ស្លឹករឹត

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

ទទារ

ដែលផ្ទុយពីចោត, ដែលមិនសូវច្រាក :

ទទារ គុណនាម

[ទ-ទា] totear

ដែលផ្ទុយពីចោត, ដែលមិនសូវច្រាក :

ទទាស់ទទែង

ដែលនាំឱ្យទាស់ទើសទែង; ដែលនាំឱ្យឈ្លោះប្រកែកគ្នា :

ទទាស់ទទែង គុណកិរិយា

[ទ-ទាស់-ទ-ទែង] torteastorteaeng

ដែលនាំឱ្យទាស់ទើសទែង; ដែលនាំឱ្យឈ្លោះប្រកែកគ្នា :

ទទីងទទាង កិ., គុ.កិ.

[ទ-ទីង-ទ-ទាង] totingtoteang

កេងកាង, ងីកងាក, តតេងតតាង :

ទទីទទ័រ កិ., គុ.កិ.

[ទ-ទី-ទ-ទ័រ] totitotoar

ទទ័រខ្លាំង, ទទ័ររឿយៗ :

ទទីមទទាម

វីមវាមដោយទញ់ទាល់រកច្រកឬរកដំណើរមិនឃើញ :

ទទីមទទាម កិ., គុ.កិ.

[ទ-ទីម-ទ-ទាម] totimtoteam

វីមវាមដោយទញ់ទាល់រកច្រកឬរកដំណើរមិនឃើញ :

ទទីមទទើម គុណកិរិយា

[ទ-ទីម-ទ-ទើម] totimtotaum

ទើមចុះ ទើមឡើង ច្រើនដង :

ទទីសទទាស

ទាសទៅទាសមកច្រើនដង, ងីសងាសខុសផ្លូវខុសគន្លង :

ទទីសទទាស កិ., គុ.កិ.

[ទ-ទីស-ទ-ទាស] totistoteas

ទាសទៅទាសមកច្រើនដង, ងីសងាសខុសផ្លូវខុសគន្លង :

ទទឹក

ដែលត្រូវទឹក, ដិតទឹក, ដាបជ្រាបជោកដោយទឹក :

ទទឹក កិរិយាសព្ទ

[ទ-ទឹក] totuek

ត្រូវទឹក :

ទទឹក គុណនាម

[ទ-ទឹក] totuek

ដែលត្រូវទឹក, ដិតទឹក, ដាបជ្រាបជោកដោយទឹក :

ទទឹង

ដែលទើសច្រងាងពីមុខ :

ទទឹង នាម

[ទ-ទឹង] totueng

ប្រវែងខាងខ្លី ខាងទំហំ :

ទទឹង កិរិយាសព្ទ

[ទ-ទឹង] totueng

យល់ទាស់, ជំទាស់, មិនបណ្ដោយតាម, រារាំងពីមុខ :

ទទឹង គុណកិរិយា

[ទ-ទឹង] totueng

ដែលទើសច្រងាងពីមុខ :

ទទឹងគាង គុណកិរិយា

[ទ-ទឹង-គាង] totuengkeang

ដែលទទឹងចំគាងនាំឱ្យទើស :

ទទឹងថ្ងៃ

ឈ្មោះខេត្តមួយក្នុងកម្ពុជរដ្ឋពីដើម ឥឡូវរួមបញ្ចូលក្នុងខេត្តព្រៃវែង។

ទទឹងថ្ងៃ គុ.កិ., គុ.

[ទ-ទឹង-ថ្ងៃ] totuengthngai

ដែលមានបណ្ដោយពីខាងត្បូងទៅខាងជើង :

ទទឹងថ្ងៃ នាម

[ទ-ទឹង-ថ្ងៃ] totuengthngai

ឈ្មោះខេត្តមួយក្នុងកម្ពុជរដ្ឋពីដើម ឥឡូវរួមបញ្ចូលក្នុងខេត្តព្រៃវែង។

ទទឹងទទែង

(ព.ប្រ.) ដែលនាំឱ្យទាស់ខុសឆ្គងផ្ដេសផ្ដាស :

ទទឹងទទែង គុណកិរិយា ១)

[ទ-ទឹង-ទ-ទែង] totuengtoteaeng

ដែលទទឹងនាំឱ្យទើសទែង :

ទទឹងទទែង គុណកិរិយា ២)

[ទ-ទឹង-ទ-ទែង] totuengtoteaeng

(ព.ប្រ.) ដែលនាំឱ្យទាស់ខុសឆ្គងផ្ដេសផ្ដាស :

ទទឹងទិស

(ព.ប្រ.) ដែលទទឹងទទែងផ្ទុយពីការណ៍ពិត :

ទទឹងទិស គុ.កិ., គុ. a

[ទ-ទឹង-ទឹស] totuengtis

ដែលទទឹងភាគទិស ពុំត្រូវតាមគោលបំណងឬដែលពុំត្រូវតាមទម្លាប់ :

ទទឹងទិស គុ.កិ., គុ. b

[ទ-ទឹង-ទឹស] totuengtis

(ព.ប្រ.) ដែលទទឹងទទែងផ្ទុយពីការណ៍ពិត :

ទទឹម

ឈ្មោះត្បូងព័ណ៌ក្រហមប្រហែលនឹងគ្រាប់ទទឹម :

ទទឹម នាម

[ទ-ទឹម] totuem

ឈ្មោះឈើតូចមួយប្រភេទ ជាដំណាំស្រុក គ្រាប់ក្នុងផ្លែសម្បុរក្រហមប្រឿង ប្រើជាចំណីស្រស់។

ទទឹម នាម

[ទ-ទឹម] totuem

ឈ្មោះត្បូងព័ណ៌ក្រហមប្រហែលនឹងគ្រាប់ទទឹម :

ទទុង

គ្រប់សំពត់ពីលើក្បាល, ឬទទូរសំពត់លើក្បាល។

ទទុង គុ., គុ.កិ.

[ទ-ទុង] totung

ដែលខ្ពស់, ដែលលេចឡើងមើលពីចម្ងាយទៅឃើញខ្ពស់ស្ទុង :

ទទុង គុ., គុ.កិ.

[ទ-ទុង] totung

គ្រប់សំពត់ពីលើក្បាល, ឬទទូរសំពត់លើក្បាល។

ទទូច

ត្រូវការមិនលែង, ធ្វើថែមដដែលៗ មិនលែង, សម្ដែងអាការៈច្រំដែល :

ទទូច កិរិយាសព្ទ

[ទ-ទូច] totuch

ត្រូវការមិនលែង, ធ្វើថែមដដែលៗ មិនលែង, សម្ដែងអាការៈច្រំដែល :

ទទូរ

គ្របក្បាលដោយសំពត់ :

ទទូរ កិ., គុ.កិ.

[ទ-ទូ] totur

គ្របក្បាលដោយសំពត់ :

ទទួល

ព្រមយក ព្រមដឹងឮ សុខចិត្តយក។

ទទួល កិរិយាសព្ទ ១)

[ទ-ទួល] tortoul

ព្រមតាម, ព្រមយក, ព្រមស្គាល់, ព្រមព្រៀងរាក់ទាក់ :

ទទួល កិរិយាសព្ទ ២)

[ទ-ទួល] tortoul

លូកដៃទៅទ្រ ទៅយករបស់អ្វីៗដែលគេហុចមក :

ទទួល កិរិយាសព្ទ

[ទ-ទួល-បាន] tortoul

យក ឬទទួលអ្វីមួយពីនរណាម្នាក់ :

ទទួល កិរិយាសព្ទ

[ទ-ទួល-ផល់] tortoul

សម្រេចបានលទ្ធផលពីការខិតខំប្រឹងប្រែង។

ទទួល កិរិយាសព្ទ

[ទ-ទួល-ស្គាល់] tortoul

ព្រមយក ព្រមដឹងឮ សុខចិត្តយក។

ទទួលខុសត្រូវ

យល់ព្រមទទួលយកលទ្ធផលដែលខ្លួនបានប្រព្រឹត្តទោះល្អក្ដីអាក្រក់ក្ដី :

ទទួលខុសត្រូវ កិរិយាសព្ទ ១)

[ទ-ទួល-ខុស-ត្រូវ] totuolkhostruv≈

ទទួលបន្ទុក ទទួលភារៈ ឬរ៉ាប់រងកិច្ចការផ្សេងៗ :

ទទួលខុសត្រូវ កិរិយាសព្ទ ២)

[ទ-ទួល-ខុស-ត្រូវ] totuolkhostruv≈

យល់ព្រមទទួលយកលទ្ធផលដែលខ្លួនបានប្រព្រឹត្តទោះល្អក្ដីអាក្រក់ក្ដី :

ទទួលទាន

ដំណើររកស៊ីចិញ្ចឹមជីវិត ក៏ហៅថា រកទទួលទាន បានដែរ (ដោយប្រើសម្ដីគួរសម) :

ទទួលទាន កិរិយាសព្ទ ១)

[ទ-ទួល-ទាន] totuoltean

បរិភោគ (ពាក្យគោរព, ពាក្យគួរសមសម្រាប់អ្នកតូចនិយាយទៅរកអ្នកធំ ឬអ្នកស្មើគ្នាទៅវិញទៅមកក៏ប្រើបាន) :

ទទួលទាន កិរិយាសព្ទ ២)

[ទ-ទួល-ទាន] totuoltean

ដំណើររកស៊ីចិញ្ចឹមជីវិត ក៏ហៅថា រកទទួលទាន បានដែរ (ដោយប្រើសម្ដីគួរសម) :

ទទើម

ទើមៗច្រើនដង, ទើមចុះទើមឡើង :

ទទើម គុណកិរិយា

[ទ-ទើម] totaum

ទើមៗច្រើនដង, ទើមចុះទើមឡើង :

ទទើសទទែង

ដែលនាំឱ្យទើសនាយទើសអាយ, ដែលច្រងេងច្រងាងនាំឱ្យទើសទែង :

ទទើសទទែង គុណកិរិយា

[ទ-ទើស-ទ-ទែង] totaustoteaeng

ដែលនាំឱ្យទើសនាយទើសអាយ, ដែលច្រងេងច្រងាងនាំឱ្យទើសទែង :

ទទេ

គ្មានសោះ, ធេង, សូន្យ; ឥតយកថ្លៃ, ឥតសំបុត្រស្នាម :

ទទេ គុ., គុ.កិ.

[ទ-ទេ] tote

គ្មានសោះ, ធេង, សូន្យ; ឥតយកថ្លៃ, ឥតសំបុត្រស្នាម :

ទទែ

ពាក្យជាបរិវារសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យទទូច :

ទទែ គុណកិរិយា

[ទ-ទែ] toteae

ទន្ទេងដោយផ្អៀងបញ្ឆៀងខ្លួនអួត :

ទទែ បុព្វបទ

[ទ-ទែ] toteae

ពាក្យជាបរិវារសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យទទូច :

ទទោក កិ., គុ.កិ.

[ទ-ទោក] totouk

សំយុងជើងអង្រង់ :

ទទះ

រលាស់ស្លាប, វាយស្លាបទន្ថើន ដូចគេទះដដែលៗ :

ទទះ កិរិយាសព្ទ

[ទ-ទះ] toteah

រលាស់ស្លាប, វាយស្លាបទន្ថើន ដូចគេទះដដែលៗ :

ទទ័រ

ញ័រខ្លាំង, កន្ត្រាក់ទទាក់ខ្លាំង :

ទទ័រ កិ., គុ.កិ.

[ទ-ទ័រ] totoar

ញ័រខ្លាំង, កន្ត្រាក់ទទាក់ខ្លាំង :

ទទ្រត គុណកិរិយា

[ទ-ទ្រត] totrot

ដែលមានដំណើរទ្រតៗ។

ទទ្រប កិ., គុ.កិ.

[ទ-ទ្រប] totrob

ទ្របៗចូល។

ទទ្រម គុណកិរិយា

[ទ-ទ្រម] totrom

ទ្រមៗ, ទាំងទ្រម។

ទទ្រាក់ គុណកិរិយា

[ទ-ទ្រាក់] totreak

ដែលញ័រញាក់ដូចគេទទាក់។

ទទ្រឹប កិ., គុ.កិ.

[ទ-ទ្រឹប] totrueb

ទ្រឹបៗ បន្តិចៗ :

ទទ្រើក គុណកិរិយា

[ទ-ទ្រើក] totrauk

ទ្រើកៗ រឿយៗ :

ទទ្រើត

ដែលមានលំនាំទ្រើតៗ បែបទទាក់ :

ទទ្រើត គុណកិរិយា

[ទ-ទ្រើត] totraut

ដែលមានលំនាំទ្រើតៗ បែបទទាក់ :

ទទ្រេតទទ្រោត

ដែលងាកទៅខាងទ្រេតទៅមុខ, ទ្រេតចុះទ្រេតឡើងរឿយៗ, ស្ទើរដួលស្ទើរទេ :

ទទ្រេតទទ្រោត គុ., គុ.កិ.

[ទ-ទ្រេត-ទ-ទ្រោត] totrettotrout

ដែលងាកទៅខាងទ្រេតទៅមុខ, ទ្រេតចុះទ្រេតឡើងរឿយៗ, ស្ទើរដួលស្ទើរទេ :

ទទ្រែមទទ្រម គុណនាម

[ទ-ទ្រែម-ទ-ទ្រម] totreaemtotrom

ដែលទ្រែមទ្រមខ្លាំង។

ទធាក់

ធាក់កន្ត្រាក់ ឬធាក់កន្ត្រាក់រឿយៗ :

ទធាក់ កិ., គុ.កិ.

[ទ-ធាក់] totheak

ធាក់កន្ត្រាក់ ឬធាក់កន្ត្រាក់រឿយៗ :

ទធិ នាម

[ទៈ-ធិ] tothi

ទឹកដោះជូរ។

ទន់

ដែលមិនទន់ឬជ្រាយពេក, ដែលទន់ល្មម ទន់រលូន :