វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យនេះ សព្វថ្ងៃប្រើជា ទ្រឹស្ដី (ជើង ដ) គឺការឃើញដោយភ្នែក ឬការយល់ឃើញដោយគំនិតប្រាជ្ញាយោបល់, គោលការណ៍ដែលពន្យល់ចង្អុលប្រាប់នូវដំណើរទំនងនៃកិច្ចការទាំងពួងដែលត្រូវធ្វើយ៉ាងណាៗ :

ទ្រឹស្តិ នាម

[ទ្រឹស] (ជើង ត)] troes](cheungt)a≈

ពាក្យនេះ សព្វថ្ងៃប្រើជា ទ្រឹស្ដី (ជើង ដ) គឺការឃើញដោយភ្នែក ឬការយល់ឃើញដោយគំនិតប្រាជ្ញាយោបល់, គោលការណ៍ដែលពន្យល់ចង្អុលប្រាប់នូវដំណើរទំនងនៃកិច្ចការទាំងពួងដែលត្រូវធ្វើយ៉ាងណាៗ :

ទ្រឹស្តិស្មូរ

ច្រើនយកសេចក្ដីថា កំណាញ់ស្វិត គឺកំណាញ់ក្រៅតម្រា។

ទ្រឹស្តិស្មូរ គុ., ន.

[ទ្រឹស-ស្មូ] (ជើង ត)] troessmu](cheungt)a≈

ដែលប្រកាន់ទិដ្ឋិព្រមទាំងមានចិត្តស្មូរផង :

ទ្រឹស្តិស្មូរ នាម

[ទ្រឹស-ស្មូ] (ជើង ត)] troessmu](cheungt)a≈

ច្រើនយកសេចក្ដីថា កំណាញ់ស្វិត គឺកំណាញ់ក្រៅតម្រា។

ទ្រុង

ប្រដាប់សម្រាប់ដាក់, សម្រាប់ប្រស់, សម្រាប់ខាំងសត្វទាំងឡាយ :

ទ្រុង នាម

[ទ្រុង] trung

ប្រដាប់សម្រាប់ដាក់, សម្រាប់ប្រស់, សម្រាប់ខាំងសត្វទាំងឡាយ :

ទ្រុឌ កិរិយាសព្ទ

[ទ្រុត] trud

ស្រុត, ស្រុតចុះ, លិចចុះ; ផតខូងចុះ :

ទ្រុឌ គុណនាម

[ទ្រុឌ-ទ្រោម] trud

ទ្រុឌផងទ្រោមផង។

ទ្រុឌ គុណនាម

[ទ្រុឌ-ទ្រោម] trud

(ព.ប្រ.) រាងកាយដែលចាស់គ្រាំគ្រាណាស់។

ទ្រុប គុ., គុ.កិ.

[ទ្រុប] trub

ដែលដុះស្ដុក, ក្រាស់, ជិត :

ទ្រុបៗ

សូរឮដោយដើរជាន់លើអ្វីៗឬទះ, គោះអ្វីៗដែលផុស, ដែលទន់មិនហាប់, មិនណែន។

ទ្រុបៗ ឧទានសព្ទ

[ទ្រុប-ទ្រុប] trub

សូរឮដោយដើរជាន់លើអ្វីៗឬទះ, គោះអ្វីៗដែលផុស, ដែលទន់មិនហាប់, មិនណែន។

ទ្រុម

ឈើ, ដើមឈើ។ ខ្មែរយើងច្រើននិយាយថា ស៊ុមទ្រុម។

ទ្រុម គុណនាម

[ទ្រុម] trum

ដែលមានឈើដុះទ្រុបទ្រុល, សុបប្រឡុប :

ទ្រុម នាម

[ទ្រុម] trum

ឈើ, ដើមឈើ។ ខ្មែរយើងច្រើននិយាយថា ស៊ុមទ្រុម។

ទ្រុយ

ពាយដោយមានតែស្លឹកស្រោបគុម្ពមានផ្លែបន្តិចបន្តួច (ប្រើតាមទម្លាប់ដោយស្រុក) :

ទ្រុយ កិ., គុ.

[ទ្រុយ] truy

ពាយដោយមានតែស្លឹកស្រោបគុម្ពមានផ្លែបន្តិចបន្តួច (ប្រើតាមទម្លាប់ដោយស្រុក) :

ទ្រុល គុណកិរិយា

[ទ្រុល] trul

ដែលច្រើន, ក្រាស់, ញឹក :

ទ្រុល គុណនាម

[ទ្រុប-ទ្រុល] trul

(ម.ព. ទ្រុលទ្រុប)។

ទ្រុល គុណកិរិយា

[ទ្រុល-ទ្រុប] trul

ដែលដុះស្ដុកជិតណាស់ :

ទ្រុស្ត កិរិយាសព្ទ

[ទ្រុស] (ជើង ត)] trus](cheungt)a≈

ប្រទូស្ដ, ធ្វើអាក្រក់ :

ទ្រុស្តសីល គុណនាម

[ទ្រុស-សិល] (ជើង ត)] trussel](cheungt)a≈

ដែលមានសីលមិនបរិសុទ្ធ :

ទ្រុះ កិរិយាសព្ទ a

[ទ្រុះ] truh

បៀតបៀន, ព្យាយាមរករឿងបៀតបៀន, ស្អប់, ចងគំនុំ។

ទ្រុះ គុ., ន. b

[ទ្រុះ] truh

អ្នកបៀតបៀន; ដែលរករឿងបៀតបៀន :

ទ្រូ

ប្រដាប់នេសាទធ្វើដោយបន្ទោះឫស្សីក្រងរាងប៉ោងកណ្ដាលមានប្រឹសនៅខាងចំហៀង :

ទ្រូ នាម

[ទ្រូ] tru

ប្រដាប់នេសាទធ្វើដោយបន្ទោះឫស្សីក្រងរាងប៉ោងកណ្ដាលមានប្រឹសនៅខាងចំហៀង :

ទ្រូង នាម

[ទ្រូង] trung

អវយវៈមនុស្សត្រង់ប៉ែកខាងមុខ ពីក្រោមដងកាំបិតចុះមកចុងដង្ហើម; អវយវៈរបស់សត្វតិរច្ឆានទ្វេបាទ ឬចតុប្បាទត្រង់ប៉ែកខាងលើពោះ។

ទ្រូង នាម ២)

[ទ្រូង-ផ្លូវ] trung

គំនូស ឬបរិក្ខារខណ្ឌបែងចែកទិសចរាចរណ៍លើដងផ្លូវ :

ទ្រូលាវ

(ព.ទ.បុ.) ជាពាក្យនិយាយសំដៅមនុស្សដែលមានលាភចូលមកពីទីផ្សេងៗឥតអាក់ ប្រៀបដូចទ្រូលាវដែលត្រូវត្រីតាមប្រឹសទាំងពីរ។

ទ្រូលាវ នាម

[ទ្រូ-លាវ] truleav

ទ្រូមានប្រឹស ២គឺលើ ១ក្រោម ១, ប្រឹសលើមានមុខទៅខាងលើ, ប្រឹសក្រោមមានមុខមកខាងក្រោម (ធ្វើតាមបែបទ្រូរបស់លាវ)។

ទ្រូលាវ នាម

[ទ្រូ-លាវ] truleav

(ព.ទ.បុ.) ជាពាក្យនិយាយសំដៅមនុស្សដែលមានលាភចូលមកពីទីផ្សេងៗឥតអាក់ ប្រៀបដូចទ្រូលាវដែលត្រូវត្រីតាមប្រឹសទាំងពីរ។

ទ្រួក កិ., គុ.

[ទ្រួក] truok

សឹករេចរឹល, រង្គោះរង្គើ :

ទ្រួស កិរិយាសព្ទ

[ទ្រួស] truos

(ម.ព. ត្រួស១)។

ទ្រួសៗ គុណកិរិយា

[ទ្រួស-ទ្រួស] truos

(ម.ព. ត្រួសៗ)។

ទ្រើង នាម ១)

[ទ្រើង] traung

រាន, សម្រាស់, ជន្លង់តូច សម្រាប់ឱ្យដំណាំវល្លិវារ, ព័ទ្ធឡើង :

ទ្រើង នាម ២)

[ទ្រើង] traung

ឈ្មោះត្រសក់ ឬសណ្ដែកដែលឡើងទ្រើង :

ទ្រើតៗ គុណកិរិយា

[ទ្រើត-ទ្រើត] traut

ដែលមានលំនាំញាក់ទទាក់លោតៗអើតៗ :

ទ្រើស គុណនាម

[ទ្រើស] traus

ដែលធំជាងគ្នាតែបន្តិចបន្តួច :

ទ្រើស គុណនាម

[ទ្រើស-កំ-ឡាំង] traus

ដែលឡើងកម្លាំង។

ទ្រើស គុណនាម

[ទ្រើស-ចិត] traus

ឡើងចិត្តព្រោះទម្រើសឬព្រោះនៅស្រណុក។

ទ្រើសទ្រង់

ដែលមានមាត្រទ្រង់ទ្រើសជាង (ច្រើនប្រើតែក្នុងកាព្យ)។

ទ្រើសទ្រង់ គុណនាម

[ទ្រើស-ទ្រង់] traustrong

ដែលមានមាត្រទ្រង់ទ្រើសជាង (ច្រើនប្រើតែក្នុងកាព្យ)។

ឈ្មោះឈើតូចនិងវល្លិដើមរឹង មាន ២ប្រភេទគឺ ទ្រៀលស្វា មានដើមតូចៗដុះបែកជាគុម្ពធំៗ មានផ្លែតូចៗជាចង្កោមៗ ស្រដៀងនឹងផ្លែជើងចាបតូច ផ្លែទុំមានសម្បុរក្រហមបរិភោគបាន មានរសផ្អែមស្រទន់បន្តិច; ទ្រៀលដោះក្របី មានដើមជាវល្លិថ្លោសៗសាច់រឹង ឡើងតោងដើមឈើខ្ពស់មានផ្លែថ្លោសៗ ប៉ុនៗដោះក្របីញ

ទ្រៀល នាម

[ទ្រៀល] triel

ឈ្មោះឈើតូចនិងវល្លិដើមរឹង មាន ២ប្រភេទគឺ ទ្រៀលស្វា មានដើមតូចៗដុះបែកជាគុម្ពធំៗ មានផ្លែតូចៗជាចង្កោមៗ ស្រដៀងនឹងផ្លែជើងចាបតូច ផ្លែទុំមានសម្បុរក្រហមបរិភោគបាន មានរសផ្អែមស្រទន់បន្តិច; ទ្រៀលដោះក្របី មានដើមជាវល្លិថ្លោសៗសាច់រឹង ឡើងតោងដើមឈើខ្ពស់មានផ្លែថ្លោសៗ ប៉ុនៗដោះក្របីញ

ទ្រៀស

(ម.ព. គ្រៀស)។

ទ្រៀស នាម

[ទ្រៀស] tries

បន្ទោះលប :

ទ្រៀស នាម

[ទ្រៀស] tries

(ម.ព. គ្រៀស)។

ទ្រេត

ដែលទេរ, ជ្រេ :

ទ្រេត គុណនាម

[ទ្រេត] tret

ដែលទេរ, ជ្រេ :

ទ្រេតទ្រោត

ងេកងោក, ដែលទេរងាកទៅខាងនេះម្ដងទៅខាងនោះម្ដង :

ទ្រេតទ្រោត គុ.កិ., គុ.

[ទ្រេត-ទ្រោត] trettrout

ងេកងោក, ដែលទេរងាកទៅខាងនេះម្ដងទៅខាងនោះម្ដង :

ទ្រេល

គំនរអ្វីៗដែលកើតដោយធ្លាយឬដោយស្រាវដាក់ :

ទ្រេល កិ., គុ.កិ.

[ទ្រេល] trel

ធ្លាយជ្រាលចេញមក :

ទ្រេល នាម

[ទ្រេល] trel

គំនរអ្វីៗដែលកើតដោយធ្លាយឬដោយស្រាវដាក់ :

ទ្រែម

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ទ្រម :

ទ្រែម បុព្វបទ

[ទ្រែម] treaem

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ទ្រម :

ទ្រែលទ្រល

ដែលត្រេះត្រុះ, ដែលគ្រលែះគ្រលស ទៅត្រង់នេះខ្លះ ត្រង់នោះខ្លះ ដូចជាឥតមានការអ្វីនឹងធ្វើ :

ទ្រែលទ្រល គុ., គុ.កិ.

[ទ្រែល-ទ្រល] treaeltrol

ដែលត្រេះត្រុះ, ដែលគ្រលែះគ្រលស ទៅត្រង់នេះខ្លះ ត្រង់នោះខ្លះ ដូចជាឥតមានការអ្វីនឹងធ្វើ :

ទ្រោប

ពោប, ក្រុងពីលើ :

ទ្រោប កិរិយាសព្ទ

[ទ្រោប] troub

ពោប, ក្រុងពីលើ :

ទ្រោម

ក្រាប, ដួលក្រាប :

ទ្រោម កិរិយាសព្ទ ១)

[ទ្រោម] troum

លុតក្រាប (ដំរី) :

ទ្រីបស្រូវ នាម

ទ្រីប៉ាណូសូម នាម

ទ្រីមទ្រម គុណកិរិយា

ទ្រីលាន គុណនាម

ទ្រីសឺណែឡូស នាម

ទ្រឹង កិ., គុ.កិ.

ទ្រឹស្ដី នាម

ទ្រឹស្ដីធៀប នាម

ទ្រឹស្ដីបទ នាម

ទ្រឹស្តិ នាម

ទ្រឹស្តិស្មូរ គុ., ន.

ទ្រឹស្តិស្មូរ នាម

ទ្រុង នាម

ទ្រុឌ កិរិយាសព្ទ

ទ្រុឌ គុណនាម

ទ្រុឌ គុណនាម

ទ្រុប គុ., គុ.កិ.

ទ្រុបៗ ឧទានសព្ទ

ទ្រុម គុណនាម

ទ្រុម នាម

ទ្រុយ កិ., គុ.

ទ្រុល គុណកិរិយា

ទ្រុល គុណនាម

ទ្រុល គុណកិរិយា

ទ្រុស្ត កិរិយាសព្ទ

ទ្រុស្តសីល គុណនាម

ទ្រុះ កិរិយាសព្ទ a

ទ្រុះ គុ., ន. b

ទ្រូ នាម

ទ្រូង នាម

ទ្រូង នាម ១)

ទ្រូង នាម ២)

ទ្រូង នាម

ទ្រូលាវ នាម

ទ្រូលាវ នាម

ទ្រួក កិ., គុ.

ទ្រួស កិរិយាសព្ទ

ទ្រួស នាម

ទ្រួសៗ គុណកិរិយា

ទ្រើង នាម ១)

ទ្រើង នាម ២)

ទ្រើតៗ គុណកិរិយា

ទ្រើស គុណនាម

ទ្រើស គុណនាម

ទ្រើស គុណនាម

ទ្រើសឃ្នង គុណនាម

ទ្រើសទ្រង់ គុណនាម

ទ្រៀក នាម

ទ្រៀល នាម

ទ្រៀស នាម

ទ្រៀស នាម

ទ្រេត គុណនាម

ទ្រេតទ្រោត គុ.កិ., គុ.

ទ្រេល កិ., គុ.កិ.

ទ្រេល នាម

ទ្រែម បុព្វបទ

ទ្រែលទ្រល គុ., គុ.កិ.

ទ្រោប កិរិយាសព្ទ

ទ្រោម កិរិយាសព្ទ ១)