

សភាវៈពិតប្រាកដ មិនបន្លំក្លែងក្លាយ ទៀងត្រង់ ឥតល្អៀង អ្វីដែលប្រាកដមែនជាក់ស្តែង មិនភូតភកុហក :

សច្ចភាព

សច្ចភាពធម្មជាតិដែលមានសភាពពិតនៅក្នុងខ្លួនវា។ សច្ចភាពចាំបាច់ត្រូវតែពិត និងមិនអាចមិនពិតទេ :

សច្ចភាព នាម ១)

[ស័ច-ចៈ-ភាប] schachakpheab≈

អ្វីមួយពិត, អ្វីមួយដែលឆ្លើយតបឬស្របទៅនឹងហេតុការណ៍ឬតថភាព។

សច្ចភាព នាម ២)

[ស័ច-ចៈ-ភាប] schachakpheab≈

គុណភាព លក្ខណៈឬសភាពពិត សភាពឬលក្ខណៈ ដែលឆ្លើយតបឬស្របទៅនឹងហេតុការណ៍ឬតថភាព។

សច្ចភាព នាម ៣)

[ស័ច-ចៈ-ភាប] schachakpheab≈

អំណះអំណាងពិតឬសេចក្ដីប្រកាសពិត អំណះអំណាងឬសេចក្ដីប្រកាស ដែលឆ្លើយតបឬស្របនឹងហេតុការណ៍ឬតថភាព។

សច្ចភាព នាម ៤)

[ស័ច-ចៈ-ភាប] schachakpheab≈

ហេតុការណ៍ជាក់ស្ដែង អ្វីមួយពិតជាក់ស្ដែងបំផុត ដែលស្ទើរតែមិនចាំបាច់បញ្ជាក់ :

សច្ចភាព នាម ៥)

[ស័ច-ចៈ-ភាប] schachakpheab≈

អ្វីមួយដែលគេជឿជាទូទៅ អំណះអំណាងឬសេចក្ដីថ្លែង ដែលគេជឿជាទូទៅថាពិត :

សច្ចភាព នាម

[ស័ច-ចៈ-ភាប] schachakpheab≈

ភាពពិតជាក់ស្ដែង ភាពទៀងត្រង់ ពិតប្រាកដ :

សច្ចភាព នាម

[ស័ច-ចៈ-ភាប-ចាំ-បាច់] schachakpheabchaambach≈

សច្ចភាពធម្មជាតិដែលមានសភាពពិតនៅក្នុងខ្លួនវា។ សច្ចភាពចាំបាច់ត្រូវតែពិត និងមិនអាចមិនពិតទេ :

សច្ចា

ការសម្ដែងទោស ការឆ្លើយសារភាព ការទទួលកំហុសរបស់ខ្លួន។

សច្ចា កិរិយាសព្ទ

[ស័ច-ចា] sochcha

(ក្លាយមកពីពាក្យ សច្ច) ប្រកាសពាក្យសច្ច; សំបូងសង្រូង, ប្រតិស្ឋអធិស្ឋាន :

សច្ចា នាម

[ស័ច-ចា-ធា] sochcha

ការសន្មតទុកជាមុន។

សច្ចា នាម

[ស័ច-ចា-ធិត-ឋាន] sochcha

ការតាំងចិត្តទៀងទាត់; ការតាំងប្រកាសពាក្យសច្ច :

សច្ចា នាម

[ស័ច-ចា-រ៉ី-ក] sochcha

ការសម្ដែងទោស ការឆ្លើយសារភាព ការទទួលកំហុសរបស់ខ្លួន។

សច្ចានុមតិ

ការយល់ព្រមទទួលស្គាល់ដែលមានអានុភាពប្រតិសកម្ម :

សច្ចានុមតិ នាម ១)

[ស័ច-ចា-នុ-មៈ-តិ] schachanumeakte≈

ការយល់ស្របតាមសេចក្ដីពិត; សេចក្ដីអះអាងបញ្ជាក់ថែមតាមយថាភាពនូវអំពើឬពាក្យសន្យាដែលបានធ្វើរួចហើយ :

សច្ចានុមតិ នាម ២)

[ស័ច-ចា-នុ-មៈ-តិ] schachanumeakte≈

ការយល់ព្រមទទួលស្គាល់ដែលមានអានុភាពប្រតិសកម្ម :

សច្ចាប័ន

ការយល់ព្រមដោយស្ថាប័ននីតិបញ្ញត្តិនៃរដ្ឋមួយដើម្បីចូលជាភាគីនៃលិខិតូបករណ៍អន្តរជាតិដូចជាអនុសញ្ញា សន្ធិសញ្ញា ជាដើម។

សច្ចាប័ន នាម ១)

[ស័ច-ចា-បាន់] schachaban≈

ដូចគ្នានឹង សច្ចការ។

សច្ចាប័ន នាម ២)

[ស័ច-ចា-បាន់] schachaban≈

ការយល់ព្រមដោយស្ថាប័ននីតិបញ្ញត្តិនៃរដ្ឋមួយដើម្បីចូលជាភាគីនៃលិខិតូបករណ៍អន្តរជាតិដូចជាអនុសញ្ញា សន្ធិសញ្ញា ជាដើម។

សច្ចាប្រណិធាន

ការតាំងប្រកាសពាក្យពិត; ការសំបូងសង្រូង; ការប្រកាសពាក្យសំបថ :

សច្ចាប្រណិធាន នាម

[ស័ច-ចា-ប្រៈ-ណិ-ធាន] sochchabrnethean

ការតាំងប្រកាសពាក្យពិត; ការសំបូងសង្រូង; ការប្រកាសពាក្យសំបថ :

សច្ចា—

(ម.ព. សច្ចា) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

សច្ចា— នាម

[ស័ច-ចា—] schacha—≈

(ម.ព. សច្ចា) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

សច្ចំ គុណកិរិយា a

[ស័ច-ច័ង] sachcham

ទៀង, ពិត, ប្រាកដ, មែន, មែនហើយ។

សច្ចំ នាម b

[ស័ច-ច័ង] sachcham

សេចក្ដីពិត, ការប្រាកដ, ទៀង, មែន :

សច្ចំ គុណនាម c

[ស័ច-ច័ង] sachcham

ដែលទៀង, ពិត, ប្រាកដ, មែន :

សច្ចៈ នាម

[ស័ច-ចៈ] schachak≈

(ម.ព. សច្ច)។

សច្ច—

(ម.ព. សច្ច) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

សច្ច— នាម

[ស័ច-ចៈ—] schachak—≈

(ម.ព. សច្ច) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

សច្ឆន្ទ

ដែលមានសេចក្ដីពេញចិត្តចំពោះអំពើរបស់ខ្លួន, ដែលជាអធិបតីលើខ្លួនឯង :

សច្ឆន្ទ គុណនាម

[ស័ច-ឆ័ន] sachchhantor

ដែលមានសេចក្ដីពេញចិត្តចំពោះអំពើរបស់ខ្លួន, ដែលជាអធិបតីលើខ្លួនឯង :

សច្ឆន្ទា គុ., ន.

[ស័ច-ឆ័ន-ទា] schachhnotea≈

(ម.ព. ស្វច្ឆន្ទ)។

សច្ឆិកិរិយា

ការធ្វើឱ្យជាក់ច្បាស់, ឱ្យប្រាកដ; ការធ្វើឱ្យស្អាត, ឱ្យត្រឹមត្រូវ, ការប្រតិស្ឋអធិដ្ឋានសំបូងសង្រូងរំលឹកដល់គុណបុណ្យ :

សច្ឆិកិរិយា នាម

[ស័ច-ឆិ-កិ-រ៉ិ-យ៉ា] sachchhekeriyea

ការធ្វើឱ្យជាក់ច្បាស់, ឱ្យប្រាកដ; ការធ្វើឱ្យស្អាត, ឱ្យត្រឹមត្រូវ, ការប្រតិស្ឋអធិដ្ឋានសំបូងសង្រូងរំលឹកដល់គុណបុណ្យ :

សជន

ជនរបស់ខ្លួន គឺជនជាញាតិ (ប្រើជា ស្វជន តាម សំ. វិញក៏បាន)។

សជន នាម

[សៈ-ជន់] sachon

ជនរបស់ខ្លួន គឺជនជាញាតិ (ប្រើជា ស្វជន តាម សំ. វិញក៏បាន)។

សជាតភាព

ភាពមានពីកំណើត ភាពដែលកើតឡើងព្រមគ្នា។

សជាតភាព នាម

[សៈ-ជា-តៈ-ភាប] sakcheatakpheab≈

ភាពមានពីកំណើត ភាពដែលកើតឡើងព្រមគ្នា។

សជី

ប្រដាប់ឬគ្រឿងគ្រប មានរាងក្រឡូមតូចស្រួចលើ ធំក្រោម សម្រាប់គ្របភាជនៈដាក់ភោជនាហារ ឬគ្របផ្តិលទឹក :

សជី នាម

[សៈ-ជី] sachi

ប្រដាប់ឬគ្រឿងគ្រប មានរាងក្រឡូមតូចស្រួចលើ ធំក្រោម សម្រាប់គ្របភាជនៈដាក់ភោជនាហារ ឬគ្របផ្តិលទឹក :

សជីព

អមាត្យ; មន្ត្រីជំនិតព្រះអង្គ, រាជូបដ្ឋាក។

សជីព នាម

[សៈ-ជីប] sachip

អមាត្យ; មន្ត្រីជំនិតព្រះអង្គ, រាជូបដ្ឋាក។

សជ្ជិក

ភាពរលាយជាប់គ្នា ភាពស្អិតជាប់គ្នា។

សជ្ជិក គុណនាម

[ស័ច-ជិក] schachik≈

ដែលរលាយជាប់គ្នា ដែលស្អិតជាប់គ្នា។

សជ្ជិក នាម

[ស័ច-ជិ-កាំ] schachikaam≈

ការចូលគ្នា ការរួបរួមគ្នា ការស្អិតជាប់គ្នា។

សជ្ជិក នាម

[ស័ច-ជិ-កៈ-សៈ-ម៉ា-ជិក] schachikaksakmachik≈

សមាជិកចម្រុះគ្នា សមាជិកដែលលាយចម្រុះគ្នា។

សជ្ជិក នាម

[ស័ច-ជិ-ភាប] schachipheab≈

ភាពរលាយជាប់គ្នា ភាពស្អិតជាប់គ្នា។

សជ្ឈ នាម

[ស័ច-ឈៈ] sachchhor

ប្រាក់។

សជ្ឈ នាម

[ស័ច-ឈៈ-កា] sachchhor

អ្នកធ្វើប្រាក់, អ្នកធ្វើគ្រឿងប្រាក់ (ជាងប្រាក់)។

សជ្ឈ នាម

[ស័ច-ឈៈ-កា-រ៉ី] sachchhor

(ម.ព. សជ្ឈការ)។

សជ្ឈ នាម

[ស័ច-ឈៈ-ភ័ន] sachchhor

គ្រឿងប្រាក់។

សជ្ឈ គុណនាម

[ស័ច-ឈៈ-ម៉ៃ] sachchhor

ដែលធ្វើដោយប្រាក់, ដែលយកប្រាក់ធ្វើ :

សជ្ឈ នាម

[ស័ច-ឈុ-កា-រ៉ី] sachchhor

(ម.ព. សជ្ឈការី)។

សជ្ឈ នាម

[ស័ច-ឈុ-ភ័ន] sachchhor

(ម.ព. សជ្ឈភណ្ឌ)។

សជ្ឈ នាម

[ស័ច-ឈុ-ម៉ៃ] sachchhor

(ម.ព. សជ្ឈម័យ)។

សជ្ឈន្តិក

ដែលមានខាងក្នុងវត្ថុផ្ទាល់ ដោយមិនទាក់ទងទៅនឹងកត្តានានាខាងក្រៅ។

សជ្ឈន្តិក គុណនាម

[ស័ច-ឈ័ន-តិ-កៈ] schachhnotekak≈

ដែលមានខាងក្នុងវត្ថុផ្ទាល់ ដោយមិនទាក់ទងទៅនឹងកត្តានានាខាងក្រៅ។

សជ្ឈាយនកម្ម នាម

[ស័ច-ឈា-យៈ-នៈ-កាំ] sachchheaynokamm

ការស្វាធ្យាយន៍, ការរៀនទន្ទេញ, ការសូត្រឮៗ :

សញ្ចរ កិរិយាសព្ទ

[ស័ញ-ច] sanhchor

ដើរត្រាច់ចរ, ដើរប្លើកចុះប្លើកឡើង; ដើរស្វែងរកប្រយោជន៍ស្ងាត់ៗ (របស់ស្រីពេស្យាជាដើម) :

សញ្ចរ នាម

[ស័ញ-ច] sanhchor

ការត្រាច់ចរ, ការត្រាច់ទៅមក; ផ្លូវចង្អៀត; ច្រករហក។

សញ្ចរ នាម

[ស័ញ-ចៈ-រុ័ត-ឋាន] sanhchor

ទីសញ្ចរ។

សញ្ចរ នាម

[ស័ញ-ចៈ-រ៉ៈ-រោក] sanhchor

រោគដែលកើតដោយឆ្លងអំពីស្រីអ្នកសញ្ចរ (រោគស្ត្រី)។

សញ្ចរ នាម

[ស័ញ-ចៈ-រ៉័ស-ស្ថាន] sanhchor

(ម.ព. សញ្ចរដ្ឋាន)។

សញ្ចារ នាម ១)

[ស័ញ-ចា] sanhchear

ការត្រាច់ចរទៅមក; ការដើរលេងមិនមានកំណត់ទី :

សញ្ចារ នាម ២)

[ស័ញ-ចា] sanhchear

ផ្លូវចង្អៀត; ច្រករហក :

សញ្ចារកម្ម

១- ទាញយកអត្ថប្រយោជន៍ហិរញ្ញវត្ថុពីអំពើពេស្យាចាររបស់ជនដទៃ ២- ជួយឬការពារអំពើពេស្យាចាររបស់ជនដទៃ ៣- ជ្រើសរើស អូសទាញ ឬបណ្ដុះបណ្ដាលបុគ្គលណាមួយឱ្យធ្វើអំពើពេស្យាចារ “អំពើពេស្យាចារ” នៅក្នុងច្បាប់នេះមានន័យថា ការរួមភេទជាមួយជនណាម្នាក់ដែលមិនកំណត់ ឬ អំពើគ្រប់រូបភាពផ្សេងទៀត ដ

សញ្ចារកម្ម នាម

[ស័ញ-ចា-រ៉ៈ-កាំ] snhocharakkaam≈

១- ទាញយកអត្ថប្រយោជន៍ហិរញ្ញវត្ថុពីអំពើពេស្យាចាររបស់ជនដទៃ ២- ជួយឬការពារអំពើពេស្យាចាររបស់ជនដទៃ ៣- ជ្រើសរើស អូសទាញ ឬបណ្ដុះបណ្ដាលបុគ្គលណាមួយឱ្យធ្វើអំពើពេស្យាចារ “អំពើពេស្យាចារ” នៅក្នុងច្បាប់នេះមានន័យថា ការរួមភេទជាមួយជនណាម្នាក់ដែលមិនកំណត់ ឬ អំពើគ្រប់រូបភាពផ្សេងទៀត ដ

សញ្ចារិកា

ស្រីអ្នកនាំការ, មេអណ្ដើក; ស្រីដែលជាមេនៃពួកពេស្យា។

សញ្ចារិកា នាម

[ស័ញ-ចា-រ៉ិ-កា] sonhchearika

ស្រីអ្នកនាំការ, មេអណ្ដើក; ស្រីដែលជាមេនៃពួកពេស្យា។

សញ្ចេតនិយម

ការផ្ដល់មនោសញ្ចេតនា ការបញ្ចេញមនោសញ្ចេតនា ការពោរពេញដោយមនោសញ្ចេតនា។

សញ្ចេតនិយម នាម

[ស័ញ-ចេ-តៈ-និ-យំ] snhochetakniyum≈

ការផ្ដល់មនោសញ្ចេតនា ការបញ្ចេញមនោសញ្ចេតនា ការពោរពេញដោយមនោសញ្ចេតនា។

សញ្ចេតភាព

ភាពមានសញ្ចេតនា ភាពពោរពេញដោយមនោសញ្ចេតនា។

សញ្ចេតភាព នាម

[ស័ញ-ចេ-តៈ-ភាប] snhochetakpheab≈

ភាពមានសញ្ចេតនា ភាពពោរពេញដោយមនោសញ្ចេតនា។

សញ្ច័យធន

ប្រាក់សំចៃស្ដួចស្ដើង ប្រាក់រង្វាន់ពលកម្មនៃអ្នកជាប់ឃុំឃាំងដែលគេប្រគល់ឱ្យសាមីជននៅពេលត្រូវចេញពីមន្ទីរឃុំឃាំងវិញ។

សញ្ច័យធន នាម

[ស័ញ-ចៃ-យ៉ៈ-ធន់] snhochaiyakthno≈

ប្រាក់សំចៃស្ដួចស្ដើង ប្រាក់រង្វាន់ពលកម្មនៃអ្នកជាប់ឃុំឃាំងដែលគេប្រគល់ឱ្យសាមីជននៅពេលត្រូវចេញពីមន្ទីរឃុំឃាំងវិញ។

សញ្ជប់ កិ., គុ.កិ.

[ស័ញ-ជប់] sonhchob

ជ្រប់មុខស្រពោនស្រពាប់ក្រៀមក្រំ :

សញ្ជប់ កិ., គុ.កិ.

[ស័ញ-ជប់-ស័ញ-ជឹង] sonhchob

សញ្ជប់ទ្រឹងទ្រមឹងទ្រមើយ។

សញ្ជប់ កិ., គុ.កិ.

[ស័ញ-ជឹង-ស័ញ-ជប់] sonhchob

(ម.ព. សញ្ជប់សញ្ជឹង)។

សញ្ជាត

ស្រះឬត្រពាំងដែលកើតឯង គឺកើតដោយសារទឹកហូរច្រោះជាដើម (មិនមែនកើតដោយជីក)។

សញ្ជាត គុណនាម

[ស័ញ-ជាត] sonhcheat

ដែលកើតឯង, ដែលដុះឯង, ដែលកើតតាមធម្មតា។

សញ្ជាត នាម

[ស័ញ-ជា-តៈ-ព្រឹក] sonhcheat

ឈើដែលដុះឯង។

សញ្ជាត នាម

[ស័ញ-ជា-តៈ-វ័ត-ថុ] sonhcheat

អ្វីៗដែលកើតតាមធម្មតា។

សញ្ជាត នាម

[ស័ញ-ជា-តៈ-ស្រះ] sonhcheat

ស្រះឬត្រពាំងដែលកើតឯង គឺកើតដោយសារទឹកហូរច្រោះជាដើម (មិនមែនកើតដោយជីក)។

សញ្ជាតិ

សេចក្ដីដឹងដែលកើតតាមធម្មតាខ្លួនឯង។