ស្លឹករឹត
English ចូល បង្កើតគណនី

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

ញ៉ាំងៗ គុណកិរិយា

[ញ៉ាំង-ញ៉ាំង] nheang

ខ្ជាំងៗ ខ្លាំងៗ :

ញ៉ាំងៗ ឧទានសព្ទ

[ញ៉ាំង-ញ៉ាំង] nheang

សូរសន្ធឹកអ្វីៗដែលមានសំឡេងស្រួយខ្ទ័រខ្លាំង។

ញ៉ាំញ៉ើ គុ.កិ., គុ.

[ញ៉ាំ-ញ៉ើ] nhoamnher

ញ៉ិកញ៉ក់, ញ៉ែងញ៉ង, :

ញ៉ិកញ៉ក់

ដែលង៉ិកង៉ក់ រម៉េះរម៉ោះ ដោយអាការៈមាយា (ច្រើននិយាយចំពោះតែស្ត្រី ឬកូនក្មេង) :

ញ៉ិកញ៉ក់ គុ.កិ., គុ.

[ញ៉ិក-ញ៉ក់] nhiknhok

ដែលង៉ិកង៉ក់ រម៉េះរម៉ោះ ដោយអាការៈមាយា (ច្រើននិយាយចំពោះតែស្ត្រី ឬកូនក្មេង) :

ញ៉ិញញ៉ុញ គុ.កិ., គុ.

[ញ៉ិញ-ញ៉ុញ] nhinhnhunh

ច្រិមច្រុម; តិញតុញ :

ញ៉ិម

បៅដោះ; ពាក្យទំយើនឹងកូនក្មេង; ដូចគ្នានឹងពាក្យ បឹម, ម៉ឹម, អាំ ដែរ។

ញ៉ិម កិរិយាសព្ទ

[ញ៉ិម] nhim

បៅដោះ; ពាក្យទំយើនឹងកូនក្មេង; ដូចគ្នានឹងពាក្យ បឹម, ម៉ឹម, អាំ ដែរ។

ញ៉ិមញ៉ុម

រួញរា ស្ទាក់ស្ទើរ មិនដាច់ស្រេច អឹមអៀន :

ញ៉ិមញ៉ុម កិរិយាសព្ទ

[ញ៉ិម-ញ៉ុម] nhemnhom≈

រួញរា ស្ទាក់ស្ទើរ មិនដាច់ស្រេច អឹមអៀន :

ញ៉ិល

ដែលជ្រួតជ្រាបយ៉ាងរហ័ស (ប្រើចំពោះតែរសជាតិដែលហឹរ) :

ញ៉ិល គុណកិរិយា ១)

[ញ៉ិល] nhil

ដែលទៅដោយរហ័ស (ប្រើចំពោះតែសត្វតូចៗ ដែលស្ទុះ) :

ញ៉ិល គុណកិរិយា ២)

[ញ៉ិល] nhil

ដែលជ្រួតជ្រាបយ៉ាងរហ័ស (ប្រើចំពោះតែរសជាតិដែលហឹរ) :

ញ៉ឹង

ចាប់ច្បិចយួរឡើង :

ញ៉ឹង កិរិយាសព្ទ

[ញ៉ឹង] nhueng

ចាប់ច្បិចយួរឡើង :

ញ៉ឹម កិរិយាសព្ទ

[ញ៉ឹម] nhuem

(ម.ព. ញ៉ិម)។

ញ៉ុក

បិទ, ខ្ទប់, ភ្ជិត :

ញ៉ុក កិរិយាសព្ទ

[ញ៉ុក] nhok≈

បិទ, ខ្ទប់, ភ្ជិត :

ញ៉ុញ កិរិយាសព្ទ

[ញ៉ុញ] nhunh

ស្រុញ :

ញ៉ុមៗ គុណកិរិយា

[ញ៉ុម-ញ៉ុម] nhom

(ម.ព. ញំៗ)។

ញ៉ូញញ៉ាញ

ទូញទាញ, ស្ទើរបិទស្ទើរហើប (និយាយចំពោះតែមាត់)។

ញ៉ូញញ៉ាញ កិ., គុ.កិ.

[ញ៉ូញ-ញ៉ាញ] nhunhnheanh

ទូញទាញ, ស្ទើរបិទស្ទើរហើប (និយាយចំពោះតែមាត់)។

ញ៉ើក

ស្អុយ, សូន្យ (ពាក្យប្រើក្នុងល្បែងផ្សេងៗ)។

ញ៉ើក កិរិយាសព្ទ

[ញ៉ើក] nhauk

ស្អុយ, សូន្យ (ពាក្យប្រើក្នុងល្បែងផ្សេងៗ)។

ញ៉េចញ៉ាច

សូរកូនក្មេងឬកូនសត្វច្រើនយំឬស្រែក។

ញ៉េចញ៉ាច ឧទានសព្ទ

[ញ៉េច-ញ៉ាច] nhechnheach

សូរកូនក្មេងឬកូនសត្វច្រើនយំឬស្រែក។

ញ៉េបៗ ឧទានសព្ទ

[ញ៉េប-ញ៉េប] nheb

សូរកូនសត្វស្លាបយំ។

ញ៉េវ

ដែលតូចង៉េវស្អាដោយតឹងក (សំឡេង) :

ញ៉េវ គុណនាម

[ញ៉េវ] nhev

ដែលតូចង៉េវស្អាដោយតឹងក (សំឡេង) :

ញ៉េវញ៉ាវ ឧទានសព្ទ

[ញ៉េវ-ញ៉ាវ] nhevnheav

សូរសំឡេងកូនឆ្មាយំ។

ញ៉េះញ៉ោះ កិ., គុ.កិ.

[ញ៉េះ-ញ៉ោះ] nhehnhos

រឡេះរឡោះដោយលេង ដោយប្រឡែង :

ញ៉ែ

ចង់ ចែចង់ និយាយលួងលោមដោយផ្លូវស្នេហា :

ញ៉ែ គុណនាម

[ញ៉ែ] nhae

ដែលតូចឆ្មារហើយស្អាផង (សំឡេង) :

ញ៉ែ កិរិយាសព្ទ

[ញ៉ែ] nhae

ចង់ ចែចង់ និយាយលួងលោមដោយផ្លូវស្នេហា :

ញ៉ែកញ៉ក ឧទានសព្ទ

[ញ៉ែក-ញ៉ក] nheaeknhak

សូរសម្រែកមាន់ (ខ្ញែកខ្ញក)។

ញ៉ែង

រយាងដំរីដែលគេធ្វើជាគ្រោង។

ញ៉ែង នាម

[ញ៉ែង] nheaeng

រយាងដំរីដែលគេធ្វើជាគ្រោង។

ញ៉ែងញ៉ង គុ.កិ., គុ.

[ញ៉ែង-ញ៉ង] nheaengnhong

ទងវង, ទន់ភ្លន់, ល្វាសល្វន់ :

ញ៉ែមៗ!

ពាក្យសម្រាប់ពោលបញ្ញែមគេ។

ញ៉ែមៗ! ឧទានសព្ទ

[ញ៉ែម-ញ៉ែម] nhaemnhaem≈

ពាក្យសម្រាប់ពោលបញ្ញែមគេ។

ញ៉ោង

ដែលទ្រើស, ដែលប្រសើរជាងគេ។

ញ៉ោង គុណនាម

[ញ៉ោង] nhoung

ដែលទ្រើស, ដែលប្រសើរជាងគេ។

ញ័រ

(សំនួន.) ប្រឹងប្រែងធ្វើកិច្ចការដោយឧស្សាហ៍ព្យាយាម :

ញ័រ កិរិយាសព្ទ

[ញ័រ] nhoar

កម្រើកទទាក់, កម្រើករន្ថាន់។

ញ័រ គុណកិរិយា

[ញ័រ-កន់-ទុយ] nhoar

(សំនួន.) ប្រឹងប្រែងធ្វើកិច្ចការដោយឧស្សាហ៍ព្យាយាម :

ញ័រមាត់

ញ័រញាក់មាត់ព្រោះខឹងខ្លាំង ខ្លាចខ្លាំង ឬរងាខ្លាំង :

ញ័រមាត់ គុណកិរិយា

[ញ័រ-មាត់] nhromeat≈

ញ័រញាក់មាត់ព្រោះខឹងខ្លាំង ខ្លាចខ្លាំង ឬរងាខ្លាំង :

ដ នាម

[ដ] da≈

តួព្យញ្ជនៈទី១១នៃអក្ខរក្រមព្យញ្ជនៈខ្មែរ និងជាតួព្យញ្ជនៈទី១ក្នុងវគ្គទី៣។ តួព្យញ្ជនៈនេះមានអក្ខរសូរអន្តរជាតិ [d] ជាព្យញ្ជនៈធ្មេញ ខ្យល់មាត់ សូរស្ទះ ឃោសៈ។

ដ នាម ១)

[ដ] da≈

ទីចម្លង, កំពង់ចម្លង :

ដ នាម ២)

[ដ] da≈

ទូកសម្រាប់ចម្លងនៅកំពង់នោះក៏ហៅ ដ ដែរ :

ដ នាម ៣)

[ដ] da≈

តាក់ស៊ី (ផ្លូវឆ្ងាយ), យានដែលដឹកអ្នកដំណើរទៅកាន់ចំណតនានា :

ដក កិរិយាសព្ទ

[ដក] dork

ធ្វើឱ្យរដក, ធ្វើឱ្យឃ្លាតចេញ, ធ្វើឱ្យផុត :

ដក កិរិយាសព្ទ

[ដក-ចង់-កា-មាន់] dork

(សំនួន.) ត្រដរខ្យល់ អាការៈហៀបដាច់ខ្យល់ស្លាប់ :

ដក កិរិយាសព្ទ

[ដក-ដៃ] dork

(សំនួន.) ឈប់រវល់ ឈប់រំខាន ងាកចេញ :

ដកខិម

ឈ្មោះឈើតូចមានផ្កាសម្រាប់ដាំក្នុងផើងប្រើជាគ្រឿងតាំង ឬដាំក្នុងសួន; ដកខិមមាន ៣ប្រភេទគឺ ដកខិមក្រហម, ដកខិមលឿង, ដកខិមស។

ដកខិម នាម

[ដក-ខិម] dakakhem

ឈ្មោះឈើតូចមានផ្កាសម្រាប់ដាំក្នុងផើងប្រើជាគ្រឿងតាំង ឬដាំក្នុងសួន; ដកខិមមាន ៣ប្រភេទគឺ ដកខិមក្រហម, ដកខិមលឿង, ដកខិមស។

ដកគាំ

ឈ្មោះផ្កាពណ៌ក្រហមស្រគាំប្រើជាគ្រឿងជ្រលក់, មានមួយប្រភេទផ្សេងទៀតជាគ្រាប់ :

ដកគាំ នាម

[ដក-គាំ] dakakoam

ឈ្មោះផ្កាពណ៌ក្រហមស្រគាំប្រើជាគ្រឿងជ្រលក់, មានមួយប្រភេទផ្សេងទៀតជាគ្រាប់ :

ដកឃ្លា កិរិយាសព្ទ ១)

[ដក-ឃ្លា] dakakhlea

(សំនួន.) ពន្យារពេល ផ្អាក បង្អង់ បន្ថយពេលវេលាធ្វើកិច្ចការអ្វីមួយ :

ដកឃ្លា កិរិយាសព្ទ ២)

[ដក-ឃ្លា] dakakhlea

ធ្វើឱ្យមានដំណកឃ្លា។

ដកចន្ទន៍ នាម

[ដក-ច័ន] dokchan

ឈ្មោះក្បាច់មានសណ្ឋានមូលឆែកៗ :

ដកទង

ពាក្យនេះក្លាយមកពីភាសាសៀមថា ដ្ចកទ្ចង អ.ថ. ដកថង "ផ្កាមាស" ស្រីផ្កាមាស។ ពាក្យទ្រគោះប្រើដោយជេរប្រមាទមើលងាយទៅលើរូបស្ត្រី :

ដកទង នាម

[ដក-ទង] doktong

ពាក្យនេះក្លាយមកពីភាសាសៀមថា ដ្ចកទ្ចង អ.ថ. ដកថង "ផ្កាមាស" ស្រីផ្កាមាស។ ពាក្យទ្រគោះប្រើដោយជេរប្រមាទមើលងាយទៅលើរូបស្ត្រី :

ដកព

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ មានសាច់ស្វិត; និយាយក្លាយថា ដក់ព ក៏មាន។

ដកព នាម

[ដក-ព] dakp

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ មានសាច់ស្វិត; និយាយក្លាយថា ដក់ព ក៏មាន។

ដកពាយ

ឈ្មោះវល្លិធំមួយប្រភេទ មានផ្លែប្រើជាអាហារបាន; ហៅក្លាយជា ដក់ពាយ ក៏មាន។

ដកពាយ នាម

[ដក-ពាយ] dokpeay

ឈ្មោះវល្លិធំមួយប្រភេទ មានផ្លែប្រើជាអាហារបាន; ហៅក្លាយជា ដក់ពាយ ក៏មាន។

ដកម៉ៃ

ឈ្មោះឈើពួកជម្ពូ មានផ្លែក្លិនក្រអូប ប្រើជាអាហារ។

ដកម៉ៃ នាម

[ដក-ម៉ៃ] dakmai

ឈ្មោះឈើពួកជម្ពូ មានផ្លែក្លិនក្រអូប ប្រើជាអាហារ។

ដកស្រង់

ទាញយក ដកយក កាត់យកមួយផ្នែកមកបង្ហាញ :

ដកស្រង់ កិ., គុ.

[ដក-ស្រង់] dkasarng≈

ទាញយក ដកយក កាត់យកមួយផ្នែកមកបង្ហាញ :

ដក់

តាំងនៅ, មាននៅ :

ដក់ កិរិយាសព្ទ

[ដក់] dok

ដាក់អ្វីៗក្នុងថ្នក់ :

ដក់ កិរិយាសព្ទ

[ដក់] dok

តាំងនៅ, មាននៅ :

ដក់ដឿ

ដង្កូវនាងដែលគេស្ងោរស្រាវយកសរសៃសូត្ររួចហើយ។

ដក់ដឿ នាម

[ដក់-ដឿ] dakdoea

ដង្កូវនាងដែលគេស្ងោរស្រាវយកសរសៃសូត្ររួចហើយ។

ដង

បណ្ដោយ, មាត់ (សម្រាប់ផ្លូវ ព្រៃ ទន្លេ ស្ទឹង ព្រែក អូរ ជាដើម) :

ដង កិរិយាសព្ទ

[ដង] dorng

ចូកកោយយកអ្វីៗ ពីក្នុងទឹក; ឬកោយយកទឹក :

ដង នាម

[ដង] dorng

ដៃតំណគ្រឿងប្រដាប់អ្វីៗ សម្រាប់ចាប់កាន់ :

ដង នាម

[ដង] dorng

បង្គោល, សសរវែងដែលដាំបញ្ឈរសម្រាប់ចងបង្ហូតទង់, គោម ជាដើម :

ដង នាម

[ដង] dorng

គ្រា, កាល :

ដង នាម

[ដង] dorng

បណ្ដោយ, មាត់ (សម្រាប់ផ្លូវ ព្រៃ ទន្លេ ស្ទឹង ព្រែក អូរ ជាដើម) :

ដងកញ្ចាម

ឈើ ឬឫស្សីសម្រាប់អបអន្ទាក់ព្រ័ត្រលូកទាក់ជើងដំរីព្រៃ។

ដងកញ្ចាម នាម

[ដង-កញ់-ចាម] dongkonhcheam

ឈើ ឬឫស្សីសម្រាប់អបអន្ទាក់ព្រ័ត្រលូកទាក់ជើងដំរីព្រៃ។

ដងកន្ទុយ

តួកន្ទុយនៃសត្វចតុប្បាទប្រភេទខ្លះមាន គោ, ក្របីជាដើម ដែលមានសក់កន្ទុយដុះនៅខាងចុង។

ដងកន្ទុយ នាម

[ដង-កន់-ទុយ] dongkontuy

តួកន្ទុយនៃសត្វចតុប្បាទប្រភេទខ្លះមាន គោ, ក្របីជាដើម ដែលមានសក់កន្ទុយដុះនៅខាងចុង។