ស្លឹករឹត
English ចូល បង្កើតគណនី

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

វហនកម្ម នាម

[វៈ-ហៈ-នៈ-កាំ] vohanokamm

ការនាំទៅ (មានលី យួរជាដើម)។

វា សព្វនាម

[វា] vea

គេ; ពាក្យសម្រាប់និយាយជាជំនួសឈ្មោះមនុស្សក្មេងជាង ឬមនុស្សថ្នាក់តូចទាបជាង ឬក៏សត្វតិរច្ឆាន, វត្ថុ, ធម្មជាតិ, ...ផ្សេងៗ :

វាក់

ភ័ន្តច្រឡំ; ចាំស្រពេចស្រពិល :

វាក់ កិរិយាសព្ទ

[វាក់] veak

ភ័ន្តច្រឡំ; ចាំស្រពេចស្រពិល :

វាក្យ

ចំណែកប្រយោគ គឺសង្កាត់ពាក្យដែលមានសេចក្ដីមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់, ដូចជា :

វាក្យ នាម ១)

[វា-ក្យ៉ៈ] veakyar

ពាក្យ, សម្ដី; វោហារ; ប្រយោគ។

វាក្យ នាម ២)

[វា-ក្យ៉ៈ] veakyar

ប្រយោគមួយៗដែលមានសេចក្ដីគ្រប់គ្រាន់, ដូចជា :

វាក្យ នាម

[វា-ក្យ៉ៈ-ប៉ៈ-រ៉ិ-វ័ត] veakyar

ការប្រែពាក្យ គឺការប្រែពីភាសាមួយទៅមួយ។

វាក្យ នាម

[វា-ក្យ៉ៈ-ស័ប] veakyar

សព្ទគឺពាក្យ, ប្រជុំពាក្យសម្រាប់ប្រើក្នុងភាសានីមួយៗ, មេពាក្យដែលប្រើក្នុងវិជ្ជានីមួយៗ :

វាក្យ នាម

[វា-ក្យ៉ៈ-សំ-ព័ន] veakyar

សម្ពន្ធនៃពាក្យ, ការចងក្រងពាក្យ; ផ្នែកវេយ្យាករណ៍និយាយពីមុខការនាទី និងរបៀបនៃពាក្យពេចន៍ក្នុងប្រយោគនីមួយៗ។

វាក្យ នាម

[វា-ក្យ៉ាង-សៈ] ឬ [វា-ក្យ៉ាង] veakyar

ចំណែកប្រយោគ គឺសង្កាត់ពាក្យដែលមានសេចក្ដីមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់, ដូចជា :

វាក្យខណ្ឌ នាម

[វា-ក្យ៉ៈ-ខាន់] veakayakkhan≈

ផ្នែកមួយក្នុងមាត្រាណាមួយនៃច្បាប់។

វាក្យារម្ភ

ពាក្យសម្រាប់ផ្ដើម ដូចជា ក៏, ឯ, ក៏ឯ; ចំណែកឯ, ... (ព.វ.)។

វាក្យារម្ភ នាម ១)

[វា-ក្យ៉ា-រុ័ម-ភៈ] ឬ [វា-ក្យ៉ា-រុំ] veakayarumpheak]rue[veakayaruum≈

ការផ្ដើមពាក្យ។

វាក្យារម្ភ នាម ២)

[វា-ក្យ៉ា-រុ័ម-ភៈ] ឬ [វា-ក្យ៉ា-រុំ] veakayarumpheak]rue[veakayaruum≈

ពាក្យសម្រាប់ផ្ដើម ដូចជា ក៏, ឯ, ក៏ឯ; ចំណែកឯ, ... (ព.វ.)។

វាក្យ—

(ម.ព. វាក្យ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

វាក្យ— នាម

[វា-ក្យ៉ៈ—] veakayak—≈

(ម.ព. វាក្យ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

វាគារ

អ្នកបំភ្លាត់ពាក្យប្ដេជ្ញា, អ្នកបង់ពាក្យសត្យ, អ្នកនិយាយមិនទៀងទាត់។

វាគារ នាម ១)

[វា-គា] veakear

ការខុសសញ្ញា, ដំណើរខុសប្ដេជ្ញា, ការបង់ពាក្យសត្យ។

វាគារ នាម ២)

[វា-គា] veakear

អ្នកបំភ្លាត់ពាក្យប្ដេជ្ញា, អ្នកបង់ពាក្យសត្យ, អ្នកនិយាយមិនទៀងទាត់។

វាគុរា

នេសាទុបករណ៍ពួកមួយមានក្រឡាបណ្ដាញ មានសំណាញ់, មង, បន្តឹង, បង្កាត់ ជាដើម។

វាគុរា នាម

[វា-គុ-រា] veakurea

នេសាទុបករណ៍ពួកមួយមានក្រឡាបណ្ដាញ មានសំណាញ់, មង, បន្តឹង, បង្កាត់ ជាដើម។

វាគុរិក

អ្នកចិញ្ចឹមជីវិតដោយការដាក់វាគុរា ព្រានអ្នកដាក់វាគុរា។

វាគុរិក នាម

[វា-គុ-រិ-ក] veakurik

អ្នកចិញ្ចឹមជីវិតដោយការដាក់វាគុរា ព្រានអ្នកដាក់វាគុរា។

វាគ្មិន

អ្នកជំនាញដែលថ្លែងពន្យល់នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំផ្សេងៗ :

វាគ្មិន គុណនាម

[វា-គ្មិន] veakmin

ដែលប៉ិននិយាយ, ដែលចេះនិយាយពីរោះ។

វាគ្មិន នាម

[វា-គ្មិន] veakmin

អ្នកឈ្លាសសម្ដី; អ្នកមានសម្ដីថ្វីមាត់, អ្នកពូកែសម្ដី :

វាគ្មិន នាម

[វា-គ្មិន] veakmin

អ្នកជំនាញដែលថ្លែងពន្យល់នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំផ្សេងៗ :

វាង គុណនាម

[វាង] veang

ដែលវៀចវែង, ដែលកុងវែង, ដែលវៀចកុងចែងវ៉ែង :

វាងវៃ

ដែលមានប្រាជ្ញាវាងកេលកុងទាំងរហ័សផងទៀត គឺដែលឈ្លាសវៃ, ដែលដឹងផ្លូវដឹងឧបាយ :

វាងវៃ គុណនាម

[វាង-វៃ] veangovey

ដែលមានប្រាជ្ញាវាងកេលកុងទាំងរហ័សផងទៀត គឺដែលឈ្លាសវៃ, ដែលដឹងផ្លូវដឹងឧបាយ :

វាច

ចាប់វាចវីចុះវីឡើង។

វាច កិរិយាសព្ទ

[វាច] veach

កាយរាចរាយឱ្យស្តើង, ឱ្យស្មើ :

វាច កិរិយាសព្ទ

[វាច-វី] veach

ចាប់វាចវីចុះវីឡើង។

វាចក

ពាក្យប្រាប់នាទីឬដំណើររបស់កិរិយាក្នុងវេយ្យាករណ៍មាន កត្តុវាចកជាដើម ...។

វាចក នាម ១)

[វា-ចៈ-កៈ] ឬ [វា-ចក់] veachok

អ្នកប្រាប់, អ្នកនិយាយ។

វាចក នាម ២)

[វា-ចៈ-កៈ] ឬ [វា-ចក់] veachok

ពាក្យប្រាប់នាទីឬដំណើររបស់កិរិយាក្នុងវេយ្យាករណ៍មាន កត្តុវាចកជាដើម ...។

វាចសិក គុណនាម

[វា-ចៈ-សិ-កៈ] ឬ [វា-ចៈ-សិក] veachosek

ដែលប្រព្រឹត្តទៅខាងវាចា, ដែលទាក់ទងខាងប៉ែកសម្ដី :

វាចសិក នាម

[វា-ចៈ-សិ-កៈ-កាំ] veachosek

អំពើដែលកើតព្រោះសម្ដី។

វាចា

សម្ដីរបស់អសប្បុរស, សម្ដីមនុស្សមិនត្រឹមត្រូវ។

វាចា នាម

[វា-ចា] veacha

សម្ដី។

វាចា នាម

[ទុប-ភា-សិ-តៈ-វា-ចា] veacha

សម្ដីអាក្រក់, សម្ដីខុស។

វាចា នាម

[ប៉ិ-យ៉ៈ-វា-ចា] veacha

សម្ដីគួរឱ្យស្រឡាញ់, សម្ដីសុភាព។

វាចា នាម

[វា-ចា-កាំ] veacha

អំពើដែលសម្រេចដោយវាចា។

វាចា នាម

[វា-ចា-នុ-រ័ក-ខិ-នី] veacha

(ម.ព.វាចានុរក្ខី)។

វាចា នាម

[វា-ចា-នុ-រ័ក-ខី] veacha

អ្នករក្សាវាចា គឺអ្នករក្សាប្រយ័ត្នមាត់មិននិយាយឱ្យភ្លាត់ទៅរកខាងការខុស។

វាចា នាម

[វា-ចា-ប៉ៃ-យ៉ៈ-ភាប] veacha

ភាព ឬដំណើរនៃសម្ដីទន់ផ្អែម គួរឱ្យពេញចិត្តចង់ស្តាប់ ចង់ឮ។

វាចា នាម

[អៈ-ស័ប-ប៉ុ-រ៉ិ-សៈ-វា-ចា] veacha

សម្ដីរបស់អសប្បុរស, សម្ដីមនុស្សមិនត្រឹមត្រូវ។

វាចាល

ដែលហៃនិយាយ; មនុស្សជាងពាក្យ; មនុស្សអ្នកនិយាយតាមតែរួចពីមាត់ :

វាចាល គុ., ន.

[វា-ចាល] veachal

ដែលហៃនិយាយ; មនុស្សជាងពាក្យ; មនុស្សអ្នកនិយាយតាមតែរួចពីមាត់ :

វាចាវិលាស

កន្សោមពាក្យផ្សារជាប់ឬស្អិតដូចពាក្យសមាសដែរ :

វាចាវិលាស នាម

[វា-ចា-វិ-លាស] veachavileas≈

កន្សោមពាក្យផ្សារជាប់ឬស្អិតដូចពាក្យសមាសដែរ :

វាចាសិលិដ្ឋ

ហៅ ព្យញ្ជនសិលិដ្ឋ (ព្យញ់ ជៈនៈសិ លិត) ក៏បាន ប្រែថា "ការថែមឬរៀងព្យញ្ជនៈឱ្យស្រួលមាត់ថា"។

វាចាសិលិដ្ឋ នាម ១)

[វា-ចា-សិ-លិត] veachaselidthar

ការថែមពាក្យឬការរៀងសម្ដី ដើម្បីឱ្យស្រួលមាន ឱ្យស្រួលថា ដូចជាត្រឹមតែបីយប់ប៉ុណ្ណោះ គេនិយាយថា ពីរបីយប់ :

វាចាសិលិដ្ឋ នាម ២)

[វា-ចា-សិ-លិត] veachaselidthar

ហៅ ព្យញ្ជនសិលិដ្ឋ (ព្យញ់ ជៈនៈសិ លិត) ក៏បាន ប្រែថា "ការថែមឬរៀងព្យញ្ជនៈឱ្យស្រួលមាត់ថា"។

វាចា—

(ម.ព. វាចា) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

វាចា— នាម

[វា-ចា—] veacha—≈

(ម.ព. វាចា) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

វាចិក

ដំណឹង; ពាក្យផ្ដាំផ្ញើ។

វាចិក នាម

[វា-ចិក] veachek

ដំណឹង; ពាក្យផ្ដាំផ្ញើ។

វាចិកបត្រ នាម

[វា-ចិ-កៈ-ប័ត] veachekbotror

សំបុត្រ, ចុតហ្មាយ, លិខិត។

វាចិកហារក

អ្នកនាំដំណឹង; អ្នកនាំសំបុត្រ, បុរសអ្នករត់សំបុត្រ។

វាចិកហារក នាម

[វា-ចិ-កៈ-ហា-រៈ] ឬ [កៈ] ឬ [រ៉ក់] veachekharok

អ្នកនាំដំណឹង; អ្នកនាំសំបុត្រ, បុរសអ្នករត់សំបុត្រ។

វាចិកហារី នាម

[វា-ចិ-កៈ-ហា-រី] veachekakhari≈

(ម.ព. វាចិកហារក)។

វាជិនី នាម

[វា-ជិ-នី] veachini

(ម.ព. ពាជិនី និង ពាជី)។

វាជី នាម

[វា-ជី] veachi≈

(ម.ព. ពាជី)។

វាណវារ

គ្រឿងរាំងកូនសរ, រាំងព្រួញ; អាវក្រោះ សម្រាប់ការពារសស្ត្រាវុធ។

វាណវារ នាម

[វា-ណៈ-វា-រៈ] ឬ [វា-ណៈ-វា] veanovear

គ្រឿងរាំងកូនសរ, រាំងព្រួញ; អាវក្រោះ សម្រាប់ការពារសស្ត្រាវុធ។

វាណិជ នាម

[វា-និច] veanech

(ម.ព. ពាណិជ)។

វាណី

សម្ដី, ភាសា; សូរសព្ទ; ស្ត្រីមានសម្ដីពីរោះ; នាងសរស្វតី។

វាណី នាម

[វា-នី] veanei

សម្ដី, ភាសា; សូរសព្ទ; ស្ត្រីមានសម្ដីពីរោះ; នាងសរស្វតី។

វាត កិរិយាសព្ទ ១)

[វាត] veat

ធ្វើឱ្យទូលាយ, ឱ្យធំ; ផ្សាយអំណាច :

វាត កិរិយាសព្ទ ២)

[វាត] veat

កកាយទឹកចូលដោយច្រវាដើម្បីឱ្យទូកងាកចេញឬងាកចូល :

វាត នាម

[វាត] veat

ខ្យល់; អាកាស; ខ្យល់ក្នុងសព៌ាង្គកាយ។

វាត នាម

[វា-តៈ-គុល] veat

ខ្យល់កំបុតត្បូង, ចក្រវាត, ពាយុគុល្ម។

វាត នាម

[វា-តន់-ឌៈ] veat

រោគអណ្ឌៈធំ (រោគកោប)។

វាត នាម

[វា-តៈ-ប័ក-សី] veat

សត្វត្រចៀកកាំ។

វាត នាម

[វា-តៈ-បាន] veat

ប្រហោងផឹកខ្យល់ គឺបង្អួច។