វចនានុក្រមខ្មែរ

ជំនាង នាម

[ជំ-នាង] chumneang

ថ្វីដៃ, ស្នាដៃរបស់ជាង។

ជំនាងផ្ទះ

ទេវតាដែលថែរក្សាផ្ទះ, វត្ថុសក្ដិសិទ្ធិដែលនៅអាស្រ័យក្នុងផ្ទះ (តាមប្រពៃណីខ្មែរ, នៅវេលាសង់ផ្ទះថ្មី, មុននឹងដាក់មេដំបូល, គេតែងយកសំពត់ជាតីឬ ព្រែពណ៌ក្រហមប្រមាណជាកន្លះម៉ែត្រ មានគូរយ័ន្តទៅដាក់ភ្ជាប់ចំកណ្ដាលមេដំបូល គេរៀបទ្រនឹបជាងមានបង្អែម, ចម្អាប, ទៀន, ធូប, ភ្ញីផ្កាជាដើម

ជំនាងផ្ទះ នាម

[ជំ-នាង-ផ្ទះ] chumneangphtah

ទេវតាដែលថែរក្សាផ្ទះ, វត្ថុសក្ដិសិទ្ធិដែលនៅអាស្រ័យក្នុងផ្ទះ (តាមប្រពៃណីខ្មែរ, នៅវេលាសង់ផ្ទះថ្មី, មុននឹងដាក់មេដំបូល, គេតែងយកសំពត់ជាតីឬ ព្រែពណ៌ក្រហមប្រមាណជាកន្លះម៉ែត្រ មានគូរយ័ន្តទៅដាក់ភ្ជាប់ចំកណ្ដាលមេដំបូល គេរៀបទ្រនឹបជាងមានបង្អែម, ចម្អាប, ទៀន, ធូប, ភ្ញីផ្កាជាដើម

ជំនាញ

ដែលជាញ, ដែលវាងវៃ, ប៉ិន, ប្រសប់, ស្ទាត់, ដែលចេះស្ទាត់ប្រាកដ, ភាពប៉ិនប្រសប់ក្នុងការបំពេញការងារណាមួយ :

ជំនាញ គុ., ន.

[ជំ-នាញ] chum neanh

ដែលជាញ, ដែលវាងវៃ, ប៉ិន, ប្រសប់, ស្ទាត់, ដែលចេះស្ទាត់ប្រាកដ, ភាពប៉ិនប្រសប់ក្នុងការបំពេញការងារណាមួយ :

ជំនាញការ

អ្នកមានចំណេះដឹងពិសេស ឬប៉ិនប្រសប់ខាងការងារអ្វីមួយច្បាស់លាស់, អ្នកឯកទេស :

ជំនាញការ នាម

[ជំ-នាញ-កា] chumneanhka≈

អ្នកមានចំណេះដឹងពិសេស ឬប៉ិនប្រសប់ខាងការងារអ្វីមួយច្បាស់លាស់, អ្នកឯកទេស :

ជំនាញជាញជ័យ

ជំនាញអង់អាចក្លាហានតែងតែមានជម្នះជាដរាប។ ប្រើត្រឹមតែ ជាញជ័យ ក៏បាន :

ជំនាញជាញជ័យ គុណនាម

[ជំ-នាញ-ជាញ-ជៃ] chumneanhcheanhchey

ជំនាញអង់អាចក្លាហានតែងតែមានជម្នះជាដរាប។ ប្រើត្រឹមតែ ជាញជ័យ ក៏បាន :

ជំនាញទន់

ជំនាញក្នុងការធ្វើអ្វីមួយប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិត នវានុវត្តន៍ និងលក្ខណៈចិត្តសាស្ត្រ ក្នុងនោះមានការទាក់ទង ការដឹកនាំ ការចរចា ការលើកទឹកចិត្ត ការគ្រប់គ្រងពេលវេលា និងការគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ជាដើម។

ជំនាញទន់ នាម

[ជំ-នាញ-ទន់] chumneanhtno≈

ជំនាញក្នុងការធ្វើអ្វីមួយប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិត នវានុវត្តន៍ និងលក្ខណៈចិត្តសាស្ត្រ ក្នុងនោះមានការទាក់ទង ការដឹកនាំ ការចរចា ការលើកទឹកចិត្ត ការគ្រប់គ្រងពេលវេលា និងការគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ជាដើម។

ជំនាញរឹង

ជំនាញវិជ្ជាជីវៈឬបច្ចេកទេសមួយដែលបុគ្គលម្នាក់ៗត្រូវការចាំបាច់ដើម្បីធ្វើការងារ។

ជំនាញរឹង នាម

[ជំ-នាញ-រឹង] chumneanhroeng≈

ជំនាញវិជ្ជាជីវៈឬបច្ចេកទេសមួយដែលបុគ្គលម្នាក់ៗត្រូវការចាំបាច់ដើម្បីធ្វើការងារ។

ជំនាត់

ការជាត់ :

ជំនាត់ នាម

[ជំ-នាត់] chumneat

ការជាត់ :

ជំនានីស

មិនឱ្យជំនា, ឈ្នានីសគេ គឺពង្វាងបង្វែរកាត់លាភកាត់ប្រយោជន៍គេ។

ជំនានីស កិរិយាសព្ទ

[ជំ-នា-នីស] chumneanis

មិនឱ្យជំនា, ឈ្នានីសគេ គឺពង្វាងបង្វែរកាត់លាភកាត់ប្រយោជន៍គេ។

ជំនាន់

(ភូមិ.) រយៈពេលមធ្យមដែលក្មេងម្នាក់ៗធំធាត់ក្លាយជាមនុស្សពេញវ័យឬដែលមានកូនរបស់ខ្លួន : ជាទូទៅមួយជំនាន់ មានរយៈពេលប្រមាណ៣០ឆ្នាំ :

ជំនាន់ នាម ១)

[ជំ-នាន់] jumnorn

កាល, សម័យ ដែលជាជាន់ជាគ្រាដោយលើកៗ :

ជំនាន់ នាម ២)

[ជំ-នាន់] jumnorn

(ភូមិ.) រយៈពេលមធ្យមដែលក្មេងម្នាក់ៗធំធាត់ក្លាយជាមនុស្សពេញវ័យឬដែលមានកូនរបស់ខ្លួន : ជាទូទៅមួយជំនាន់ មានរយៈពេលប្រមាណ៣០ឆ្នាំ :

ជំនាន់កំណើត

ក្រុមមនុស្សដែលកើតក្នុងឆ្នាំឬក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ណាមួយជាមួយគ្នា។

ជំនាន់កំណើត នាម ១)

[ជំ-នាន់-កំ-ណើត] chumneankamnaeut≈

រយៈពេលណាមួយដែលមនុស្សមានវ័យស្រករគ្នាបានដឹងឮ ឬចូលរួមក្នុងព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ៗជាមួយគ្នា។

ជំនាន់កំណើត នាម ២)

[ជំ-នាន់-កំ-ណើត] chumneankamnaeut≈

ក្រុមមនុស្សដែលកើតក្នុងឆ្នាំឬក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ណាមួយជាមួយគ្នា។

ជំនាប់

ឈ្មោះភូមិភាគមួយក្នុងខេត្តកំពត។

ជំនាប់ នាម

[ជំ-នាប់] chumneab

ទីដែលជាប់ទឹក, ទីដែលទប់ខាំងជីជាតិដែលធ្លាក់អំពីភ្នំមកឱ្យជាប់នៅ :

ជំនាប់ នាម

[ជំ-នាប់] chumneab

ឈ្មោះភូមិភាគមួយក្នុងខេត្តកំពត។

ជំនាវ

ការជាវ, ការលក់ឬទិញ :

ជំនាវ គុណនាម

[ជំ-នាវ] chumneav

ដែលសម្រាប់ជាវ, ដែលបម្រុងជាវ :

ជំនាវ នាម

[ជំ-នាវ] chumneav

ការជាវ, ការលក់ឬទិញ :

ជំនិត

ដែលជិតដិត, ដែលជាទីស្និទ្ធស្នាល ជាទីទុកចិត្ត :

ជំនិត គុណនាម

[ជំ-និត] chumnit

ដែលជិតដិត, ដែលជាទីស្និទ្ធស្នាល ជាទីទុកចិត្ត :

ជំនិះ

យាន, ពាហនៈសម្រាប់ជិះ; ច្រើនប្រើជាមួយនឹងពាក្យយានថែមទៀត :

ជំនិះ នាម

[ជំ-និស] chumnis

យាន, ពាហនៈសម្រាប់ជិះ; ច្រើនប្រើជាមួយនឹងពាក្យយានថែមទៀត :

ជំនីក

ស្នាមដែលជីក :

ជំនីក គុណនាម a

[ជំ-នីក] jumnik

ដែលកើតពីការជីក :

ជំនីក នាម b

[ជំ-នីក] jumnik

ការជីក, អំពើដែលជីក :

ជំនីក នាម c

[ជំ-នីក] jumnik

ស្នាមដែលជីក :

ជំនីប

ការជីប; ផ្នត់ឬអង្កាញ់ដែលជីប :

ជំនីប នាម

[ជំ-នីប] chumnib

ការជីប; ផ្នត់ឬអង្កាញ់ដែលជីប :

ជំនុំ

ជំនុំឱ្យជ្រះស្រឡះ។

ជំនុំ កិរិយាសព្ទ

[ជំ-នុំ] chumnuum

ពិគ្រោះគ្នា, ពិភាក្សាគ្នា ក្នុងវេលាចួបជុំ។

ជំនុំ នាម

[ជំ-នុំ] chumnuum

ទីប្រជុំជន, ភូមិ, តំបន់ដែលមានមនុស្សច្រើន, ក្រុង :

ជំនុំ ធ.

[ជំ-នុំ] chumnuum

បណ្ដា, ពាក្យសម្រាប់ប្រើដករំលែកចំនួននីមួយៗ អំពីចំនួនច្រើន ឱ្យដាច់ដោយឡែក :

ជំនុំ កិរិយាសព្ទ

[ជំ-នុំ-ជំ-រះ] chumnuum

ជំនុំឱ្យជ្រះស្រឡះ។

ជំនូត

ការជូត :

ជំនូត នាម

[ជំ-នូត] chumnut

ការជូត :

ជំនូន

របស់ដែលជូន :

ជំនូន នាម

[ជំ-នូន] chumnun

របស់ដែលជូន :

ជំនួញ

អំពើជួញដូរមនុស្សដែលកើតមាននៅមហាសមុទ្រអាត្លង់ទិកនិងទ្វីបអាព្រិក ចាប់ពីសតវត្សរ៍ទី១៥ដល់សតវត្សរ៍ទី១៩ដើម្បីយកទៅធ្វើជាទាសករ។

ជំនួញ នាម

[ជំ-នួញ] chumnuonh≈

មុខការ, របរដែលជួញ, របស់ដែលគេជួញ :

ជំនួញ នាម

[ជំ-នួញ-ទា-សៈ-ក] chumnuonhteasakka≈

អំពើជួញដូរមនុស្សដែលកើតមាននៅមហាសមុទ្រអាត្លង់ទិកនិងទ្វីបអាព្រិក ចាប់ពីសតវត្សរ៍ទី១៥ដល់សតវត្សរ៍ទី១៩ដើម្បីយកទៅធ្វើជាទាសករ។

ជំនួប

(ម.ព. ចំនួប)។

ជំនួប នាម

[ជំ-នួប] jumnoub

(ម.ព. ចំនួប)។

ជំនួយ

ការជួយ, អំពើដែលជួយ; របស់ដែលគេឱ្យដោយជួយ, អ្វីៗដែលជួយ; អ្នកជួយ :

ជំនួយ គុណនាម

[ជំ-នួយ] chumnuoy≈

ដែលគេឱ្យដោយជួយ, ដែលជួយ :

ជំនួយ នាម

[ជំ-នួយ] chumnuoy≈

ការជួយ, អំពើដែលជួយ; របស់ដែលគេឱ្យដោយជួយ, អ្វីៗដែលជួយ; អ្នកជួយ :

ជំនួយកម្លាំង

វិធីធ្វើឱ្យអ្នកជំងឺមានកម្លាំងពលំឡើងវិញក្រោយពេលជាសះស្បើយ។

ជំនួយកម្លាំង នាម

[ជំ-នួយ-កំ-ឡាំង] chumnuoykamlaamng≈

វិធីធ្វើឱ្យអ្នកជំងឺមានកម្លាំងពលំឡើងវិញក្រោយពេលជាសះស្បើយ។

ជំនួយការ

អ្នកជួយ, អ្នកជួយធ្វើកិច្ចការអ្វីដល់អ្នកណាម្នាក់, អ្នកធ្វើការរង, បន្ទាប់។

ជំនួយការ នាម

[ជំ-នួយ-កា] chumnuoykar

អ្នកជួយ, អ្នកជួយធ្វើកិច្ចការអ្វីដល់អ្នកណាម្នាក់, អ្នកធ្វើការរង, បន្ទាប់។

ជំនួយស្មារតី

លិខិតដែលប្រគល់ឬផ្ញើជូន បន្ទាប់ពីមានកិច្ចសន្ទនាការទូតមួយ ដើម្បីជៀសវាងការយល់ច្រឡំគ្នាទាក់ទងនឹងសេចក្ដីថ្លែងនៅពេលសន្ទនាជាមួយគ្នា :

ជំនួយស្មារតី នាម ១)

[ជំ-នួយ-ស្មា-រ-ដី] chumnuoysmearodei≈

ឯកសារជំនួយដែលកត់ត្រាវិធីដោះស្រាយការភ្លាំងភ្លាត់នានា :

ជំនួយស្មារតី នាម ២)

[ជំ-នួយ-ស្មា-រ-ដី] chumnuoysmearodei≈

លិខិតដែលប្រគល់ឬផ្ញើជូន បន្ទាប់ពីមានកិច្ចសន្ទនាការទូតមួយ ដើម្បីជៀសវាងការយល់ច្រឡំគ្នាទាក់ទងនឹងសេចក្ដីថ្លែងនៅពេលសន្ទនាជាមួយគ្នា :

ជំនួរ

ដែលស្ថិតនៅតាមជួរ ត្រកូល :

ជំនួរ គុណនាម

[ជំ-នួ] chumnuo≈

ដែលស្ថិតនៅតាមជួរ ត្រកូល :

ជំនួល

ការជួល :

ជំនួល នាម

[ជំ-នួល] chumnuol

ការជួល :

ជំនួស

ដោយធ្វើអ្វីមួយដែលអ្នកទីទៃម្នាក់ត្រូវធ្វើ :

ជំនួស កិរិយាសព្ទ

[ជំ-នួស] jnous

ដាក់វត្ថុអ្វីមួយជួសវត្ថុមួយទៀត ឬដាក់មនុស្សណាម្នាក់ជួសមនុស្សម្នាក់ទៀត; រ៉ាប់រងឱ្យរបស់ឬមនុស្សមួយផ្សេង :

ជំនួស គុណនាម

[ជំ-នួស] jnous

ដែលជារូបជួសគេ, ដែលជួសគេ :

ជំនួស គុណកិរិយា

[ជំ-នួស] jnous

ដោយធ្វើអ្វីមួយដែលអ្នកទីទៃម្នាក់ត្រូវធ្វើ :

ជំនឿ

សេចក្ដីដែលគួរជឿ, ដំណើរជឿ។

ជំនឿ នាម

[ជំ-នឿ] chumnoea

សេចក្ដីដែលគួរជឿ, ដំណើរជឿ។

ជំនឿន

ការជឿន, ដំណើរដែលជឿនលឿនទៅមុខ :

ជំនឿន នាម

[ជំ-នឿន] chumnoean

ការជឿន, ដំណើរដែលជឿនលឿនទៅមុខ :

ជំនេរ

ការជេរ, ពាក្យជេរ :

ជំនេរ នាម

[ជំ-នេ] chumner

ការជេរ, ពាក្យជេរ :

ជំនែង

ការជែង, ការដណ្ដើមទៅឱ្យបាននៅពីខាងមុខគេ :

ជំនែង នាម

[ជំ-នែង] chumneaeng

ការជែង, ការដណ្ដើមទៅឱ្យបាននៅពីខាងមុខគេ :

ជំនោរ

(ភូមិ.) នីវ៉ូសមុទ្រខ្ពស់ដែលបណ្ដាលមកពីចលនាទឹកសមុទ្រមកលើផ្ទាំងទ្វីប ដោយសារកម្លាំងផ្គុំគ្នានៃទំនាញរបស់ព្រះចន្ទ ព្រះអាទិត្យ និងផែនដី :

ជំនោរ នាម ១)

[ជំ-នោ] chumnour

ទឹកដែលជោរ; ដំណើរដែលជោរ។

ជំនោរ នាម ២)

[ជំ-នោ] chumnour

ឈ្មោះខ្យល់នាំទឹកឱ្យជោរ :

ជំនោរ នាម ៣)

[ជំ-នោ] chumnour

(ភូមិ.) នីវ៉ូសមុទ្រខ្ពស់ដែលបណ្ដាលមកពីចលនាទឹកសមុទ្រមកលើផ្ទាំងទ្វីប ដោយសារកម្លាំងផ្គុំគ្នានៃទំនាញរបស់ព្រះចន្ទ ព្រះអាទិត្យ និងផែនដី :

ជំនោះ

ការជោះ, មុខឬស្នាមដែលជោះ :

ជំនោះ នាម

[ជំ-នោះ] chumnuoh

ការជោះ, មុខឬស្នាមដែលជោះ :

ជំនំ

ដែលទើបនឹងប្រើប្រាស់ទក់សាច់បន្តិចបន្តួច, ដែលស្ទើរថ្មីស្ទើរចាស់ :

ជំនំ គុណនាម

[ជំ-នំ] chumnum

ដែលទើបនឹងប្រើប្រាស់ទក់សាច់បន្តិចបន្តួច, ដែលស្ទើរថ្មីស្ទើរចាស់ :

ជំបួរ

(ម.ព. ចំបួរ)។

ជំបួរ នាម

[ជំ-បួ] chumbuor

(ម.ព. ចំបួរ)។

ជំពប់

(ម.ព. ចំពប់)។

ជំពប់ កិរិយាសព្ទ

[ជំ-ពប់] chumpob

(ម.ព. ចំពប់)។

ជំពាក់

ទាក់ទាម ទាក់ទិន មិនដាច់ស្រេច; ស្ថិតក្នុងអំណាចអ្នកដទៃឬឥទ្ធិពលអ្វីមួយ :

ជំពាក់ កិរិយាសព្ទ

[ជំ-ពាក់] chumpeak

(ម.ព. ចំពាក់)។

ជំពាក់ កិរិយាសព្ទ

[ជាប់-ជំ-ពាក់] chumpeak

ទាក់ទាម ទាក់ទិន មិនដាច់ស្រេច; ស្ថិតក្នុងអំណាចអ្នកដទៃឬឥទ្ធិពលអ្វីមួយ :

ជំពូក

(ម.ព. ចំពូក)។

ជំពូក នាម

[ជំ-ពូក] chumpuk

(ម.ព. ចំពូក)។

ជំរត់

នាំរត់, ពង្រត់ (ម.ប្រ., ច្រើនប្រើតែ ពង្រត់ ជាង)។

ជំរត់ កិរិយាសព្ទ

[ជំ-រត់] chumrot

នាំរត់, ពង្រត់ (ម.ប្រ., ច្រើនប្រើតែ ពង្រត់ ជាង)។

ជំរិត

តឿនតឹងឱ្យបានឆាប់, បង្ខំទារ។

ជំរិត កិរិយាសព្ទ

[ជំ-រិត] chumrit

តឿនតឹងឱ្យបានឆាប់, បង្ខំទារ។