វចនានុក្រមខ្មែរ

រលា កិ., គុ.

[រ-លា] rolea

រសាយរមូរ, រសាយចំណង, រសាយធ្លុងជាដើម :

រលាក កិរិយាសព្ទ

[រ-លាក] aleak

រលាត់, របក, ខ្លោចស្បែក ដោយត្រូវចំហាយក្ដៅឬដោយត្រដុស, កកិត :

រលាកមាត់

ជំងឺរលាកភ្នាសសើមក្នុងមាត់បង្កដោយបាក់តេរី វីរុស ពពួកផ្សិត ... :

រលាកមាត់ នាម

[រ-លាក-មាត់] roleakmeat≈

ជំងឺរលាកភ្នាសសើមក្នុងមាត់បង្កដោយបាក់តេរី វីរុស ពពួកផ្សិត ... :

រលាកមាត់ស្បូន

(ម.ព. ស៊ែវីស៊ីត)។

រលាកមាត់ស្បូន នាម

[រ-លាក-មាត់-ស្បូន] roleakmeatsboun≈

(ម.ព. ស៊ែវីស៊ីត)។

រលាកសន្លាក់

ជំងឺរលាកនៅត្រង់សន្លាក់បណ្ដាលឱ្យឡើងក្រហមក្ដៅ ឈឺចាប់ និងហើម ដែលមានលក្ខណៈស្រួចស្រាល់ឬរ៉ាំរ៉ៃ :

រលាកសន្លាក់ នាម

[រ-លាក-សន់-ឡាក់] roleaksnolak≈

ជំងឺរលាកនៅត្រង់សន្លាក់បណ្ដាលឱ្យឡើងក្រហមក្ដៅ ឈឺចាប់ និងហើម ដែលមានលក្ខណៈស្រួចស្រាល់ឬរ៉ាំរ៉ៃ :

រលាកស្បូន

(ម.ព. មេទ្រីត)។

រលាកស្បូន នាម

[រ-លាក-ស្បូន] roleaksboun≈

(ម.ព. មេទ្រីត)។

រលាក់ កិរិយាសព្ទ ១)

[រ-លាក់] roleak

អង្រួនឱ្យក្រឡក, ឱ្យរញ្ជួយ, ឱ្យធ្លាក់ចុះ, ឱ្យរបូតចេញ :

រលាក់ គុណនាម

[រ-លាក់] roleak

ដែលកម្រើកលើកដាក់ប៉ផ្ងាក់ប៉ផ្ងើក :

រលាក់ កិរិយាសព្ទ ២)

[រ-លាក់] roleak

ធ្វើសំឡេងឱ្យរនរន្ថាន់ចុះក្រោម :

រលាក់ គុ.កិ., គុ. ៣)

[រ-លាក់] roleak

ដែលហូរឬស្រក់សស្រាក់ (ចំពោះតែឈាម) :

រលាក់ បុព្វបទ ៤)

[រ-លាក់] roleak

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ រលើ, រលែក ថា រលាក់រលើ រលើដោយភ័ន្តស្មារតី, ភ័ន្តផ្លូវ; ពភ្លាក់ពភ្លើ :

រលាក់ កិរិយាសព្ទ

[រ-លាក់-រ-លែក] roleak

រលាក់ញែករលែកសំឡេងតាមដំណើរបទគ្វាម :

រលាត កិរិយាសព្ទ

[រ-លាត] roleat

លាតចេញឯង, រលាផ្នត់ចេញ មិននៅដូចដើម :

រលាត់

ដែលរខិតស្បែកឬសាច់; ដែលដាច់ស្បែកឬសាច់សើៗ :

រលាត់ កិរិយាសព្ទ a

[រ-លាត់] roleat

រខិតស្បែកឬសាច់; ដាច់ស្បែកឬសាច់សើៗ :

រលាត់ គុណនាម b

[រ-លាត់] roleat

ដែលរខិតស្បែកឬសាច់; ដែលដាច់ស្បែកឬសាច់សើៗ :

រលាប

ដែលសល់ឬដិតបន្តិចបន្តួចដូចគេលាប :

រលាប គុ.កិ., គុ.

[រ-លាប] roleab

ដែលសល់ឬដិតបន្តិចបន្តួចដូចគេលាប :

រលាប្អៀរ

ឈ្មោះស្រុកមួយក្នុងខេត្តកំពង់ឆ្នាំង អភិបាលស្រុករលាប្អៀរ។

រលាប្អៀរ នាម

[រ-លា-ប្អៀ] roleabaier

ឈ្មោះស្រុកមួយក្នុងខេត្តកំពង់ឆ្នាំង អភិបាលស្រុករលាប្អៀរ។

រលាម

(ម.ព. លលាម)។

រលាម គុ.កិ., គុ.

[រ-លាម] roleam

(ម.ព. លលាម)។

រលាយ កិរិយាសព្ទ ១)

[រ-លាយ] roliey

ប្រែពីរឹង, ពីខន់, ខាប់ ទៅជារាវ ឬពីកក, ពីគោកទៅជាទឹក :

រលាយ កិ., គុ.កិ. ២)

[រ-លាយ] roliey

(ព.ប្រ.) ត្រូវអន្តរាយ, វិនាស, ខូច, បាត់ :

រលាយ កិរិយាសព្ទ ៣)

[រ-លាយ] roliey

រសាយ :

រលាយ នាម

[រ-លាយ] roliey

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ សន្តានជ្រួយ, គេច្រើនប្រើស្លឹកនិងសំបកធ្វើជាថ្នាំរម្ងាប់រោគ :

រលាយសាច់មួយ

(ព.ប្រ.) ដែលត្រូវចិត្តគំនិតគ្នាយ៉ាងស្និទ្ធជិត :

រលាយសាច់មួយ គុណនាម ១)

[រ-លាយ-សាច់-មួយ] roleaysachmuoy≈

ដែលជិតចូលសាច់គ្នាតែមួយ :

រលាយសាច់មួយ គុណនាម ២)

[រ-លាយ-សាច់-មួយ] roleaysachmuoy≈

(ព.ប្រ.) ដែលត្រូវចិត្តគំនិតគ្នាយ៉ាងស្និទ្ធជិត :

រលាស់

បង់បោយកម្រើកចុងដៃខ្វិចៗឬធ្លោយៗខ្ជាកៗ។

រលាស់ កិរិយាសព្ទ ១)

[រ-លាស់] roleas

កម្ចាត់ចោល ដោយកម្រើកខ្លាំង, ដោយគ្រញែង ឱ្យរបេះរបូតចេញ :

រលាស់ កិរិយាសព្ទ ២)

[រ-លាស់] roleas

កម្រើក ផាត់ចេញ, ជម្រុះចេញ :

រលាស់ កិរិយាសព្ទ ៣)

[រ-លាស់] roleas

ញាក់ឬកម្រើកទាត់ចេញ :

រលាស់ កិរិយាសព្ទ ៤)

[រ-លាស់] roleas

ទាត់ចោលលែងរាប់អាន :

រលាស់ គុណនាម ៥)

[រ-លាស់] roleas

ដែលទន់ហើបៗខ្លបៗ :

រលាស់ កិរិយាសព្ទ ៦)

[រ-លាស់] roleas

(ព.ប្រ.) រើចេញ, ងាកចេញ, ដោះចេញ :

រលាស់ កិរិយាសព្ទ

[រ-លាស់] roleas

បង់បោយកម្រើកចុងដៃខ្វិចៗឬធ្លោយៗខ្ជាកៗ។

រលាំ គុណនាម

[រ-លាំ] rolorm

ដែលជោកជាំបៀមទឹកនៅយូរ :

រលាំ គុណនាម

[រ-លាំ] rolorm

ស្រួចទន្ទាំ :

រលាំង នាម

[រ-លាំង] roleang

ទួលឬប៉ែកដីខ្ពស់ជិតរំលិច; គេ កជាភូមិឬជាវត្តលើទួលនោះ ដូច :

រលិស

ដែលសុទ្ធតែខ្មៅ :

រលិស គុណនាម

[រ-លិស] rolis

ដែលសុទ្ធតែខ្មៅ :

រលី

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ រលើ ថា :

រលី បុព្វបទ

[រ-លី] roli

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ រលើ ថា :

រលីក

ដែលឡើងសម្បុរខ្មៅរលោង :

រលីក គុណនាម ១)

[រ-លីក] rolik

ដែលហើមឬប៉ោងឡើងសម្បុររលោង :

រលីក គុណនាម ២)

[រ-លីក] rolik

ដែលឡើងសម្បុរខ្មៅរលោង :

រលីង កិរិយាសព្ទ

[រ-លីង] roling

លីងសាច់ចម្រាញ់ឱ្យចេញខ្លាញ់, ឱ្យស្រស់ទឹក :

រលីង គុណនាម

[រ-លីង] roling

ដែលរលីងរួចហើយ :

រលីង គុណនាម a

[រ-លីង] roling

ស្អាតធេង, ស្អាតឥតគ្រោតគ្រាត :

រលីង គុណកិរិយា b

[រ-លីង] roling

ដែលស្អាតដោយរម្លីង; ដែលអស់ដូចគេរម្លីង :

រលីង គុណនាម c

[រ-លីង] roling

(ព.ប្រ.) ដែលស្អាត; ជ្រះ, ស្រឡះ ឥតសៅហ្មង :

រលីង គុណកិរិយា d

[រ-លីង] roling

(ព.ប្រ.) ដែលនិយាយស្រឡះមិនពាំត្រណោត, មិនប្រឡិមប្រឡុម :

រលីងឈូក

គ្រាប់ឈូកទុំ។

រលីងឈូក នាម

[រ-លីង-ឈូក] rolingochhuk

គ្រាប់ឈូកទុំ។

រលីងរលោង

ដែលចេញទឹកភ្នែកមកតែមិនទាន់ស្រក់ គ្រាន់តែរលោងៗ នៅក្នុងភ្នែក :

រលីងរលោង គុណនាម

[រ-លីង-រ-លោង] rolingroloung

ដែលតិចកាកច្រើនតែទឹក អណ្ដែតកាករលោងៗ :

រលីងរលោង គុណនាម

[រ-លីង-រ-លោង] rolingroloung

ដែលចេញទឹកភ្នែកមកតែមិនទាន់ស្រក់ គ្រាន់តែរលោងៗ នៅក្នុងភ្នែក :

រលីបរលាប

(ព.ប្រ.) ដែលស្ដើងស្ដួច, មិនបរិបូណ៌ :

រលីបរលាប គុ.កិ., គុ. ១)

[រ-លីប-រ-លាប] rolibroleab

ដែលនៅសល់បន្តិចបន្តួចរលាបៗ :

រលីបរលាប គុ.កិ., គុ. ២)

[រ-លីប-រ-លាប] rolibroleab

(ព.ប្រ.) ដែលស្ដើងស្ដួច, មិនបរិបូណ៌ :

រលីមរលាម

ដែលចេញទឹកភ្នែករលីងរលោងចង់យំ :

រលីមរលាម គុណនាម

[រ-លីម-រ-លាម] rolimroleam

ដែលចេញទឹកភ្នែករលីងរលោងចង់យំ :

រលីរលើ

ដែលអាការៈឬសតិមិនប្រក្រតី, ដែលរលើៗ។

រលីរលើ គុណនាម

[រ-លី-រ-លើ] roliroleu≈

ដែលអាការៈឬសតិមិនប្រក្រតី, ដែលរលើៗ។

រលីវ

ដេករកកល់លក់, ជិតលក់ :

រលីវ កិរិយាសព្ទ

[រ-លីវ] roliv

ដេករកកល់លក់, ជិតលក់ :

រលឹក កិរិយាសព្ទ

[រ-លឹក] roluek

(ម.ព. រឭក)។ រលឹក និង រឭក ប្រើជាជំនួសគ្នាបាន។

រលឹបរល

ដែលលឹបៗលៗមិនចូលមិនចេញ :

រលឹបរល កិរិយាសព្ទ

[រ-លឹប-រ-ល] roluebarol

លឹបលៗស្ទើរចូលស្ទើរចេញ :

រលឹបរល គុណកិរិយា

[រ-លឹប-រ-ល] roluebarol

ដែលលឹបៗលៗមិនចូលមិនចេញ :

រលឹម

រលឹមគ្រាប់ល្អិតៗរ៉ុយៗ។

រលឹម កិរិយាសព្ទ

[រ-លឹម] roluem

ធ្លាក់ភ្លៀងគ្រាប់ល្អិតៗ :

រលឹម នាម

[រ-លឹម] roluem

តំណក់ភ្លៀងល្អិតៗ ស្រាលៗ :

រលឹម នាម

[ភ្លៀង-រ-លឹម] roluem

ភ្លៀងខ្លះរលឹមម្ដងៗ។

រលឹម នាម

[រ-លឹម-តូច] roluem

រលឹមគ្រាប់តូចៗ។

រលឹម នាម

[រ-លឹម-ធំ] roluem

រលឹមគ្រាប់ធំ។

រលឹម នាម

[រ-លឹម-ប៉-ប្រុយ] roluem

រលឹមប្រុយៗមិនដាច់គ្រាប់។

រលឹម នាម

[រ-លឹម-រោយ-ស្បៃ] roluem

រលឹមគ្រាប់ល្អិតៗរ៉ុយៗ។

រលុក

មិនកាន់, ធ្លាក់ជ្រុះមកដី(ចំពោះក្ដឹប ផ្លែខ្ចីខ្លះ) :

រលុក កិ., គុ.

[រ-លុក] roluk≈

មិនកាន់, ធ្លាក់ជ្រុះមកដី(ចំពោះក្ដឹប ផ្លែខ្ចីខ្លះ) :

រលុង គុណនាម ១)

[រ-លុង] rolung

ដែលមិនចង្អៀត, មិនក្លំ :

រលុង គុណនាម ២)

[រ-លុង] rolung

(ព.ប្រ.) ដែលងាយយល់, ងាយដឹងបាន :

រលុប កិរិយាសព្ទ

[រ-លប់] rolub

វិនាសស្នាម, បាត់រូប; បាត់ស្រមោល; បាត់ឈ្មោះដើម :

រលុប កិរិយាសព្ទ

[រ-លប់-រ-លាប] rolub

រលុបមិនអស់រលាបៗ។

រលុប កិរិយាសព្ទ

[រ-លប់-រ-លាយ] rolub

រលុបលាយចូលច្រឡំគ្នា ឬរលុបវិនាសបាត់សូន្យ។

រលុះ កិរិយាសព្ទ ១)

[រ-លុះ] roluh

ច្រោះ, ធ្លុះធ្លាយ ជារន្ធ, ជាប្រហោង, ជារូងឬប្រឡាយ មិនរហូតឬរហូតទៅម្ខាងក៏មាន :

រលុះ គុ.កិ., គុ.

[រ-លុះ] roluh

ដែលមុតឬស៊ីធ្លុះជ្រៅដូចគេទម្លុះ :

រលុះ គុណនាម ២)

[រ-លុះ] roluh

រលាឬរសាយធូរមិនតឹងមិនណែនដូចដើម :

រលុះ កិរិយាសព្ទ

[រ-លុះ-រ-លួយ] roluh

រលុះហើយរលួយផង :

រលុះរលាញ

ដែលលុះមិនរួញរា, ដែលហ៊ានរុករានចេញចូលទៅមកសុសសព្វ :

រលុះរលាញ គុ.កិ., គុ.

[រ-លុះ-រ-លាញ] roluhroleanh

ដែលលុះមិនរួញរា, ដែលហ៊ានរុករានចេញចូលទៅមកសុសសព្វ :

រលូករល

(ព.ប្រ.) ដែលលូកលើសើក្រោម ឬលូកនាយលូកអាយ :

រលូករល កិរិយាសព្ទ ១)

[រ-លូក-រ-ល] rolukarol

លូកៗ លៗ ដើម្បីចាប់ពាល់យកនេះយកនោះ :

រលូករល គុណនាម ២)

[រ-លូក-រ-ល] rolukarol

(ព.ប្រ.) ដែលលូកលើសើក្រោម ឬលូកនាយលូកអាយ :

រលូង

ដែលបញ្ចេញសូរយំឬស្រែកឮខ្លាំង :