វចនានុក្រមខ្មែរ

ជិនស្រី នាម

[ជិ-នៈ-ស្រី] chinsrei

លោកអ្នកឈ្នះមានស្រីសួស្ដី (ព្រះពុទ្ធ) :

ជិនោរស

(ព.ប្រ.) បុត្រនៃព្រះជិនស្រី ឬ ពុទ្ធជិនោរស បុត្រនៃព្រះពុទ្ធជិនស្រី (សមណសក្យបុត្តិយ៍)។

ជិនោរស នាម ២)

[ជិ-នោ-រស់] chinouros

(ព.ប្រ.) បុត្រនៃព្រះជិនស្រី ឬ ពុទ្ធជិនោរស បុត្រនៃព្រះពុទ្ធជិនស្រី (សមណសក្យបុត្តិយ៍)។

ជិប កិរិយាសព្ទ

[ជិប] chib

ផ្អឹបបបូរមាត់បឺតយកតែបន្តិច :

ជិប នាម

[ជិប] chib

ចំនួនដែលជិប :

ជិវ្ហាបសាទ នាម

[ជិវ-ហា-ប៉ៈ-សាត] chivheabosat

បសាទរបស់អណ្ដាត, សម្ផស្សអណ្ដាត សម្រាប់ដឹងរសផ្សេងៗ។

ជិវ្ហាបសាទ នាម

[ជិវ-ហា-វិញ-ញាន] chivheabosat

សេចក្ដីដឹងច្បាស់នូវរសជាតិដោយសារអណ្ដាត។

ជិវ្ហាបសាទ នាម

[ជិវ-ហិន-ទ្រី] chivheabosat

ឥន្ទ្រិយ គឺអណ្ដាត។

ជិវ្ហារូបារម្មណ៍

រូបារម្មណ៍ក្នុងអត្ថបទកំណាព្យ អត្ថបទពាក្យរាយ ដែលកើតឡើងតាមរយៈពាក្យពេចន៍ ឃ្លាប្រយោគ ដែលរំលេចឱ្យដឹងអំពីរសជាតិ :

ជិវ្ហារូបារម្មណ៍ នាម

[ជិវ-ហា-រូ-ប៉ា-រ៉ម់] chivharubarmo≈

រូបារម្មណ៍ក្នុងអត្ថបទកំណាព្យ អត្ថបទពាក្យរាយ ដែលកើតឡើងតាមរយៈពាក្យពេចន៍ ឃ្លាប្រយោគ ដែលរំលេចឱ្យដឹងអំពីរសជាតិ :

ជិះ កិរិយាសព្ទ

[ជិះ] jis

ឋិតលើពាហនៈ, នៅលើយានជំនិះ :

ជិះជាន់

(ព.ប្រ.) សង្កត់សង្កិន, ញាំញី, រាតត្បាតយកទ្រព្យរបស់។

ជិះជាន់ កិរិយាសព្ទ

[ជិះ-ជាន់] chieahchean≈

(ព.ប្រ.) សង្កត់សង្កិន, ញាំញី, រាតត្បាតយកទ្រព្យរបស់។

ជី សព្វនាម

[ជី] chi

អ្នក, ឯង; ពាក្យគួរសមសម្រាប់ហៅក្មេងប្រុសដែលទើបសឹកពីសាមណេរ ឬសម្រាប់អ្នកធំ, នឹងអ្នកចាស់ហៅ អ្នកតូចជាងឬក្មេងជាងដោយរាប់អាន។

ជី នាម

[ជី] chi

ស្ត្រីដែលកោរសក់ស្លៀកដណ្ដប់សំពត់ស កាន់សីល ១០។

ជី នាម

[ជី] chi

អ្វីៗដែលមានរសជាតិធ្វើឱ្យដំណាំលូតលាស់ល្អ :

ជី នាម

[ជី] chi

គ្រឿងដាំត្បូង រាងសណ្ឋានស្លឹកសីមាសម្រាប់បំពាក់កូនក្មេង។

ជី នាម

[ជី] chi

ទម្ងន់អនុភាគអំពីតម្លឹង :

ជីក កិរិយាសព្ទ

[ជីក] chik

ចាក់គាស់ដោយចបជាដើម :

ជីក នាម

[ជីក] chik

ជ្រនីកមួយប្រភេទធ្វើដោយដែក :

ជីក្រែង នាម

[ជី-ក្រែង] chikraeng

ឈ្មោះស្រុកមួយក្នុងខេត្តសៀមរាប។

ជីងចក់

ឈ្មោះសត្វជើង ៤តូចសន្តានតុកកែអាស្រ័យនៅជញ្ជាំង, នៅពិតានផ្ទះជាដើម, យំឮ ចក់ៗ។

ជីងចក់ នាម

[ជីង-ចក់] chingochak

ឈ្មោះសត្វជើង ៤តូចសន្តានតុកកែអាស្រ័យនៅជញ្ជាំង, នៅពិតានផ្ទះជាដើម, យំឮ ចក់ៗ។

ជីឆាយ

ឈ្មោះសម្លទឹកម្យ៉ាងផ្សំពីជីឆាយ សាច់ជ្រូក គ្រឿងសមុទ្រ ជាដើម :

ជីឆាយ នាម ១)

[ជី-ឆាយ] chichhay≈

ឈ្មោះសារាយសមុទ្រក្រៀមពណ៌ខ្មៅមួយប្រភេទប្រើជាគ្រឿងផ្សំម្ហូប។

ជីឆាយ នាម ២)

[ជី-ឆាយ] chichhay≈

ឈ្មោះសម្លទឹកម្យ៉ាងផ្សំពីជីឆាយ សាច់ជ្រូក គ្រឿងសមុទ្រ ជាដើម :

ជីជាតិ

រសជាតិម្យ៉ាងដែលមាននៅក្នុងដីសម្រាប់ធ្វើឱ្យដំណាំលូតលាស់ល្អ :

ជីជាតិ នាម

[ជី-ជាត] chicheate

រសជាតិម្យ៉ាងដែលមាននៅក្នុងដីសម្រាប់ធ្វើឱ្យដំណាំលូតលាស់ល្អ :

ជីដូន នាម

[ជី-ដូន] chidoun

ម្ដាយនៃមាតាឬបិតា (ដូន, យាយ)។

ជីដូនមួយ នាម

[ជី-ដូន-មួយ] chidounmuoy

បងប្អូនរួមជីដូនរួមជីតាជាមួយគ្នា។

ជីតុន

ពាក្យសម្រាប់គ្រហស្ថហៅអ្នកបួសដែលជាញាតិឬដែលស្និទ្ធស្នាលដោយបានផ្គត់ផ្គង់ចតុប្បច្ច័យផង។

ជីតុន នាម

[ជី-តុន] chiton

ពាក្យសម្រាប់គ្រហស្ថហៅអ្នកបួសដែលជាញាតិឬដែលស្និទ្ធស្នាលដោយបានផ្គត់ផ្គង់ចតុប្បច្ច័យផង។

ជីទួត

ជីតាឬជីដូននៃមាតាបិតា (ជីតាទួត, ជីដូនទួត ឬតាទួត, យាយទួត)។

ជីទួត នាម

[ជី-ទួត] chituot

ជីតាឬជីដូននៃមាតាបិតា (ជីតាទួត, ជីដូនទួត ឬតាទួត, យាយទួត)។

ជីទួតមួយ នាម

[ជី-ទួត-មួយ] chituotmuoy

បងប្អូនរួមទួតជាមួយគ្នា។

ជីប កិរិយាសព្ទ

[ជីប] chib

រឹតរួមបត់បង្រួញជាផ្នត់ :

ជីប គុណនាម

[ជីប] chib

ដែលគេជីបហើយ :

ជីបអូចៗ

(ព.សា.) ពាក្យសម្រាប់និយាយសំដៅដល់ចលនានៃមាត់ជាដើមដែលបើកបិទបន្តិចៗចុះឡើងៗញយដង។ បើនៅក្នុងពេលសូត្រធម៌ ស្ដោះផ្លុំ បន់ស្រន់ រអ៊ូរទាំជាដើម គឺមានបន្លឺនូវសំឡេងតិចៗមិនឱ្យអ្នកផ្សេងឮ :

ជីបអូចៗ គុណកិរិយា

[ជីប-អូច-ជីប-អូច] chibaouchchibaouch≈

(ព.សា.) ពាក្យសម្រាប់និយាយសំដៅដល់ចលនានៃមាត់ជាដើមដែលបើកបិទបន្តិចៗចុះឡើងៗញយដង។ បើនៅក្នុងពេលសូត្រធម៌ ស្ដោះផ្លុំ បន់ស្រន់ រអ៊ូរទាំជាដើម គឺមានបន្លឺនូវសំឡេងតិចៗមិនឱ្យអ្នកផ្សេងឮ :

ជីព នាម

[ជីប] chip

ជីវិត; ច្រើននិយាយថា ជីពជន្ម ឬ ជន្មជីព។

ជីពចរ

កម្លាំង, សំទុះ, ដង្ហើមនៃសរសៃលោហិតដែលកម្រើកលោតៗ នៅសព៌ាង្គកាយ។

ជីពចរ នាម

[ជីប-ច] chipochor

កម្លាំង, សំទុះ, ដង្ហើមនៃសរសៃលោហិតដែលកម្រើកលោតៗ នៅសព៌ាង្គកាយ។

ជីភីអេស

ប្រព័ន្ធកំណត់ទីតាំងសកលនៃឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិក :

ជីភីអេស នាម

[ជី-ភី-អេស] chiphiaes≈

ប្រព័ន្ធកំណត់ទីតាំងសកលនៃឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិក :

ឈ្មោះដំណាំមួយពួក សម្រាប់ប្រើស្លឹកជារបោយ ឬបង់បំបាត់ក្លិនរសឆ្អាប; ជីរមានច្រើនយ៉ាងគឺ ជីរនាងវង, ជីរលីងលាក់, ជីរស្លឹកគ្រៃ, ជីរអង្កាម ជាដើម។ បណ្ដាជីរទាំងនុះ ជីរខ្លះមានគ្រាប់ទុំប្រើត្រាំទឹកឱ្យរីក ហើយលាយស្ករធ្វើជាបង្អែមបាន។

ជីរ នាម

[ជី] chir

ឈ្មោះដំណាំមួយពួក សម្រាប់ប្រើស្លឹកជារបោយ ឬបង់បំបាត់ក្លិនរសឆ្អាប; ជីរមានច្រើនយ៉ាងគឺ ជីរនាងវង, ជីរលីងលាក់, ជីរស្លឹកគ្រៃ, ជីរអង្កាម ជាដើម។ បណ្ដាជីរទាំងនុះ ជីរខ្លះមានគ្រាប់ទុំប្រើត្រាំទឹកឱ្យរីក ហើយលាយស្ករធ្វើជាបង្អែមបាន។