ស្លឹករឹត

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

រឡាម

ដែល ធ្លោៗ ភ្លែតៗ វែងៗ :

រឡាម គុណនាម ១)

[រ-ឡាម] rolam

ដែលក្រឡេកឆ្វេងស្តាំស្លៅចុះស្លៅឡើងរឿយៗ ប៉ុន្តែមិនសូវរួសរាន់ :

រឡាម គុណនាម ២)

[រ-ឡាម] rolam

ដែល ធ្លោៗ ភ្លែតៗ វែងៗ :

រឡិករឡក់

ដែលឡិកឡក់ៗ (ស្រដៀងនឹងកូនតូចដែលទើបចេះស្ដីកកែកករ) :

រឡិករឡក់ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡិក-រ-ឡក់] rolekrolok

ដែលឡិកឡក់ៗ (ស្រដៀងនឹងកូនតូចដែលទើបចេះស្ដីកកែកករ) :

រឡិករឡាក់

ដែលហៀរឬស្រក់សស្រិកសស្រាក់កខ្វក់គួរខ្ពើម :

រឡិករឡាក់ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡិក-រ-ឡក់] rolekrolak

ដែលហៀរឬស្រក់សស្រិកសស្រាក់កខ្វក់គួរខ្ពើម :

រឡិងរឡង់ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡិង-រ-ឡង់] rolengrolang

ដែលឡិងឡង់ៗរឿយៗ :

រឡិបរឡប់ គុណកិរិយា ១)

[រ-ឡិប-រ-ឡប់] rolebrolob

ដែលបរិភោគប្រញិបប្រញាប់ប៉ផ្លិបប៉ផ្លប់ :

រឡិបរឡប់ គុណនាម ២)

[រ-ឡិប-រ-ឡប់] rolebrolob

ដែលនិយាយឡប់ៗញ័រមាត់ញ័រក :

រឡឺម គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡឺម] roleum

ដែលឡឺមៗញឹកញយ :

រឡូ

សូរឮឡូៗរឿយៗ :

រឡូ គុណកិរិយា

[រ-ឡូ] rolo

សូរឮឡូៗរឿយៗ :

រឡូង គុណកិរិយា

[រ-ឡូង] rolong

សូរឮឡូងៗរឿយៗ :

រឡូងរឡាង គុណកិរិយា

[រ-ឡូង-រ-ឡាង] roloungrolang

សូរឡូងៗក្អេងក្អាង :

រឡូរឡា គុណកិរិយា

[រ-ឡូ-រ-ឡា] rolourola

សូរឡូឡាៗរឿយៗ :

រឡេមរឡាម គុណនាម

[រ-ឡេម-រ-ឡាម] rolemrolam

ដែលក្រឡេកក្រឡៅរួសរាន់រឿយៗ :

រឡេមរឡឺម គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡេម-រ-ឡឺម] rolemroleum

ឡេមឡឺមៗរឿយៗ :

រឡេះរឡោះ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡេះ-រ-ឡោះ] rolehrolaoh

ដែលឡេះឡោះក្រៃពេក :

រឡេះរឡះ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡេះ-រ-ឡះ] rolehrolah

ដែលឡេះឡះក្រៃពេក :

រឡែរឡ គុណកិរិយា

[រ-ឡែ-រ-ឡ] rolaerol

សូរឡែៗ ឡៗ រឿយៗ :

រឡែរឡប់ គុណកិរិយា

[រ-ឡែ-រ-ឡប់] rolaerolab

សូរឡែៗ ឡប់ៗ ឬឡែៗ នាំឱ្យឡប់។

រឡៅ

ដែលឡៅៗ ច្បាស់លាស់ :

រឡៅ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡៅ] rolavv

ដែលឡៅៗ ច្បាស់លាស់ :

រអា គុ.កិ., គុ.

[រ-អា] roaa

ចេញទ្រាន់ខ្លាំង, រាងឬចាលព្រោះទ្រាន់ខ្លាំង :

រអា កិរិយាសព្ទ

[ខ្លាច-រ-អា] roaa

ខ្លាច, រាង ដោយទ្រាន់ខ្លាំង។

រអា កិរិយាសព្ទ

[រ-អា-ដៃ] roaa

ទ្រាន់ដៃ។

រអា កិរិយាសព្ទ

[រ-អា-សាច់] roaa

ទ្រាន់សាច់, ស្រៀវសាច់។

រអាករពាយ គុ.កិ., គុ.

[រ-អាក-រ-ពាយ] roaakropeay

រួសរាយកក្អាកដោយសេចក្ដីរាក់ទាក់ :

រអាករអាយ

រួសរាយកក្អាកកក្អាយដោយសេចក្ដីរាក់ទាក់ស្មោះសរ :

រអាករអាយ គុ.កិ., គុ.

[រ-អាក-រ-អាយ] roaakroaay

រួសរាយកក្អាកកក្អាយដោយសេចក្ដីរាក់ទាក់ស្មោះសរ :

រអាក់រអួល

ដែលអាក់ៗ អួលៗ ទើសៗ ទាក់ៗ, ឃ្លាតៗ បង្អង់ៗ, បាត់យូរៗមានម្ដងៗ :

រអាក់រអួល គុ.កិ., គុ.

[រ-អាក់-រ-អួល] roaakaroauol

ដែលអាក់ៗ អួលៗ ទើសៗ ទាក់ៗ, ឃ្លាតៗ បង្អង់ៗ, បាត់យូរៗមានម្ដងៗ :

រអាក់រអើ កិ., គុ.កិ.

[រ-អាក់-រ-អើ] roaakaroaaeu

រង៉ាប់រងើរកកល់ក្អួតឬចង្អោរ :

រអាក់រអើក កិ., គុ.កិ.

[រ-អាក់-រ-អើក] roaakroaaeuk≈

(ម.ព. រអាក់រអើ)។

រអាង

អណ្ដូងឬថ្លុកថ្មកើតឯងនៅភ្នំ, មានទំហំនិងជម្រៅល្មមដក់ទឹកភ្លៀងនៅយូរបាន :

រអាង នាម

[រ-អាង] roaang

អណ្ដូងឬថ្លុកថ្មកើតឯងនៅភ្នំ, មានទំហំនិងជម្រៅល្មមដក់ទឹកភ្លៀងនៅយូរបាន :

រអាត

អជ្ឈុបាតកសត្តពួកមួយមាន ២ប្រភេទគឺ រអាតយក្ស ឬ រអាតធំ មាត្រធំជាងអក សម្បុរប្រផេះក្រមៅ រាងទាបក្រទា ក្បាលតូចឆ្លឹម ចុងចំពុះខុបស្រួចមុត ក្រចកមុត, ជាសត្វខ្លាំងរនិងរនាំង, ឆាបឆក់ឬចាប់ចឹកសត្វពួកខ្លះដែលតូចជាងខ្លួនវាជាអាហារ; រអាតទន្សាយ ឬ រអាតតូច មាត្រប៉ុនទីទុយ ក្បាលធំក្រមុប

រអាត នាម

[រ-អាត] roaat

អជ្ឈុបាតកសត្តពួកមួយមាន ២ប្រភេទគឺ រអាតយក្ស ឬ រអាតធំ មាត្រធំជាងអក សម្បុរប្រផេះក្រមៅ រាងទាបក្រទា ក្បាលតូចឆ្លឹម ចុងចំពុះខុបស្រួចមុត ក្រចកមុត, ជាសត្វខ្លាំងរនិងរនាំង, ឆាបឆក់ឬចាប់ចឹកសត្វពួកខ្លះដែលតូចជាងខ្លួនវាជាអាហារ; រអាតទន្សាយ ឬ រអាតតូច មាត្រប៉ុនទីទុយ ក្បាលធំក្រមុប

រអាម

(ព.ប្រ.) សង្កៀរចិត្ត; រអាចិត្ត។

រអាម គុណនាម

[រ-អាម] roaam

ដែលសង្កៀរខ្ទើតជាន់ឬចាប់កាន់មិនស៊ប់, ប៉ះពាល់មិនបាន :

រអាម គុណនាម

[រ-អាម-ចិត] roaam

(ព.ប្រ.) សង្កៀរចិត្ត; រអាចិត្ត។

រអារអូម

ដែលកាច, សាហាវ លេចឮឈ្មោះឮអំណាចឬឮសម្ដីរន្ទឺសាយសុសគួរឱ្យខ្លាចរអា :

រអារអូម គុណនាម

[រ-អា-រ-អូម] roaaroaoum

ដែលកាច, សាហាវ លេចឮឈ្មោះឮអំណាចឬឮសម្ដីរន្ទឺសាយសុសគួរឱ្យខ្លាចរអា :

រអិច

សូរឮនិយាយគ្នាតិចៗស្រាលៗរញ៉ិចៗរឿយៗ :

រអិច ឧទានសព្ទ

[រ-អិច] ro ech

សូរឮនិយាយគ្នាតិចៗស្រាលៗរញ៉ិចៗរឿយៗ :

រអិល កិរិយាសព្ទ

[រ-អិល] roael

ភ្លាត់, របូត, ឃ្លាតដោយកិល, រមៀល, ជ្រុល :

រអិល គុណនាម

[រ-អិល] roael

ដែលងាយឃ្លាត, របូត, ភ្លាត់ពិបាកចាប់ ពិបាកទប់ :

រអិល គុណកិរិយា

[រ-អិល] roael

ដែលថាបានហូរឥតទាក់ :

រអិល គុណនាម

[មាត់-រ-អិល] roael

ដែលទប់មាត់មិនសូវបាន, ច្រើនរបូតមាត់និយាយតាមតែប្រទះ :

រអិល កិរិយាសព្ទ

[រ-អិល-ព្រាល់] roael

រអិលខ្លាំង។

រអឹក

ដែលស្រុះស្រួលត្រូវមាត់ត្រូវពាក្យគ្នា :

រអឹក គុ.កិ., គុ. ១)

[រ-អឹក] roaoek

ដែលកម្រើកតិចៗ ញាប់រន្ថាន់ព្រោះអរឬភ័យ (ចំពោះតែចិត្ត) :

រអឹក គុណនាម ២)

[រ-អឹក] roaoek

ដែលស្រួលឥតរអាក់រអួល :

រអឹក គុណនាម ៣)

[រ-អឹក] roaoek

ដែលស្រុះស្រួលត្រូវមាត់ត្រូវពាក្យគ្នា :

រអឹករអាំ គុណកិរិយា

[រ-អឹក-រ-អាំ] roaoekroaam

ដែលអរឬភ័យរអឹកមិនស្រាក :

រអឹករអឺន

ដែលត្រូវអធ្យាស្រ័យត្រូវមាត់ត្រូវពាក្យគ្នា ឥតរង្កៀស :

រអឹករអឺន គុ.កិ., គុ.

[រ-អឹក-រ-អឺន] roaoekroaeun

ដែលត្រូវអធ្យាស្រ័យត្រូវមាត់ត្រូវពាក្យគ្នា ឥតរង្កៀស :

រអឺត

សូរថ្ងូរ, ទន្ទេញ, សូត្រ, និយាយគ្នាតិចៗរឿយៗមិនដាច់ :

រអឺត ឧទានសព្ទ

[រ-អឺត] roaeut

សូរថ្ងូរ, ទន្ទេញ, សូត្រ, និយាយគ្នាតិចៗរឿយៗមិនដាច់ :

រអុច

ដែលមានសម្បុរអុចៗពេញពាស :

រអុច គុណនាម

[រ-អុច] roaoch

ដែលមានសម្បុរអុចៗពេញពាស :

រអូច

ដែលចេញអាការៈអូចៗរឿយៗ :

រអូច គុណកិរិយា

[រ-អូច] roaouch

ដែលចេញអាការៈអូចៗរឿយៗ :

រអូចរអើប

ដែលហើបសេចក្ដីកំបាំងឬការសម្ងាត់លេចឮបន្តិចៗ :

រអូចរអើប កិរិយាសព្ទ

[រ-អូច-រ-អើប] roaouchroaaeub

នឹកចង់បន្តិចៗ :

រអូចរអើប គុណកិរិយា

[រ-អូច-រ-អើប] roaouchroaaeub

ដែលហើបសេចក្ដីកំបាំងឬការសម្ងាត់លេចឮបន្តិចៗ :

រអូចរអើម

(ព.ប្រ.) រង្កៀសចិត្តរអូច, មិនស៊ប់ចិត្ត, រកកល់ស្អប់ :

រអូចរអើម កិ., គុ. ១)

[រ-អូច-រ-អើម] roaouchroaaeum

អូចៗបន្តិចៗ រកកល់ឆ្អើម :

រអូចរអើម កិរិយាសព្ទ ២)

[រ-អូច-រ-អើម] roaouchroaaeum

(ព.ប្រ.) រង្កៀសចិត្តរអូច, មិនស៊ប់ចិត្ត, រកកល់ស្អប់ :

រអើតរអើម គុណកិរិយា

[រ-អើត-រ-អើម] roaaeutroaaeum

ដែលអើតអើមរឿយៗ :

រអើប

ហើបឬរជើបឡើងបន្តិចៗ :

រអើប កិ., គុ.កិ.

[រ-អើប] roaaeub

ហើបឬរជើបឡើងបន្តិចៗ :

រអើបរជើប គុណកិរិយា

[រ-អើប-រ-ជើប] roaaeubrochaub

ដែលហើបៗ រជើបឡើងបន្តិចៗ :

រអើបរជោរ គុណកិរិយា

[រ-អើប-រ-ជោ] roaaeubrochour

ដែលហើបៗ រជោរឡើងបន្តិចៗ :

រអើម

ខ្ពើមរកកល់ឆ្អើម។

រអើម កិ., គុ. ១)

[រ-អើម] roaaeum

រកកល់ឆ្អើម, នាំឱ្យឆ្អើម :

រអើម កិ., គុ. ២)

[រ-អើម] roaaeum

(ព.ប្រ.) ស្អប់ខ្ពើមមិនចង់នឹកនាដល់ :

រអើម កិរិយាសព្ទ

[ខ្ពើម-រ-អើម] roaaeum

ខ្ពើមរកកល់ឆ្អើម។

រអើល

(ព.សា.) ស្ញើបៗគូទព្រោះខ្លាចពីក្រោយខ្នង :

រអើល កិ., គុ.

[រ-អើល] roaaeul

ច្រើនភ្ញាក់ផ្អើលដោយស្ញើបដោយខ្លាច :